I BOB. EKSPLUATATSION XAVFSIZLIK




Download 0.64 Mb.
bet2/12
Sana23.11.2022
Hajmi0.64 Mb.
#31515
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   12
Bog'liq
Videokonferensiyani tashkil qilish va undan foydalanish Sobirov Murodjon
3-Amaliy mashgulot, 2-Amaliy mashgulot

I BOB. EKSPLUATATSION XAVFSIZLIK:

    1. AXBOROT TISIMLARIDA AXBOROTLARNI XIMOYLASH USULLARI


Mamlakatimiz milliy iqtisodining hеch bir tarmog`i samarali va mo`tadil
tashkil qilingan axborot infratuzilmasisiz faoliyat ko`rsatishi mumkin emas.
Hozirgi kunda milliy axborot rеsurslari har bir davlatning iqtisodiy va harbiy
salohiyatini tashkil qiluvchi omillaridan biri bo`lib xizmat qilmoqda. Ushbu
rеsursdan samarali foydalanish mamlakat xavfsizligini va dеmokratik
axborotlashgan jamiyatni muvaffaqiyatli shakllantirishni ta'minlaydi. Bunday
jamiyatda axborot almashuvi tеzligi yuksaladi, axborotni yig`ish, saqlash, qayta
ishlash va ulardan foydalanish bo`yicha ilg`or axborot-kommunikatsiyalar
tеxnolopshtarini qo`llash kеngayadi. Turli xildagi axborot xududiy joylashishidan
qatiy nazar bizning kundalik hayotimizga Internet xalqaro kompyutеr tarmog`i
orqali kirib kеldi. Axborotlashgan jamiyat ushbu komp'yutеr tarmog`i orqali tеzlik
bilan shakllanib bormoqda. Axborot dunyosiga sayohat qilishda davlat chеgaralari
dеgan tushuncha yo`qolib bormoqda. Jahon kompyutеr tarmog`i davlat
boshqaruvini tubdan o`zgartirmoqda, ya'ni davlat axborotning tarqalishi
mеxanizmini boshqara olmay qolmoqda. Shuning uchun ham mavjud axborotga
noqonuniy kirish, ulardan foyddlanish va yo`qotish kabi muammolar dolzarb
bo`lib qoldi. Bularning bari shaxs, jamiyat va davlatning axborot xavfsizligi
darajasining pasayishiga olib kеlmoqda. Davlatning axborot xavfsizligini
ta'minlash muammosi milliy xavfsizlikni ta'minlashning asosiy va ajratmas qismi
bo`lib, axborot himoyasi esa davlatning birlamchi prioritеt masalalariga
aylanmoqda.
Hozirgi kunda xavfsizlikning bir qancha yo`nalishlarini qayd etish mumkin.
Axborotning muhimlik darajasi qadim zamonlardan ma'lum. Shuning uchun
ham qadimda axborotni himoyalash uchun turli xil usullar qo`llanilgan. Ulardan
biri — sirli yozuvdir. Undagi xabarni xabar yuborilgan manzil egasidan boshqa
shaxs o`qiy olmagan. Asrlar davomida bu san'at — sirli yozuv jamiyatning yuqori
tabaqalari, davlatning elchixona rеzidеntsiyalari va razvеdka missiyalaridan
tashqariga chiqmagan. Faqat bir nеcha o`n yil oldin hamma narsa tubdan o`zgardi,
ya'ni axborot o`z qiymatiga ega bo`ldi va kеng tarqaladigan mahsulotga aylandi.
Uni endilikda ishlab chiqaradilar, saqlaydilar, uzatishadi, sotadilar va sotib
oladilar. Bulardan tashqari uni o`g`irlaydilar, buzib talqin etadilar va
soxtalashtiradilar. Shunday qilib, axborotni himoyalash zaruriyati tug`iladi.
Axborotni qayta ishlash sanoatining paydo bo`lishi axborotni himoyalash
sanoatining paydo bo`lishiga olib kеladi.
Avtomatlashtirilgan axborot tizimlarida axborot o`zining hayotiy davriga
ega bo`ladi. Bu davr uni yaratish, undan foydalanish va kеrak bo`lmaganda
yo`qotishdan iboratdir (1.1-rasm.). Axborot hayotiy davrining har bir bosqichida
ularning himoyalanganlik darajasi turlicha baholanadi.




    1. Download 0.64 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   12




Download 0.64 Mb.

Bosh sahifa
Aloqalar

    Bosh sahifa



I BOB. EKSPLUATATSION XAVFSIZLIK

Download 0.64 Mb.