• Kompyuter - bu turli hajmdagi, har xil ko’rinishdagi axborotlarni tezlik bilan ishlab berishni ta’minlovchi universal avtomatik qurilmadir . Noutbuk va netbuklar.
  • Sichqoncha, klaviatura, monitor va ularning vazifalari.
  • Videoproyektor va ekran.
  • -Mavzu: Matn muxarririda xujjatlar bilan ishlash Hujjatlarni tayyorlashda eng ko’p ishlatiladigan dastur bu Microsoft Office
  • Rasmlarnio o’rnatish «Vstavka»
  • «Risunok»
  • -Mavzu: Elektron jadvallar muxarririda ishlash
  • Excel
  • 4-Mavzu: Тakdimot dasturlarida ishlash
  • «Pusk» — «Programm ы » — «Microsoft PowerPoint» PowerPointdan chikish uchun «Fayl»
  • «Fayl»—«Soz­dat»
  • SLAYDLAR REJIMIDA IShLASh
  • 5-Mavzu: Arxivlash va antivirus dasturlari
  • Viruslarga qarshi kurashish
  • Kasperskiy Antivirus
  • 1-Mavzu: Kompyuter va uning qurilmalari. Dasturiy ta’minot




    Download 214.82 Kb.
    bet1/2
    Sana19.03.2017
    Hajmi214.82 Kb.
      1   2

    1-Mavzu: Kompyuter va uning qurilmalari.
    Kompyuter (ing . computer - hisoblayman), EHM (Elektron Hisoblash Mashinasi) - oldindan berilgan dastur (programma) boʻyicha ishlaydigan avtomatik qurilma. Elektron hisoblash mashinasi (EHM) bilan bir xildagi atama.
    Dasturiy ta’minot

    Kompyuterlar, odatda bir necha bloklardan iborat bo’ladi va ularning tarkibiga quyidagi uch blok: 1) sistema bloki; 2) monitor; 3) klaviatura va sichqon kiradi.

    Ulardan asosiysi sistema bloki (yoki sistemali blok) bo’lib, unga o’rnatilgan uskanalar birgalikda kompyuterni tashkil etadi va uning ichiga qaysi rusumga tegishli uskunalar o’rnatilganiga qarab kompyuter rusumlar (masalan, Pentium III yoki Pentium IV va hokazo) ga ajralatiladi. Boshqa qurilmalarning barchasi sistema blokiga ulanadi.

    Kompyuter qanchalik kuchli bo’lmasin, unda qanchalik ko’p ma’lumot saqlanmasin, ma’lumotlarni foydalanuvchi uchun qulay ko’rinishda ko’rsatib berilmasa, bunday kompyuter dengiz tubidagi hazinaga o’xshab qoladi va undan hech qanday naf bo’lmaydi. Ma’lumotlarni tasvirlab berish uchun monitor xizmat qiladi.

    Тashqi ko’rinishi va ishlash prinsipiga ko’ra, monitor oddiy televizorga o’xshab ketadi, undan farqli ravishda teleko’rsatuvlarni qabul qiluvchi radiokanali bo’lmaydi. Тelevizorga videomagnitofon ulash mumkin bo’lganidek, monitorga kompyuter ulanadi. Kompyuter monitoridagi tasvir televizor ekranidagi tasvirdan ancha sifatli bo’lib, monitor bilan bir necha soat ishlash ham foydalanuvchini toliqtirmaydi.

    Monitor ekranidagi tasvirlar piksel (nuqta) lar to’plamidan iborat bo’lib, bu nuqtalarni tez almashtirilganda (sekundiga 50 marta va undan ko’proq) inson ko’zi tomonidan jonli harakat ko’rinishida qabul qilinadi.

    Harakat - borliqnint ajralmas xususiyati boʻlgan oʻzgaruvchanlikni (q. Barqarorlik va oʻzgaruvchanlik) ifodalovchi falsafiy kategoriya. H. tushunchasi imkoniyatlarning voqelikka aylanishini, roʻy berayotgan hodisalarni, olamning betoʻxtov yangilanib borishini aks ettiradi.
    Monitor ekranida tasvir 640Х480 (640 ta satrning har birida 480 tadan nuqta), 800Х600, 1024Х768, 1280Х1024 kabi zichlikda bo’lishi mumkin. Ulardan dastlabkisi deyarli ishlatilmaydi va ba’zi bir «qadimgi», 5-10 yil oldin ishlab chiqilgan dasturlarda saqlanib qolgan.

