• Axborot tizimlarining ta’minoti
  • 4. Axborot tizimidagi jarayonlar va ularni jotiy etish
  • Axborot tizimlarining rivojlanish bosqichlari




    Download 124.33 Kb.
    bet4/5
    Sana28.10.2022
    Hajmi124.33 Kb.
    #28418
    1   2   3   4   5
    Bog'liq
    11- mavzu. Axborot tizimlari va unda boshqaruv tuzilmasining o‘r
    еритма, maqola shamol (2), 10-amaliy ish kripto, 8-lab ishi, kofe, ABU-RAYVXON TITULLAR LOTIN, Microsoft Word - Vikipediya, sinfdan tashqari ishlarni tashkil etishda zamonaviy ta lim texnologiyalaridan
    3. Axborot tizimlarining rivojlanish bosqichlari.

    Dastlabki axborot tizimlari 50-yillarda paydo bo’ldi. Bu yillarda ular maosh hisob-kitoblarini qayta ishlash uchun mo’ljallangan bo’lib, elyektromyehanik buhgaltyerlik hisoblash mashinalarida amalga oshirilgan. Bu kog’oz hujjatlarni tayyorlashda myehnat va vaqtni bir qadar qisqartirishga olib kyelgan.


    60-yillarda axborot tizimlariga munosabat butunlay uzgardi. Bu tizimlardan olingan axborot davriy hisobot uchun ko’pgina paramyetrlar bo’yicha qo’llana boshlandi. Buning uchun tashkilotlarga ko’pgina funktsiyalarga ega bo’lgan eum lar talab etila boshlandi.
    70—80-yillarda axborot tizimlari qarorlarni qo’llab-quvvatlovchi va tyezlashtiruvchi jarayonga ega bo’lgan nazorat boshqaruvi vositalari sifatida kyeng foydalanila boshlandi.
    80-yillar ohiridan boshlab, axborot tizimlaridan foydalanish kontsyeptsiyasi yanada o’zgarib bormoqda. Ular axborotning stratyegik manbai bo’lib kolmokda va istalgan sohada tashkil etishning barcha darajalarida foydalanilmokda. Bu davrning axborot tizimlari axborotni uz vaqtida byerib, tashkilot faoliyatida muvaffakiyatga erishishga yordam byermokda
    Axborot tizimlarining ta’minoti
    Istalgan vazifalardagi axborot tizimi ishini ta’minlovchi jarayonlarni umumiy holda Quyidagicha tasavvur etish mumkin:
    Tashki yoki ichki manbalardan axborotni kiritish;
    Kiritilgan axborotni qayta ishlash va uni qulay kurinishda takdim etish;
    Istye’molchiga axborotni uzatish;
    Tyeskari aloqa, ya’ni kiritilayotgan axborotni tuzatish uchun foydalanuvchilar tomonidan qayta ishlangan axborot bilan ta’minlash.


    4. Axborot tizimidagi jarayonlar va ularni jotiy etish

    11.2-rasm. Axborot tizimlari tuzilishi
    Dasturiy ta’minot — kompyuter texnikasi vositasida ma’lumotlarni qayta ishlash tizimi (mkit)ni yaratish va foydalanish dasturiy vositalari yig’indisidir. Dasturiy ta’minot tarkibiga bazaviy (umumtizimli) va amaliy (mahsus) dasturiy mahsulotlar kiradi.

    11.3-rasm. Axborot tizimlari strukturasi

    Qo’llash sohasidan qat’i nazar, axborot tizimlarining samarali faoliyat kursatishi bir qator ta’minotlar bilan bog’liqdir. Ularni dasturiy, texnik, huquqiy, axborot, tashkiliy, matematik va lingvistik ta’minotlarga ajratilishi Qabul qilingan.3-rasm).


    Axborot ta’minoti — axborot tizimlarida ma’lumotlar omborini yaratish, hujjatlashtirishning bir hil tartibga kyeltirilgan tizimlarini ichiga olgan axborotni kodlashtirish, joylashtirish va tashkil qilish bo’yicha uslublar va vositalar yig’indisidir. Qabul qilinadigan boshqaruv qarorlarining ishonchliligi va sifati ko’p jihatdan ishlab chiqilgan axborot ta’minoti sifatiga bog’liq.
    Bazaviy dasturiy vositalar inson va kompyuterning o’zaro harakatlarini avtomatlashtirish, ma’lumotlarni qayta ishlash, namunaviy protsyeduralarni tashkil etish, mkit texnik vositalari ishlashi nazorati va diagnostikasi uchun hizmat qiladi.
    Amaliy dasturiy ta’minot axborot tizimi funktsional vazifalarni hal etishni avtomatlashtirish uchun mo’ljallangan dasturiy mahsulotlar yig’indisini o’zida namoyon etadi. Ular univyersal vositalar (matn muharrirlari, elyektron jadvallar, ma’lumotlar bazasini boshqaruv tizimlari) va mahsus vositalar — funktsional kichik tizimlarni amalga oshiruvchi turli hil ob’yektlar (iqtisodiy, muhandislik, texnik va boshqalar) sifatida ishlab chiqilishi mumkin.
    Texnik ta’minot ma’lumotlarni qayta ishlash tizimining faoliyat ko’rsatishi uchun qo’llaniluvchi texnik vositalar komplyeksidir. Ushbu ta’minot ma’lumotlarni qayta ishlovchi, namunaviy opyeratsiyalarni amalga oshiruvchi qurilmalarni uz ichiga oladi. Bunday qurilmalarga kompyuterlardan tashqari, atrof (pyerifyeriya) texnik vositalari, turli hil tashkiliy texnika, tyelyekommunikatsiya va aloqa vositalari ham kiradi.
    Huquqiy ta’minot axborot tizimini yaratish va faoliyat ko’rsatishini tartibga soluvchi huquqiy mye’yorlar yig’indisini o’zida namoyon etadi.
    Lingvistik ta’minot inson va kompyuter muloqotini ishlab chiqish va ta’minlash samaradorligini oshirish uchun mkitni yaratish va foydalanishning turli bos­qichlarida ishlatilgan til vositalari yig’indisidan iborat.



    Download 124.33 Kb.
    1   2   3   4   5




    Download 124.33 Kb.

    Bosh sahifa
    Aloqalar

        Bosh sahifa



    Axborot tizimlarining rivojlanish bosqichlari

    Download 124.33 Kb.