Teskari masala




Download 1.1 Mb.
bet2/4
Sana24.11.2022
Hajmi1.1 Mb.
#31579
1   2   3   4
Bog'liq
Teskari masala
490 29.09.1994

Ammo tezda bu inversiya beqaror jarayon ekanligi aniqlandi: to'g'ridan-to'g'ri echimni deyarli amalga oshirib bo'lmaydigan shovqin va xatolar nihoyatda kuchaytirilishi mumkin edi, shundan so'ng, yetmishinchi yillarda eng kichik kvadratlar va ehtimollik yondashuvlari paydo bo'ldi va ular uchun juda foydali bo'ldi turli xil jismoniy tizimlarga tegishli parametrlarni aniqlash. Ushbu yondashuv juda ko'p muvaffaqiyatga erishdi. Hozirgi kunda teskari muammolar fizika tashqarisida, masalan, kimyo, iqtisod va informatika sohasida ham o'rganilmoqda. Oxir oqibat, raqamli modellar jamiyatning ko'p qismlarida keng tarqalganligi sababli, biz ushbu raqamli modellarning har biri bilan bog'liq bo'lgan teskari muammoni kutishimiz mumkin.

  • Ammo tezda bu inversiya beqaror jarayon ekanligi aniqlandi: to'g'ridan-to'g'ri echimni deyarli amalga oshirib bo'lmaydigan shovqin va xatolar nihoyatda kuchaytirilishi mumkin edi, shundan so'ng, yetmishinchi yillarda eng kichik kvadratlar va ehtimollik yondashuvlari paydo bo'ldi va ular uchun juda foydali bo'ldi turli xil jismoniy tizimlarga tegishli parametrlarni aniqlash. Ushbu yondashuv juda ko'p muvaffaqiyatga erishdi. Hozirgi kunda teskari muammolar fizika tashqarisida, masalan, kimyo, iqtisod va informatika sohasida ham o'rganilmoqda. Oxir oqibat, raqamli modellar jamiyatning ko'p qismlarida keng tarqalganligi sababli, biz ushbu raqamli modellarning har biri bilan bog'liq bo'lgan teskari muammoni kutishimiz mumkin.

Nyutondan beri olimlar dunyoni modellashtirishga ko'p urinishgan. Xususan, qachon matematik model mavjud (masalan, Nyutonning tortishish qonuni yoki Coulombning elektrostatikasi uchun tenglamasi), fizik tizimni tavsiflovchi ba'zi parametrlarni (masalan, massa taqsimoti yoki elektr zaryadlarining taqsimlanishi), tizimning xatti-harakatlarini hisobga olgan holda ko'rishimiz mumkin. Ushbu yondashuv matematik modellashtirish sifatida tanilgan va yuqorida aytib o'tilgan fizik parametrlar model parametrlari yoki shunchaki model. Aniqroq qilib aytganda, biz tushunchasini kiritamiz jismoniy tizimning holati: bu matematik model tenglamasining echimi. 

  • Nyutondan beri olimlar dunyoni modellashtirishga ko'p urinishgan. Xususan, qachon matematik model mavjud (masalan, Nyutonning tortishish qonuni yoki Coulombning elektrostatikasi uchun tenglamasi), fizik tizimni tavsiflovchi ba'zi parametrlarni (masalan, massa taqsimoti yoki elektr zaryadlarining taqsimlanishi), tizimning xatti-harakatlarini hisobga olgan holda ko'rishimiz mumkin. Ushbu yondashuv matematik modellashtirish sifatida tanilgan va yuqorida aytib o'tilgan fizik parametrlar model parametrlari yoki shunchaki model. Aniqroq qilib aytganda, biz tushunchasini kiritamiz jismoniy tizimning holati: bu matematik model tenglamasining echimi. 

Download 1.1 Mb.
1   2   3   4




Download 1.1 Mb.