    Kompyuter - bu turli hajmdagi, har xil ko’rinishdagi axborotlarni tezlik bilan ishlab berishni ta’minlovchi universal avtomatik qurilmadir.

    Noutbuk va netbuklar.

    Noutbuk – mobil ixcham shaxsiy kompyuter. Uning asosiy qismi va monitori birlashgan holda bo’ladi. Bunday kompyuterlarning ko’pchiligi deyarli standart klaviaturaga, kompyuter grafikasi vositalariga ega. Bunday kompyuterlar unchalik katta bo’lmagan qattiq disklar yoki optik disklar bilan ishlaydi.

    Netbuk - Internetdan foydalanish va ofis dasturlari bilan ishlash uchun mo’ljallangan kichik noutbukdir.

    Dastur - 1) biron-bir faoliyat, ishning mazmuni va rejasi; 2) siyosiy partiyalar, tashkilotlar, alohida arboblar faoliyatining asosiy qoidalari va maqsadlari bayoni; 3) oʻquv fani mazmunining qisqacha izohi; 4) teatr, konsertlar va b.
    Netbuklar ixcham o’lchamlari, kichik vazni, kam energiya iste’moli va nisbatan arzon narxlari bilan ajralib turadi.

    Sichqoncha, klaviatura, monitor va ularning vazifalari.

    Sichqoncha (ingl. mouse – sichqon) ma’lumot kiritish qurilmasi bo’lib, biror tekislik bo’ylab harakatlantirilganda tagidagi lazer nuri harakat haqidagi ma’lumotni kompyuterga uzatadi va ekrandagi ko’rsatkich (kursor) mos yo’nalishlarda harakatlanadi. Sichqonchaning tugmalari yordamida kompyuterga biror buyruq berish, undagi dasturlar va jarayonlarni ishga tushirish hamda hujjatlarni ochish mumkin.

    Klaviatura (ingl. keyboard) muayyan qurilmani boshqarish yoki axborotni kiritish uchun mo’ljallangan tugmalar (klavishalar) to’plamidan iborat bo’lgan qurilma yoki ekrandagi tasvir. Тexnik va mexanik qurilmalarni (kalkulyator, kompyuter, telefon, kassa apparati) boshqarish uchun alifbo-raqamli klaviaturalar qo’llaniladi. Klaviaturalardagi har bir tugmaga bir yoki bir necha belgi biriktiriladi. Тugma birikmalari klaviaturadan bajariladigan amallarning sonini ko’paytirishga imkon beradi.

    Monitor kompyuterning ish jarayonida vujudga keladigan axborotlarni ekranda yoritishga xizmat qiladigan qurilma. Monitor grafik yoki matn holatida ishlashi mumkin. Matn holatida belgi o’rinlari deyiluvchi alohida qismlarga, grafik holatida esa piksel nomli nuqtalarga bo’linadi. Monitordagi piksellarning umumiy miqdori hamda ranglar soni monitorning imkon darajasini (kengligini) belgilaydi.


    Videoproyektor va ekran. Proyektorlar va ekranlar ma’lumotlarni yirik o’lchamda tasvirlash uchun ishlatiladigan qurilmalardir. Unda tasvir o’lchami ekranda yirik holatda aks ettiriladi. Bu qurilmalar kompyuter bilan birgalikda foydalanishga mo’ljallangan bo’lib, ko’proq katta auditoriyalarda va zallarda hamda turli majlislarda prezintatsiya va videoroliklarni namoyish qilish uchun ishlatiladi.

    Videoproyektor kompyuter va shunga o’xshash namoyish vositalarining alohida qo’shimcha monitori hisoblanib, tasvirlarni yirik hajmda tasvirlash uchun mo’ljallangan.

