Veb-sayt ishlab chiqish bosqichlari




Download 2.18 Mb.
bet45/124
Sana27.10.2022
Hajmi2.18 Mb.
#28297
1   ...   41   42   43   44   45   46   47   48   ...   124
Bog'liq
ELEKTRON TIJORAT VA BIZNES ASOSLAR
Diskret tuzilmalar 1-M.Ish, MTA Yakuniy nazorat Hammasi, 2 5359587219348652922, ARXEOLOGIYADA ANIQ VA TABIIY FANLAR, Falsafa 1-mustaqil ish, 1-LAB OCHILOV AZIZBEK

Veb-sayt ishlab chiqish bosqichlari


      1. Server joylashuvi uchun bir nechta variant mavjud:

    • provayderning veb-serverida;

    • provayder tomonidan joylashtirilgan o'z server;

    • kompaniyaning hududida joylashgan o'z serveri.

Birinchi usul eng kam xarajatlarni talab qiladi. Server joylashgan paytda provayder hududida bu sizga ajratilgan aloqa kanallari va boshqaruvi arenalarining narxini tejash imkonini beradi.
Eng qimmat narxdagisi oxirgi variant bo`ib, server, u dasturiy ta'minotini sotib olish, ma'muriy to`lovlar, internetdan ruxsatsiz foydalanishdan himoya dasturlarini o'rnatish, aloqa kanallarini ijaraga olish va h.klarni o`z ichiga oladi. Ushbu variantni tanlashning asosiy sababi juda ko'p tashrif buyuruvchilar, dasturiy ta'minotga tezkor kirish zarurati, meynfreym yoki boshqa tarmoq qurilmasidan server ma'lumotlariga bevosita kirish zarurati tufayli bo'lishi mumkin.

      1. Internet-provayderni tanlash juda muhim, chunki internet- marketingning ehtiyojlari uchun, shu jumladan, internetdan har qanday foydalanish Internet-provayderlar yoki Internet-provayderlar deb ataladigan ixtisoslashgan kompaniyalar yordamida ta'minlanadi.

Internet-provayderlar asosiy xizmatlarni taqdim etadigan xizmatlari quyidagilar:

  • internetga kirishni ta'minlash ( ajratilgan telefon liniyalari va raqamli aloqa kanallari orqali);

    • mijoz domen nomini ro'yxatdan o'tkazish; chiqib ketish:

  • internetga kirishni ta'minlash (maxsus

ajratilgan telefon liniyalari va raqamli aloqa kanallari orqali);

    • mijoz domen nomini ro'yxatdan o'tkazish;

    • disk maydoni ijarasi sharoitida veb-server yoki veb-sahifalarni joylashtirish;

– Ma`muriy va serverni boshqarishini qo'llab-quvvatlashda
ijaraga olingan maydon
Ko`rsatilgan asosiy xizmatlardan tashqari, provayderlar
veb-dizayn bo'yicha maslahat, qidiruv serverini ro'yxatdan o'tkazish xizmatlari
tizimlar va veb-kataloglar va boshqalarni taklif qilishi mumkin.
Provayderni tanlashda provayderning o'zi haqida imkon qadar ko'proq ma'lumot olish muhimdir, narx darajalari va taqdim etilgan xizmatlar haqida ma'lumot bundan mustasno. Bu serverning sifatli va ishonchli ishlashini ta'minlash uchun zarur.
Quyidagi ma'lumotlarni oldindan tahlil qilish mumkin:

  • Provayder internet bilan aloqa kanali: ruxsat berish kanali qobiliyati ( serverning yuqori tezlikda ishlamasdan sekin harakat qlishi natijasida mehmonlarning yo'qolishiga olib keladi);

bu jarayon internet-provayderning qaysi tugunga xos yuqori tezlikdagi kanal bilan bog'langanligiga bog`liq bo`ladi.

  • Provayder foydalanadigan asbob va dasturlar ta`minoti Ishlatiladigan apparat va dasturiy ta'minot (ishlatiladigan uskunaning kam quvvat-

bu diskotekaga joylashtirilgan serverning sekinlashuviga olib keladi), mahalliy tarmoqning o`tkazuvchanlik qobiliyati natijasida provayder kompyuterlarini birlashtiradi, va hakoza.
-Veb-serverning ish faoliyati ishonchliligi va unga kirish tartibi ( foydalanuvchilarning tunu kun kirish imkoniyatlari), kompyuterda joylashgan serverlarning xatosiz ishlashga bardosh berish kabilar.

  • Provayder xodimlarining malakasi ( hech qanday uskunalar kafolat bera olmaydigan darajada vakolatli xizmat ko`rsatish kafolati)

  • Axborot xavfsizligi darajasi ( serverdan foydalanishda axborotni muhofaza qilish bo`yicha talablarga binoan, axborot nafaqat reklama uchun , balki uning ijrosi , ya`ni to`g`ridan to`g`ri electron sotuvni amalga oshirish uchun ham uchun ham muhim ahamiyatga ega).

