4.”Yarim o’tkazgich -yarimo’tkazgich” chegaralarida kontakt hodisalari




Download 1.01 Mb.
Pdf ko'rish
bet2/15
Sana25.03.2024
Hajmi1.01 Mb.
#176373
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   15
Bog'liq
5-Ma’lumotlar butunligi., Документ Microsoft Word, Nazmiddin Sirojiddinov Rustem ogli Tarmoq Xavfsizligi Laboratoriya ishi-3- 021-20, yarim-o-tkazgichlarda-termoelektrik-xodisalar
2. Gers vibratori . 
Gers bu tajribasi natijasida yopiq tebranish konturidan ochiq 
tebranish konturini ( Gers vibratorini ) hosil qiladi . 
Ochiq tebranish konturida elektromagnit maydon konturni o’rab 
turgan bo’shliqda mujassamlashgan bo’ladi va shuning uchun ham 
elektromagnit nurlanishning intensivligi keskin ortadi . Bunday tizimda 
tebranish , kondensator qoplamalariga ulangan EYK manbai hisobidan 


quvvatlanib turadi . Uchqunli bo’shliq esa kondensator qoplamalari 
orasidagi potensiallar farqini dastlab zaryadlangan potensiallar 
farqigacha orttirish uchun ishlatiladi . 
ν =
1
T
va
T = 2 ⋅ π ⋅ √L ⋅ C bo’lganligidan L va C ning kamayishi bilan 
tebranish chastotasi ortadi . Bu vibratordan endi o’zgaruvchi elektr 
maydon kondensator ichida mujassamlashgan bo’lmay , balki 
vibratorni tashqi tomondan o’rab turadi . Natijada elektromagnit 
nurlanishning intensivligi keskin ortadi .Gers birinchi ochiq vibrator 
tarqatadigan elektromagnit to’lqinlarni shu to’lqinlar chastotasiga 
moslangan ikkinchi vibrator ( resonator ) yordamida qayd etdi . 
Gerts uchqun hosil qilish uchun uchida metall sharlar bo’lgan mis 
simlardan foydalangan . , uchqun bo'shlig'iga Rumkorf o’ramini 
kiritadi . Bu tuzilma yuqori kuchlanish bilan ishlatilsa , bo'shliqda 
uchqun pasayadi va tebranishlar uchqunning yonish vaqtidan qisqa 
vaqtda tebranadi . Elektromagnit to'lqinlarning uzunligi vibratorning 
o'zidan taxminan ikki baravar katta . Gers tomonidan ishlatiladigan eng 
kichik tebranishlar (0,26 m) to’lqin uzunligidan 0,6 m to'lqin 
uzunligiga qadar bo’lgan . Gers tebranishlarni yo'naltiruvchi 
tekis 
to'lqinlarni
 olish uchun sferik oynalardan foydalandi . Metall , nometall va 
prizma yordamida
 Gers ko'rinmas spektrning elektromagnit to'lqinlarini aks 
ettirish va sinish qonuniyatlari spektrining geometrik optika 
qonunlariga bo'ysunishiga a’min bo’ladi . Gers shuningdek, 
elektromagnit to'lqinning tezligini o'lchab , 
tik turgan to'lqinni yaratdi
 va uning 
uzunlgini o'lchadi . 
Rumkorf g’altagi
Elektromagnit to’lqinlar ikkinchi vibratorga yetganda unda 
elektromagnit tebranishlar vujudga keladi va uchqunli oraliqda uchqun 
chaqnashi ro’y beradi . Elektromagnit to’lqinlarning qayd qilinishi va 


chaqnash ro’y berishi elektromagnit to’lqinlar energiya tashishini 
ko’rsatadi . Gers vibrator va rezonatordan foydalanib , elektromagnit 
to’lqinlar boshqa to’lqinlarga xos bo’lgan xususiyatlarga ham ega 
ekanligini ko’rsatadi . 
3.Xulosa . 
Xulosa qilib shuni aytishimiz mumkinki , Gers elektromagnit 
to’lqinlar yordamida axborot almashinish ya’ni telekommunikatsiya 
sohasiga juda ko’p foydali ishlarni bajardi .
Yopiq tebranis konturini tahrirlab ochiq tebranish konturini yaratdi 
va u orqali elektromagnit maydon hosil qila oldi . 
Gers vibratory yordamida 0.6 m dan 10 m gacha to’lqin uzunlikli 
yassi to’lqinlar hosil qilindi va elektromagnit to’lqinlar ko’ndalang 
to’lqinlar ekanligi namoyon bo’ldi . Gers turg’un elektromagit 
to’lqinlarni hosil qildi va ular yordamida elektromagnit to’lqinlarning 
tezligini aniqlab , uning yorug’lik tezligi bilan mos kelishini ko’rsatdi . 
Undan tashqari Gers to’lqin uzunliklarini ham hisobladi . Keyinchalik 
bu izlanishlarning mantiqiy davomi sifatida ish olib borgan Popov , 
Markoni elektromagnit to’lqinlar orqali axborot uzatish va qabul qilib 
olish jarayonlariga yo’l ochib berdi .

Download 1.01 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   15




Download 1.01 Mb.
Pdf ko'rish

Bosh sahifa
Aloqalar

    Bosh sahifa



4.”Yarim o’tkazgich -yarimo’tkazgich” chegaralarida kontakt hodisalari

Download 1.01 Mb.
Pdf ko'rish