    Dasturiy ta’minot 3 ga bo’linadi:

    Sistemali, uskunaviy, amaliy

    2-Mavzu: Matn muxarririda xujjatlar bilan ishlash
    Hujjatlarni tayyorlashda eng ko’p ishlatiladigan dastur bu Microsoft Office tarkibiga kiruvchi Word matn muharriridir. Word muharriri oddiy ikki qatorli e’lonlardan tortib, minglab varaqli murakkab kitoblargacha yarata oladigan ommabop dasturdir. Foydalanuvchilar dastlab uning imkoniyatlarining ko’pligini ko’rib hayratga tushadilar, so’ngra undagi tugmalarning ko’pligidan sarosimaga tushsalar, nihoyat oradan ma’lum vaqt o’tgach, muharrir bilan yaqinroq tanishgach, uni o’rganish, unda ishlash qulayligini, unda har qanday amal ko’zda tutilganini ko’rib, hotirjam bo’ladilar.

    Word ni ishga tushirish uchun quyidagi usullarning biridan foydalanish mumkin; 1) Ish stolidagi Word yorlig’ini ikkimarta chertish; 2) Pusk (Boshla) menyusining Vse programmы (Barcha dasturlar) bandidan Word ni tanlash; 3) Moy kompyuter (Mening kompyuterim) orqali Microsoft Office katalogiga kirib, WinWord.exe dasturini ishga tushirish; 4) Moy kompyuter (Mening kompyuterim) orqali yoki ish stolidagi Wordda yaratilgan biror hujjatni tanlash va uni ochish.
    WORDDA JADVALLAR BILAN ISHLASH. RASMLAR O’RNATISH
    Jadval vertikal va gorizontal chiziklardan iboratdir. Ular kesishib, panjara (reshetka) xosil kiladi. Shu panjara ichidagi xar bir katakcha yacheyka deyiladi.

    Kator — bu gorizontal chizikda joylashgan yacheykalardir, ustun — bu vertikal chizikda joylashgan yacheykalardir.

    Jadvallardan sonlarni ustunda tekislash uchun foydalanish mumkin; bu xolda ularni saralash va ular ustida xisoblash amallarini bajarish soddalashadi. Shuningdek, jadvallarni matnning abzatslarini va ularga mos rasm­larni tekislashda ishlatish mumkin. Bush jadvalni yaratish uchun «Dobavit tablitsu» (Jadval kushish) pikto­grammasini

     


    (u standart uskunalar panelida joylashgan) bosish
    kerak, sung zarur bulgan katorlar va ustunlar sonini
    sichkoncha kursatkichini siljitish yuli bilan belgilash kerak.
    Rasmlarnio o’rnatish

     «Vstavka» (Kuyish) menyudagi «Risunok» (Rasm) buyruKi yordamida matnga grafik ob’ektlar kiritish mumkin: rasm­lar, diagrammalar, avtofiguralar, skanerda nusxa olingan fotorasmlar.

    Тartib bilan buyrukda uchragan bulimlarni kurib chikaylik. «Kartinki» (Тasvirlar) bulimida — Clip Callery ilovasidan rasm tanlab, kerakli joyga kuyiladi. Buning uchun rasm kiritilishi lozim bulgan joyga sichkoncha kursatkichini olib boring. «Risunok» (Rasm) buyruKining «Kartinki» (Тasvirlar) bulimini faollashtiring

    Chizma yaratish

    Word da chizma yaratish uchun bosh menyuning Vstavka (Joylash) bo’limidan Risunok (Rasm) bandidagi Sozdat risunok (Rasm yaratish) ni tanlash kerak. Natijada ekranda to’g’ri to’rtburchak shaklidagi maydoncha hosil bo’ladi va unga turli tayyor geometrik shakllarni joylashtirib, vektor grafikasi asosida chizma tayyorlash mumkin:

    Bunda ekranda paydo bo’lgan Risovaniye (Rasm chizish) uskunalar panelidan foydalanish mumkin. Odatda bu panel ekranning pastki qismida paydo bo’ladi.

    Uning Risovaniye (Chizish) tugmasi asosiy chizish amallari joylashgan menyuga yo’l ochadi. Avtofigurы (Тayyor shakllar) tugmasi mavjud geometrik shakllarni tanlashga imkon yaratadi. 3-tugma yordamida to’g’ri chiziq kesmasini, 4-tugma yordamida paykon shaklidagi kesmani, 5-tugma bilan, to’g’ri to’rtburchakni, 6-tugma bilan aylana va ellipslarni chizish mumkin. 7-tugma rasmga matn kiritish uchun, 8-tugma matnni geometrik shaklda tasvirlash uchun xizmat qiladi.

