• 2.2.1 Dasturning foydalanuvchi grafik interfeysi.
  • SpinEdit
  • O'zbekiston respublikasi oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi buxoro davlat universiteti




    Download 1.28 Mb.
    Pdf ko'rish
    bet19/22
    Sana29.10.2022
    Hajmi1.28 Mb.
    #28506
    1   ...   14   15   16   17   18   19   20   21   22
    Bog'liq
    Yarim Statik malumotlar
    1. Axborot tizimi, tizim komponentlari va maqsadi nimadan iborat, TATU SF akademik litseyi, Mavzu Tarixni o’rganishda virtual muzeylarning o’rni, [E ECE ]TRADE WP.6 2000 12-RU, tKe3jMBqU3OiPgeJZQP6ENtc5uFR2Dqt
    2.2 Dasturni loyihalash. 
    Ro'yxatlar ustida amallar bajarish ya’ni ro’yxat elementini yaratish
    o'chirish, o’zgartirish va izlash algoritmlari tahlil qilingan. Ma’lumotlar tuzilmalari 
    aynan “fazoviy” tushunchalarga ta’luqli bo’lib, uni kompyuter xotirasidagi 
    axborotni tashkil etuvchi sxema deb ta’riflash mumkin. 
    Algoritm esa dastur tuzilmasida mos ravishda protsedura elementi 
    hisoblanadi va hisob-kitob retsepti bo’lib xizmat qiladi. 
    Chiziqli tuzilmalar elementlarini xotirada o’zaro yaqin joylashishi xossasiga 
    ko’ra ularni xotirada ketma-ket joylashgan (vektorlar, satrlar, massivlar, steklar, 
    navbatlar) va ixtiyoriy bog’lanib taqsimlangan (bir bog’lamli, ikki bog’lamli 
    ro’yxatlar) tuzilmalarga ajratish mumkin. Chiziqli bo’lmagan tuzilmalarga misol 
    tariqasida ko’p bog’langan ro’yxatlar, daraxtlar, graflarni keltirish mumkin. 
    Ro`yxat ustida amal bajarilganda kompyuter xotirasida bo’ladigan jarayonni 
    tasuvvur qilish qiyin. Ushbu dastur orqali bu jarayonlarni tasavvur qilish oson 
    bo’ladi. 
    2.2.1 Dasturning foydalanuvchi grafik interfeysi. 
     
    Qo’yilgan talab bo’yicha tayyorlangan dasturning FGI si 2.2.1.1-
    chizmada aks ettirilgan. Dasturni tayyorlashda Delphi dasturlash muhitining 
    quyidagi kompanentalaridan foydalanilgan: Form, SpinEdit, Panel, Button, Label. 


    48 
     
    2.2.1.1-chizma dasturning asosiy oynasi. 
     
    Forma Delphining asosiy komponenti hisoblanadi va bunda loyihangizdagi 
    barcha bajarilishi kerak bo‘lgan loyihalashtirish shuningdek, dasturingizni 
    bajarilishi kerak bo‘lgan ishlari bajariladi. Delphida tuziladigan dasturlar biror 
    forma asosida qilinadi. Delphi da har bir yangi hosil qilingan formaga unga mos 
    bo‘lgan modul avtomatik tashkil qilinib turiladi. Bu esa dasturchi uchun juda qulay 
    imkoniyat, ya’ni uning ishini tezlashtirishga yordam beradi. Bu formaning shaklini 
    tanlash, unda kompanentalarni joylashtirish bizning ixtiyorimizda bo‘ladi. 
    Formaga biror kompanentani qo‘ymoqchi bo‘lsak, shu kompanentaning ustida 
    sichqonchaning chap tugmasini ikki marta bosiladi va komponenta formaning 
    o‘rtasiga joylashadi yoki komponent ustida sichqonchaning chap tugmasini bir 
    marta bosib va formani ixtiyoriy joyida sichqonchaning chap tugmasini bosib 
    komponentni joylashtirish mumkin. Biz uni xohlagan joyimizga surib 
    ko‘chirishimiz mumkin.
    Yuqoridagi formada ro`yxat ustida amal bajarish uchun mo`ljallangan 
    tugmalar ketma-ketligi mavjud. 
    SpinEdit komponentasidan chegaralangan oraliqdagi sonlarni kiritish uchun 
    foydalaniladi. SpinEdit komponentini, Edit va UpDown komponentalarini 
    birlashtirilganini alohida komponentday tasavur etsak bo‘ladi. Bu komponentani 
    quyidagi xususiyatlari mavjud: 


    49 
    MinValue – sonni minimal qiymati beriladi. Kiritiladigan sonning quyi 
    chegarasi.  
    MaxValu – sonni maksimal qiymati beriladi. Kiritiladigan sonning yuqori 
    chegarasi. 
    Value – komponentaning joriy qiymati. Bu xususiyat orqali dasturdan 
    komponenta qiymatini o‘zgartirishingiz yoki komponentaning hozirgi qiymatini 
    bilib olishingiz mumkin.
    Increment 
    –komponenta tugmalari orqali sonning oshishi yoki 
    kamayishining miqdori bu xususiyat orqali bajariladi. 
    EditorEnabled – bu xususiyat orqali komponentaga sonni kiritish yoki kirita 
    olmasligingizni boshqaradi. Bu xususiyat yolg‘on (false) qiymati olganda 

    Download 1.28 Mb.
    1   ...   14   15   16   17   18   19   20   21   22




    Download 1.28 Mb.
    Pdf ko'rish

    Bosh sahifa
    Aloqalar

        Bosh sahifa



    O'zbekiston respublikasi oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi buxoro davlat universiteti

    Download 1.28 Mb.
    Pdf ko'rish