  • Serverga kiruvchilarning tashrif haqida statistik ma'lumotlarni olish imkoniyatlari (hisobot davrida so'rovlar umumiy soni; o`rtacha kunlik so'rovlar soni; muvaffaqiyatli va muvaffaqiyatsiz so'rovlar soni;

talab qilingan ma'lumotlar miqdori; hafta kunlaridagi so'rovlar taqsimoti; domen bo`yicha tashrif buyuruvchilar tasimoti va boshqalar)

  • Sharhlovchi telefon liniyalari bo'yicha aloqa sifati ( shunday aloqalardan ko`pincha serverga o'zgarish va qo'shimchalar kiritilganda fodalaniladi).

Bir nechta provayderlar bilan shartnomalar tuzish mumkin. Misol uchun, agar provayder veb-serverni joylashtirish uchun maqbul shart-
sharoitlarni ta'minlaydigan bo`lsa, ammo u bilan modem aloqasining sifati qoniqtirmasa, serverni bitta provayderga joylashtirishingiz mumkin va internetga telefon orqali kirish uchun boshqa xizmatlardan foydalanishingiz mumkin.

      1. Xususiy veb-server tashkil qilgan va uni boshqa tarmoqlarga ham tan oldirganlar har qanday firma yoki tarmoqdan foydalanuvchilar uchun veb-server domenini tanlashni tashkil qilish imkonini beradi. Serverni joylashtirishda eng oddiy usul domendan foydalanuvchi tomonidan internetda provayder xizmatlari taqdim etilgan holda amalga oshiriladi. Biroq, bu variant faqat tijorat maqsadlarida internetdan minimal foydalanish maqbuldir.

Xususiy domendan foydalanish tugunlar yechimining yaxshilanishga ta'sir qiladi,nomning ko'rinishi, iste'molchilar uchun eslash tartibini osonlashtiradi hamda iste`molchilarni kompaniyaning internet manzillariga yaqinlashtiradi, firmalarning internet muhitida unga kiruvchilar o`rtasida jiddiy ishtirokchilardan biri ekanligini ko`rsatadi.
Bundan tashqari, o'z domen provayderda bo`ladigan reklama investitsiyalarni himoya qilgan holda ular nomi o'zgartirilganda, domen nomini internetda bir xil qoldirish imkonini beradi.
Tashkilot yoki jismoniy shaxs o`z domenin ro`yxatdan o`tkazishni xohlasa, faoliyat ko`rsatayotgan domen ma`muriyatiga murojaat qiladi.
Rossiya serverlarining mutlaq ko'pchiligi “ru” zonasida joylashgan quyidagi manzilda server.uz nomi bilan ro'yxatdan o'tgan.
Ushbu domeni mahalliy Internet makonining o'ziga xos belgisidir va o'zbek serverlarining domenlarini ro'yxatdan o'tkazish uchun mo'ljallangan. "Com", "org", "net" va boshqalar kabi boshqa mahalliy domenlari ma'murlariga murojaat qilish mumkin, ammo bu holda domenni ro'yxatdan o'tkazish texnik jihatdan ham, tashkilotning nuqtai nazaridan ham qiyin bo'ladi, chunki xorijiy tashkilotlar bunga javobgardir.
Bundan tashqari, o'z hududingizda domen manzilini tashkil etishni so'rab ikkinchi darajali domen ma`muriyatlariga murojaat qilishingiz mumkin. Bu umumiy foydalanish huquqiga ega bo`lgan xususiy tashkilot va domen ma'murlari ham bo'lishi mumkin.
"Umumiy foydalanish"maqomiga bo`lgan domenlar har qanday geografik domenlar, hatto ikkinchi darajali "com.ru ", " gov.ru ", " org.ru ", " mil.ru ", "edu.ru", " net.ru","int.ru "va" ас.ги "lar ham bo`lishi mumkin. Bu sxema bo'yicha uch darajali domen bo'ladi:
Server nomi, geografik ommabop domen. uz. Domen nomini tanlashda firma yoki boshqa tashkilot faoliyati bilan bog`liqqisqa esda qoladigan va talaffuzi qulay bo`lgan domen nomi tanlanishi maqsadga muvofiqdir.

      1. Server dizaynini tanlash va amalga oshirish juda muhim bo`lib, serverning umumiy dizayni asosiy talablariga javob berishi kerak bo`lib, uni amalga oshirish g'oyasi, uning tarkibiy tuzilishi, dizayni veb- sahifalari, grafik tasvirlari, ularning soni va o'lchamlari maksimal darajada optimallashtirilgan va dasturiy ta'minotga mos bo'lishi,serverning maqsadli auditoriyasining ehtiyoji va imkoniyatlariga moslashtirilgan bo`lishi kerak. Veb-serverning tuzilishi taqdim etilgan materiallarning mantiqi va ulanishiga, serverdagi ma'lumotlarni boshqarish, navigatsiya qulayligiga bog'liq. Server tuzilishini tanlashda uning mazmunini va taqdim etilgan ma'lumotlarning turini hisobga olish kerak.Veb-serverni tuzishning bir nechta sxemalari mavjud (kitob, fazoviy sxemasi, daraxt), ularning har birining o'ziga mufaqqiyati va kamchiliklari ham bor.