    3-Mavzu: Elektron jadvallar muxarririda ishlash

    Jadval ko‘rinishdagi ma’lumotlarni tahlil qilish, hisob-kitob ishlarini olib borish uchun maxsus amaliy dasturlar yaratilgan. Bunday dasturlar elektron jadvallar deb ataladi. Excel dasturi ham elektron jadvallar qatoriga kiradi.

    Elektron jadvallar, xususan Excel dasturi bank, soliq sohalarida juda keng qo‘llaniladi. Shu bilan birga barcha tashkilot, korxona va o‘quv muassasalarining buxgalteriya bo‘limlarida eng ko‘p ishlatiladigan dastur hisoblanadi.



    Excel dasturi Microsoft Office paketi tarkibidagi dastur bo‘lib, uning juda ko‘p versiyalari mavjud (Ushbu qo‘llanma Microsoft Office 2003 paketi tarkibidagi Excel 2003 ruscha versiyasi asosida yozilgan).
    Rus tili - rus xalqi tili, jahonda keng tarqalgan tillardan. Avval SSSRda, soʻng RF va MDH da millatlararo va davlatlararo aloqa vositasi. Rus tili Birlashgan Millatlar Tashkilotidagi 6 rasmiy tildan biri sanaladi.


    Excel dasturi odatda Pusk-Programmы-Microsoft Office-Microsoft Excel menyular ketma-ketligi orqali ishga tushiriladi

    YeXCEL elektron jadvalining asosiy elementlari 

    MICROSOFT EXCEL dagi barcha ma’lumotlar jadval kurinishida namoyon bulib, bunda jadval yacheykalarining (xonalarining) ma’lum kismiga boshlanKich va birlamchi ma’lumotlar kiritiladi. Boshka kismlari esa xar xil arifmetik amallar va boshlanKich ma’lumotlar ustida bajariladigan turli amallar natijalaridan iborat bulgan axborotlardir.

    Elektron jadval yacheykalariga uch xil ma’lumotlarni kiritish mumkin:

    — matnli;

    — sonli ifodalar;

    — formulalar.

    Matnli ma’lumotlar sarlavxa, belgi, izoxlarni uz ichiga oladi.

    Sonli ifodalar bevosita jadval ichiga kiritiladigan sonlardir.

    Formulalar — kiritilgan sonli kiymatlar buyicha yangi kiymatlarni xisoblaydigan ifodalardir.

    Formulalar xar doim «=» belgisini kuyish bilan boshlanadi. Formula yacheykaga kiritilgandan keyin shu formula asosida xisoblanadigan natijalar yana shu yacheykada xosil buladi. Agar shu formulada foydalanilgan sonlardan yoki belgilardan biri uzgartirilsa, EXCEL avtomatik ravishda yangi ma’lumotlar buyicha xisob ishlarini bajaradi va yangi natijalar xosil kilib beradi.

    EXCELning asosiy ishlov berish ob’ekti xujjatlar (dokumentlar) xisoblanadi. EXCEL xujjatlari (dokument­lari) ixtiyoriy nomlanadigan va XLS kengaytmasiga ega bulgan fayllardir. EXCELda bunday fayllar «Ishchi kitob» deb ataladi. Uar bir Ishchi kitob ixtiyoriy sondagi elektron jadvallarni uz ichiga olishi mumkin. Ularning xar biri «ishchi varak» deb ataladi. Uar bir ishchi varak uz nomiga ega buladi. Ishchi kitobni xosil kilish uchun MICROSOFT EXCEL dasturini ishga tushirish zarur. Ishchi kitobning tarkib elementlaridan biri ishchi varak, ya’ni elektron jadval xisoblanadi.

    Elektron jadvalning asosiy elementlari esa yacheyka va diapazonlardir.



    Yacheyka — bu jadvaldagi manzili kursatiladigan xamda bir kator va bir ustun kesishmasi oraliKida joylashgan elementdir. Yacheyka kesishmalarida xosil bulgan ustun va kator nomi bilan ifodalanadigan manzili bilan aniklanadi. Masalan, A — ustun, 4 — kator kesishmasida joylashgan yacheyka — A4 deb nom oladi. Yacheykaga sonli kiymatlar, matnli axborotlar va formulalarni joylashtirish mumkin.

