• 10 - AMALIY MASHG‘ULOTI
  • 12 - AMALIY MASHG‘ULOTI
  • Axborot Texnologiyalari va




    Download 2,42 Mb.
    Sana13.05.2024
    Hajmi2,42 Mb.
    #229351
    Bog'liq
    10-11-12-amaliy ishlar


    O’zbekiston Respublikasi Axborot Texnologiyalari va
    Komunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi

    Muhammad al-Xorazimiy nomidagi


    Toshkent Axborot Texnologiyalar Universiteti

    Fan: Ma‘lumotlar bazasi

    Bajardi : Abduvaliyev S
    Tekshirdi : Boboqulov A

    Toshkent 2023



    10 - AMALIY MASHG‘ULOTI

    Mavzu: Agrеgat funksiyalardan foydalanish


    Ishdan maqsad: Berilgan predmet soha ma’lumotlar bazasida agregat funksiyalaridan foydalanishni o‘rganish.
    Masalani qo‘yilishi: Predmet soha ma’lumotlar bazasi shakllantirilgandan so‘ng ob’yektlardagi ma’lumotlarni guruhli agregat funktsiyalar orqali ishlash.
    Uslubiy ko‘rsatmalar: Guruhli (agregat) funksiyalar. Agregat (yoki STATIK) funksiyalar sonli yoki hisoblanuvchi ustunlar bilan ishlaydi. Guruhli funksiyalar jadvaldan yig‘ilgan axborotlarni olish uchun xizmat qiladi. Bu funksiyalari jadvaldagi satrlar guruhi bilan amal bajarib, 1 ta natija chiqaradi. Agregat funksiya argumenti butun ustun bo‘lib, bitta qiymat qaytaradi.
    Select so‘rovida guruhli funksiyalar maydon nomlari kabi ishlatiladi. Maydon nomlari funksiyalar argumentlari sifatida keladi.
    Agregat (yoki STATIK) funksiyalar sonli yoki hisoblanuvchi ustunlar bilan ishlaydi. Agregat funksiya argumenti butun ustun bo‘lib, bitta qiymat qaytaradi.
    Bu funksiyalarni ko‘rib chiqamiz:

    • SUM() – Ustundagi hamma qiymatlar summasini hisoblaydi.

    • AVG() – Ustundagi hamma qiymatlar o‘rta arifmetik qiymatini hisoblaydi.

    • MIN() – Ustundagi hamma qiymatlar eng kichigini aniqlaydi.

    • MAX() – Ustundagi hamma qiymatlar eng kattasini aniqlaydi.

    • COUNT()–Ustundagi qiymatlar sonini hisoblaydi.

    • COUNT(*)–So‘rov natijalari jadvalidagi satrlar sonini hisoblaydi.

    Agregatlash argumenti bo‘lib ustun nomidan tashqari ixtiyoriy matematik ifoda xizmat qilishi mumkin.

    substr,power sqrt bilan ishlash


    sum, count, min, max lar bilan ishlash

    log10,sin,abs lar bilan ishlash


    sign,rand,roundlar bilan ishlash

    substr(rand(min(city_id)),3,2), sqrt(substr(rand(min(city_id)),3,2)) ichma ich korinishda foydalanish




    date funksiyasi ustida amallar


    11- AMALIY MASHG‘ULOTI
    Mavzu: Murakkab so‘rovlar yaratish.
    Bir nеchta jadvallar birlashtirish, JOINlar bilan ishlash
    Ishdan maqsad: Berilgan predmet soha ma’lumotlar bazasidan foydalanib TOP, LIMIT yoki ROWNUM foydalanish, bir nеchta jadvallar birlashtirish, JOINlar bilan ishlash.
    Masalani qo‘yilishi: Predmet soha ma’lumotlar bazasi shakllantirilgandan so‘ng undan unumli foydalanishni tashkil etish maqsadida TOP, LIMIT yoki ROWNUM lar orqali so‘rovlar yaratish.
    Uslubiy ko‘rsatmalar: SQL LIMIT va SQL TOP operatorlarining vazifasi belgilangan satrlarni chaqirishdan iborat. SQL TOP operatori MS SQL Serverda ishlaydi, SQL LIMIT operatori esa MySQLda va Oracle da ROWNUM operatori ishlaydi ularnig vazifasi bir hil.

    limit 5 -> dastlabki beshtasini olib beradi degani murakkab sorovlar bilan

    dasrtlabki 5 tadan keyin 2 tasini ustida ishlaydi



    dastlabki 5 tadan keyingi 4 tasini ustida log10,sin ,max,abs funksiyalar bilan ishlaydi


    dastlabki 5 tasini ustida turlik funksiyalar bilan aralashtirib ishlatilgan xolati

    12 - AMALIY MASHG‘ULOTI


    Mavzu: SQL tilida INDEX yaratish
    Ishdan maqsad: MySQL maxsus ustun qiymatlariga ega qatorlarni tezda topish uchun indekslardan foydalanishni o‘rganish.
    Masalani qo‘yilishi: Bu amaliy mashg‘ulotida MySQL indekslari, shu jumladan indekslarni yaratish, indekslarni o‘chirish, jadvalning barcha indekslarini sanab o‘tish va MySQLda boshqa muhim ko‘rsatkichlar bilan ishlanadi.

    index qoshmasdan oldin



    saqlash va qidiruv degan indexlar qoshildi



    qidiruv degan index ochirilgan xolati
    Download 2,42 Mb.




    Download 2,42 Mb.