Operatsion tizimlar kontekstida jarayonni rejalashtirish algoritmlari tizim ichidagi jarayonlarni (yoki vazifalarni) rejalashtirish va boshqarish uchun ishlatiladigan mexanizmlarga ishora qiladi




Download 21,46 Kb.
bet1/2
Sana17.05.2024
Hajmi21,46 Kb.
#240129
  1   2
Bog'liq
operatsion tizim


O`zbekiston Respublikasi Raqamli Texnologiyalar Vazirligi Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari universiteti

Mustaqil ish


Fan: Operatsion tizimlar
Mavzu: Operatsion tizimlarning jarayonni rejalashtirish algoritmlari

Bajardi: 411-21 ( OPS012) guruh


Talabasi Qahhorov Samandar
Tekshirdi: Saidrasulov Sherzod


Toshkent 2024
Operatsion tizimlarning jarayonni rejalashtirish algoritmlari

Reja:
1. Kirish


2. Asosiy qism
- Operatsion tizimlarda qo'llaniladigan bir nechta umumiy jarayonni rejalashtirish algoritmlari
- Jarayonlarni rejalashtirish algoritmlari
3. Xulosa
4. Foydalanilgan adabiyotlar
Kirish

Operatsion tizimlar kontekstida jarayonni rejalashtirish algoritmlari tizim ichidagi jarayonlarni (yoki vazifalarni) rejalashtirish va boshqarish uchun ishlatiladigan mexanizmlarga ishora qiladi. Ushbu algoritmlar resurslardan foydalanishni optimallashtirish, resurslardan adolatli foydalanishni ta'minlash va tizim ish faoliyatini yaxshilash uchun juda muhimdir. Operatsion tizimlarda qo'llaniladigan bir nechta umumiy jarayonni rejalashtirish algoritmlari:


Birinchi kelgan, birinchi xizmat (FCFS):- FCFS rejalashtirishda jarayonlar ularning kelish vaqtiga qarab bajariladi. Birinchi kelgan jarayon birinchi bo'lib bajariladigan jarayondir. Oddiy va amalga oshirish oson, lekin keyinroq keladigan, lekin bajarish uchun kamroq vaqt talab qiladigan jarayonlar uchun uzoq kutish vaqtlariga (konvoy effekti) olib kelishi mumkin.
Keyingi eng qisqa ish (SJN) yoki birinchi navbatda eng qisqa ish (SJF): - SJN yoki SJF rejalashtirish keyingisini bajarish uchun eng qisqa portlash vaqti (bajarish vaqti) bilan jarayonni tanlaydi. O'rtacha kutish va qayta ishlash vaqtini minimallashtiradi, lekin jarayonning portlash vaqtlarini oldindan bilishni talab qiladi (real vaqt tizimlarida amaliy bo'lmasligi mumkin).
Round Robin: - Round Robin taqvimi har bir jarayonga tsiklik ravishda qat'iy belgilangan vaqt bo'lagini (vaqt kvantini) belgilaydi. Agar jarayon o'z vaqt kvantida tugallanmasa, u oldindan belgilanadi va navbatning oxiriga o'tkaziladi. Jarayonlar o'rtasida adolatni ta'minlaydi, ochlikni oldini oladi va vaqtni taqsimlash tizimlariga mos keladi. Vaqt kvantini tanlash samaradorlikka ta'sir qiladi.
Ustuvor rejalashtirish: - Prioritet rejalashtirish jarayonlarga ustuvorliklarni belgilaydi, eng yuqori ustuvor jarayon birinchi navbatda bajarish uchun tanlanadi. Preemptiv bo'lishi mumkin (eng yuqori ustuvor jarayon oldindan belgilanguncha ishlaydi) yoki preemptiv bo'lmagan (jarayon tanlangandan keyin tugaydi). Prioritet inversiya va ochlikni oldini olish uchun ehtiyot bo'lish kerak.
Ko‘p darajali navbat: - Ko'p darajali navbatni rejalashtirish jarayonlarni turli xil ustuvor navbatlarga tashkil qiladi. Har bir navbat o'z rejalashtirish algoritmiga ega bo'lishi mumkin (masalan, protsessorga bog'langan jarayonlar uchun Round Robin, I/U bilan bog'langan jarayonlar uchun FCFS). Har xil xususiyatlarga va resurslarga bo'lgan talablarga ega bo'lgan jarayonlarni boshqarishda moslashuvchanlikni ta'minlaydi.
Ko‘p darajali fikr-mulohazalar navbati: - Ko'p darajali navbatni rejalashtirishga o'xshaydi, lekin jarayonlarga ularning xatti-harakatlari (masalan, qarish, ustuvor o'zgarishlar) asosida navbatlar o'rtasida harakat qilish imkonini beradi. Dinamik ish yukining o'zgarishiga moslashadi va protsessor bilan bog'langan va kiritish/chiqarish jarayonlarini samarali boshqara oladi.
Bu operatsion tizimlarda qo'llaniladigan jarayonlarni rejalashtirish algoritmlarining bir nechta misollari. Algoritmni tanlash tizim talablariga, ish yukining xususiyatlariga va kerakli ishlash ko'rsatkichlariga bog'liq. Zamonaviy operatsion tizimlar ko'pincha foydalanuvchi va tizimning turli ehtiyojlarini qondirish uchun rejalashtirish algoritmlarining kombinatsiyasidan foydalanadi.

Download 21,46 Kb.
  1   2




Download 21,46 Kb.

Bosh sahifa
Aloqalar

    Bosh sahifa



Operatsion tizimlar kontekstida jarayonni rejalashtirish algoritmlari tizim ichidagi jarayonlarni (yoki vazifalarni) rejalashtirish va boshqarish uchun ishlatiladigan mexanizmlarga ishora qiladi

Download 21,46 Kb.