    Bir necha yacheykalardan tashkil topgan gurux diapazon deb ataladi. Diapazon manzilini kursatish uchun uni tashkil etgan yacheykalarning chap yukori va ung kuyi yacheykalar manzillari olinib, ular ikki nukta bilan ajratilib yoziladi. Masalan: A1:A4



    Excel da formula , funksiya va diagrammalar bilan ishlash  

    Funksiya — bu formulalarda kullaniladigan kiritib kuyilgan tayyor uskunalar kolipidir. Ular murakkab bulgan matematik va mantikiy amallarni bajaradi.

    Funksiyalar kuyidagi ishlarni bajarish imkonini beradi.

    1. Formulalarni kiskartirish.

    2. Formulalar buyicha boshka kilib bulmaydigan xisob ishlarini bajarish.

    3. Ayrim muxarrirlik masalalarini xal kilishni tezlashtirish.

    Barcha formulalarda oddiy () kavslar ishlatiladi. Kavs ichidagi ma’lumotlar argumentlar deb ataladi. Funksiyalar kanday argumentlar ishlatilayotganligiga kura bir-biridan fark kiladi. Funksiyaning turlariga karab ular kuyidagicha ishlatilishi mumkin:

    — argumentsiz;

    — bir argumentli;

    — kayd kilingan cheklangan argumentlar soni bilan;

    — noma’lum sondagi argumentlar soni bilan;

    — shart bulmagan argumentlar bilan.

    Funksiyada argumentlar ishlatilmasa xam, bush kavslar kursatilishi lozim. Masalan, =RAND(). Agar funksiyada bittadan ortik argument ishlatilsa, ular orasiga nuktali vergul (;) kuyiladi. Formulalarga funksiyani kiritishning ikkita usuli mavjud: klaviatura yordamida kulda kiritish va EXCEL dagi «Master funksiy» (Funksiyalar ustasi) piktogrammasi orkali kiritish.

    Funksiyani kiritish usullaridan biri kulda klaviaturadan funksiya nomi va argumentlar ruyxatini kiritishdan iborat. EXCEL funksiyani kiritishda uning nomidagi belgilarni yukori registrga uzgartiradi, chunki formula va funksiyalarda kichik xarflar ishlatish mumkin. Agar dastur kiritilgan matnni yukori registrga uzgartirmagan bulsa, demak, u yozuvni funksiya deb kabul kilmagan, ya’ni funksiya notuKri kiritilgan buladi.



    4-Mavzu: Тakdimot dasturlarida ishlash

    Microsoft PowerPoint 97 — universal, imkoniyatlari keng bulgan, kurgazmali grafika amaliy dasturlari sirasiga kiradi va matn, rasm, chizma, grafiklar, animatsiya effektlari, ovoz, videorolik va boshkalardan tashkil topgan slaydlarni yaratish imkonini beradi.



    Slayd — ma’lum bir ulchamga ega bulgan mulokot varaklari xisoblanadi. Unda biror maksad bilan yaratilayotgan namoyish elementlari joylanadi.

    Slaydlar ketma-ketligidan iborat tayyor kurgazmani kompyuter ekranida, videomonitorda, katta ekranda namoyish kilish mumkin. Kurgazmani tashkil kilish — slayd­lar ketma-ketligini loyixalash va jixozlash demakdir.

    Тakdim etish axborot texnologiyasining samaradorligi kup jixatdan takdim etuvchi shaxsga, uning umumiy madaniyati, nutk madaniyati va x.k.larga boKlik ekanligini xam unutmaslik lozim.

    PowerPoint dasturi MICROSOFT firmasining WINDOWS kobiKi ostida yaratilgan bulib, ushbu dastur prezentatsiyalar (takdimot kilish, ya’ni tanishtirish) bilan ishlash uchun eng kulay bulgan dasturiy vositalardan biridir. Bu dastur orkali barcha kurgazmali kurollarni yaratish va ba’zi joylarda esa ma’lumotlar bazasi sifatida xam kullash mumkin. Ayrim xollarda bu dasturdan multimedia vositalarini boshkarish va ularni kullab, namoyish etuvchi kurilmalarga yuborish vazifalarini xam bajarish mumkin. Dasturdagi asosiy tushunchalar bu — slayd va prezentatsiya tushunchalaridir.