"Kitob" ning tuzilishi deyarli har qanday tuzilma uchun mos keladi, shaxsiy hujjatlarga joylashtirilishi mumkin bo'lgan ishlar, ularni giper bilan bog'lashda
har qanday qismlar, bo'limlarga va substratlarga aniq bo'linishni nazarda tutiladi. Bundan tashqari, eslatmalar va manba belgilari qo'shimcha veb ishoratlar tashkil qilish uchun xizmat qilishi mumkin- hujjatlar, jadval osongina menyuga aylantiriladi va indeks taqdim etiladi- ichki qidiruv tizimini yaratish uchun asos bo`ladi. Saytlar, bunday tuzilishga ega bo'lgan kataloglarga osongina qo'shilish mumkin.
Saytining strukturaviy modeli sifatida fazoviy sxema axborot mazmunini saqlagan holda taqsimlanishi taklif etiladi.Odatda, bunday sxema yirik kompaniyalar, supermarketlar, muzeylar va boshqalar serverlarini yaratishda foydalanish mumkin.
Hujjatlar shajarasi ma'lumotlar va hujjatli bazalarida emas, odatda veb-serverlarda saqlanadi.
Bunday holda, serverning tarkibi umumiy shajaradan shahobchagacha farq qiladi, ularda katta bo'limlar, keyin esa filiallarga katta bo'limlarning sarlavhalari va boshqalar kiritiladi. Kamchiliklar sifatida quyidagilarni qayd etish mumkin bo`ladi:
axborot oqimlari va ularning murakkabliklar bilan ishlashda qabul qilinishi mumkin bo`lmagan hujjatlarni ko'chirish (kuzatib borish va
o'zgartirish kerak kamida ikkita gipermatnli havolalar-biri katta, ikkinchisi esa kichik hujjatlar).
Bundan tashqari, server shajarasi tizimiga doimiy murojaat qilish ehtiyoji bo`lsa, shajaraning katta o'lchamlari bilan harakat qilish ko'p sonli filiallar foydalanuvchilarga qulaylik tug`diradi. Server tuzilmasining asosiy modelini aniqlash uchun mo'ljallangan auditoriyani hisobga olish muhimdir. Yuqori samaradorlikka erishish uchun server tuzilishi muayyan xatti-harakatlarning stereotipini to'liq qondirishi yoki bir nechta tegishli sxemalarning imkoniyatlarini birlashtirishi kerak, bu esa har bir foydalanuvchi guruhining vakillariga ular uchun eng munosib tizimli tashkilotlardan foydalanishga imkon beradi. Agar veb-server ma'lumotlar bazasiga interfeys sifatida xizmat qilsa, unda tashriflanuvchining serverning bosh sahifasining ko'rinishini o'z xohishiga ko'ra sozlash qobiliyatini ta'minlash maqsadga muvofiqdir.
Ma'lumotni yaxshi taqdim etish uchun server o'z ichiga grafik tasvirlar olishi kerak bo`ladi. Albatta, ularsiz serverni tashkil qilish osonroq, lekin ayni paytda jozibadorligi bilan u boshqalarni juda ko'p yo'qotadi.
Tasvirlarni ishlab chiqarishda va ularning joylashuvini tanlashda bir nechta quyidagi qoidalarni hisobga olishi kerak bo`ladi:

    • sahifadagi grafik materiallarning hajmi aqllilik bilan tuzilgan bo'lishi kerak, chunki katta hajmdagi yuklamalarni uzoq yuklashlar foydalanuvchilarning qiziqishini yo'qotishi mumkin;

    • ko'rsatilgan ranglar soni va o'lchamlari turli foydalanuvchilarning didi nuqtai nazaridan farq qilishi mumkinligi tufayli ularnisinovdan o`tkazishda hisobga olishi kerak bo`ladi;

    • grafik va matnga oid axborotni bir vaqtning o'zida foydalanish maqsadga muvofiq;

veb-server fon tasvirini tasvirlashda o`ziga xoslik va yaxshiroq idrok etish berish usulini ham berish .
O`zgaruvchan parametrlardan biri bu sahifa o`lchamlari hisoblanadi.
Foydalanuvchilar yirik sahifalarning yangiligini, qisqacha kirish qismlari va hakozalarni, ya`ni o`zlariga kerakli tomonlari zarur bo'lsa, masalan, hujjatlarni kelajakda chop etishni nazarda tutgan holda ko`rib chiqishi kerak bo`ladi.


      1. Download 2.18 Mb.
1   ...   41   42   43   44   45   46   47   48   ...   124




Download 2.18 Mb.

Bosh sahifa
Aloqalar

    Bosh sahifa



Veb-sayt ishlab chiqish bosqichlari

Download 2.18 Mb.