    Prezentatsiya(takdimot) — yaratilayotgan slaydlar turkumi va uni namoyish etish uchun beriladigan fayl nomi.
    Turkum (genus) -1) botanikada filogenetik jihatdan yaqin (qardosh) turlarni birlashtiruvchi asosiy taksonomik kategoriya. Zoologiyadagi urugʻ botanikadagi T. ga toʻgʻri keladi. Mac, doʻlananing (Crataegus) har xil turlari (sariq, qizil va boshqalar) doʻlanalar T.
    Masalan: Prezentatsiya1 — PowerPoint dasturi ochilganda, sarlavxalar katorida paydo bulib, yaratilgan yoki yaratilayotgan takdimotning ayni vaktdagi nomi xisoblanadi. Bu nomni keyinchalik uz xoxishingizga kura almashtirishingiz mumkin.

    PowerPoint dasturini ishga tushirish. Bu dasturni ishga tushirishni WINDOWS ish stolidan boshlash zarur. Ish stolidagi kuyidagi buyruklarni bajarish orkali dastur ishga tushiriladi:

    «Pusk» — «Programmы» — «Microsoft PowerPoint»
    PowerPointdan chikish uchun «Fayl» menyusidan «Vыxod» («Chikish») buyruKi tanlanadi.

    Yangi takdimotni yaratishda PowerPoint dasturining asosiy oynasidagi Gorizontal menyuning «Fayl»—«Soz­dat» (Fayl—Yaratish) buyruklari ketma-ket bajariladi. Bu buyruklar bajarilgandan sung «Sozdat prezentatsiyu» (Prezentatsiya yaratish) mulokot darchasi kullanadi (9.5-rasm). Bu oynada kuyidagi funksiyalarni bajaruvchi buyruklar mavjud:

    1. «Obщiye» (Umumiy) — yangi takdimot yaratish kolipi;

    2. «Dizaynы prezentatsiy» (Тakdimot dizaynlari) — turli takdimotlarining tasvir ranglari va koliplarini kursatish, ya’ni, rang turi, xarflar kurinishi va takdimotning boshka atributlarini aniklash uchun Power- Pointning dizayn shablonini tanlashingiz mumkin



    SLAYDLAR REJIMIDA IShLASh 

    Bu rejimda yangi slayd yaratish, uning belgisini uzgartirish, slayd matnini terish, taxrir kilish, slaydlarni guruxlash, rang sxemasini uzgartirish xamda maxsus fon yaratish mumkin. Ushbu rejimda tayyorlangan slayddan bir namunani 9.10-rasmda kurib turibsiz.



    · Yangi slayd yaratish uchun darchaning standart uskunalar panelidagi

     

     



    (Slayd yaratish) tugmachasi bosiladi.

    · Slayd belgisi, turi, kurinishlarini uzgartirish uchun darchaning standart uskunalar panelidagi (9.4-rasm)

    (Slaydni belgilash) tugmachasi bosiladi.

    Yangi takdimotni yaratishda PowerPoint dasturining asosiy oynasidagi Gorizontal menyuning «Fayl»—«Soz­dat» (Fayl—Yaratish) buyruklari ketma-ket bajariladi. Bu buyruklar bajarilgandan sung «Sozdat prezentatsiyu» (Prezentatsiya yaratish) mulokot darchasi kullanadi (9.5-rasm). Bu oynada kuyidagi funksiyalarni bajaruvchi buyruklar mavjud:

    1. «Obщiye» (Umumiy) — yangi takdimot yaratish kolipi;

    2. «Dizaynы prezentatsiy» (Тakdimot dizaynlari) — turli takdimotlarining tasvir ranglari va koliplarini kursatish, ya’ni, rang turi, xarflar kurinishi va takdimotning boshka atributlarini aniklash uchun Power- Pointning dizayn shablonini tanlashingiz mumkin

    Eslatma: yukoridagi takdimotlarni yaratish va ularning turlarini, dizaynlarini va sarlavxalarini tanlash sichkoncha orkali amalga oshirilib, ishga tushirish uchun OK tugmasi bosiladi.



    Тakdimotlarni saklash. Yaratilgan takdimotlar fayllarda saklanadi. Saklash uslubi Windowsning boshka dasturlaridagi kabidir.
    Uslub - tilning inson faoliyatining muayyan sohasi bilan bogʻliq vazifalariga koʻra ajratilishi. Kishilar faoliyatning barcha sohalarida aloqa qilish jarayonida tildagi leksik, frazeologik, grammatik va fonetik vositalarni tanlash va ishlatishda birbirlaridan maʼlum darajada farq qiladilar.
    Тakdimotlarni saklash kuyidagi usulda bajariladi:

    Standart uskunalar panelidagi saklash (piktogram­masi) tugmasi bosiladi yoki gorizontal menyudan «Fayl»—«Soxranit» (Saklash) buyruklari beriladi. Shunda kuyidagi mulokot darchasi xosil buladi va unda ketma-ket kuyi­dagilar amalga oshiriladi (9.9-rasm).

    1. Saklash uchun fayl nomi va papkasi kursatiladi.

    2. «Soxranit» (Saklash) tugmasi bosiladi.

    Animatsiya — bu, ob’ektlar, kameralar, yoruKlik manbalarining uzaro joyini almashtirish yoki ularning parametrlarini vakt buyicha uzgarishiga ega bulgan vazifa yoki topshirikdir. Uozirgi paytda kompyuterli grafika vositalarini kullashning ushbu soxasi kuchli rivojlanishni boshdan kechirmokda. Animatsion grafika uzida rang, tasvir va illyustrativ grafika (mashinaviy tasvirlar, illyustrativ matnlar, chizmalar, eskizlar va boshkalar) bilan ishlay olish imkoniyatiga ega.

    5-Mavzu: Arxivlash va antivirus dasturlari



    • Axborot xavfsizligini ta’minlash – bu foydalanuvchining axborotlarini himoyalashga quyilgan me’yor va talablarni bajarishidir.

    • Axborot xavfsizligi – bu axborot foydalanuvchilariga va ko’plab axborot tizimlariga zarar keltiruvchi tabiiy yoki sun’iy xarakterga ega tasodifiy va uyushtirilgan ta’sirlardan axborotlarni va axborot kommunikatsiya tizim ob’ektlarining himoyalanganligidir



    • Kompyuter virusi. Kompyuter virusi – bu o’z-o’zidan ko’payuvchi, kompyuter tarmoqlari va axborot tashuvchilari orqali erkin tarqaluvchi, hamda kompyuter va unda saqlanayotgan axborot va dasturlarga zarar yetkazuvchi dastur kodi yoki komandalar ketma-ketligi hisoblanadi.

    Viruslarga qarshi kurashish usullari.
    Qarshi Qarshi (1926 37 yillarda Behbudiy) - Qashqadaryo viloyatidagi shahar (1926 yildan), viloyat markazi (1943 yildan). Qashqadaryo vohasining markazida, Qashqadaryo boʻyida, xalqaro t. yil va avtomobil yoʻllari kesishgan joyda.
    Kurash Kurash - sport turi, belgilangan qoidaga muvofiq ikki sportchining yakkama-yakka olishuvi. Kurashish sanʼati koʻp xalqlarda qadim zamonlardan buyon maʼlum. K. ayniqsa Yunonistonda keng tarqalib, qad. olimpiada musobaqalaridan doimiy oʻrin olib kelgan.
    Hozirgi kunda kompyuter viruslarini aniqlash va ulardan himoyalanish uchun maxsus dasturlarning bir necha xillari ishlab chiqilgan bo’lib bu dasturlar kompyuter viruslarini aniqlash va yo’qotishga imkon beradi. Bunday dasturlar virusga qarshi dasturlar yoki antiviruslar deb yuritiladi. Antivirus dasturlariga AVP, Doctorweb, Nod32, Kasperskiy Antivirus dasturlarini kiritish mumkin. Umuman barcha virusga qarshi dasturlar zaharlangan dasturlar va yuklama sektorlarning avtomatik tarzda tiklanishini ta’minlaydi.

    Viruslarga qarshi kurashishning asosan quyidagi usullari mavjud:



    1. Muntazam profilaktika ishlarini, ya’ni virusga tekshiruv ishlarini olib borish.

    2. Тaniqli virusni zararsizlantirish.

    3. Тaniqli bo’lmagan virusni zarasizlantirish.
      1   2


    Download 214.82 Kb.

    Bosh sahifa
    Aloqalar

        Bosh sahifa


    1-Mavzu: Kompyuter va uning qurilmalari. Dasturiy ta’minot

    Download 214.82 Kb.