Boshqarishregistrlari
Boshqarish registrlari guruxiga beshta registr kiritilgan, CR0, CR1, CR2,
CR3, CR4. bu registrlarning vazifasi butun sistema ishini boshqarish hisoblanadi.
Mikrolprotsessor beshta boshqarish registrlariga ega bo‘lsa ham, ulardan faqat
to‘rtasi ishlatiladi. CR1 registri ishlatilmaydi, chunki uning funksiyasi
aniqlanmagan.
CR0 registri mikroprotsessorning holatini va uning ish rejimiga tasvir
etuvchi sistemaflaglaridan tashkil topgan. Quyidaular bilan tanishamiz:
PE (protect enoble) mikroprotsessorning joriy vaqtida qaysi ish rejimida
ishlayotganini ko‘rsatadi. Agar uning qiymati 1 bo‘lsa, himoya rejimi, 0
bo‘lsa real rejim.
MP(math present) soprotsessorborligi .
TS(task switched) amallarorasida o‘tish (pereklyuchatel zadach).
AM(alignment mask) tekislash maskasi, ushbu bit tekislashni boshqaradi.
CD(cache disable) kesh xotirani ta’kiklash, ushbu bit AM=1 da kesh xotira
borligigaruxsat beradi, AM=0 bo‘lsa ta’kiklaydi.
PG(pa ging) xotirani sahifalashda ruxsat berish (Pg=1) yoki ta’kidlash
(Pg=0)
CR2 registri tezkor xotiraning sahifa rejimida ishlatilib ma’lum vaziyatdan
chiqib ketishgamo‘ljallangan. Ushbu vaziyat quyidagicha:
Agar buyruq xotirada joriy vaqtda bo‘lmagan sahifa adresiga murojaat qilsamikroprotsessor ushbu adresni CR2 registriga yozib qo‘yadi. Shu ma’lumotga
qarab kerakli sahifatopiladi vaxotiragayuklanadi.
CR3 registri ham xotiraning sahifalashda ishlatiladi. Ushbu registrni birinchi
darajali sahifalar katalogi registri deb atasak bo‘ladi.
CR4 Pentium mikroprotsessorlarining turli modellariga paydo bo‘lgan
elementlarni xarakterlaydi.
Sistema adreslar registri, ushbu registrlar shuningdek xotirani boshqarish
registrlari deb ham ataladi. Ular mikroprotsessorning multiamalli holatida
ma’lumotlarni va dasturlarni himoyalash uchun qo‘llaniladi. Himoyalangan
rejimda mikroprotsessor adresli muhiti 2 ga bo‘linadi:
Global – barcha vazifalar uchun umumiy
Lokal – har bir vazifa uchun alohida.
Mikroprotsessor tarkibida quyidagi sistemali registrlarmavjud:
GDTR(global descriptor table register) 48 bit o‘lchamga ega, shundan 32 bit
global deskriptorjadvali va 16 bit GDT jadvali chegarasi.
LDTR(local descriptor table register) 16 bit o‘lchamga ega va LDT
deskriptorjadvali spektorini o‘ztarkibidasaqlaydi.
IDTR(interrupt descriptor table register)
TR(task register) 16 bitli vazifaregistri
Otladka registrlari, bu apparatli otladka uchun mo‘ljallangan registrlar guruhidir.
Apparatli otladka vositasi birinchi marta i486 mikroprotsessorlarida paydo bo‘ldi.
Apparatli qism tomonidan mikroprotsessor 8 ta otladka registridan iborat. Lekin
real holda ularning faqatgina 6 tasi ishlatiladi.
DR0, DR1, DR2, DR3 registrlari 32 bit razryadga ega va 4 ta uzulish
nuqtasi adresini kursatishga xizmat qiladi. Dastur tomonidan yaraladigan har
qanday adres DR0…DR3 registrlari tarkibidagi adreslar bilan taqqoslanadi va mos
tushgan holatda 1 raqamini otladka generatsiyaqilinadi. B0 - agar ushbu bitda 1 o‘rnatilgan bo‘lsa, oxirgi uzulish DR0 registridan nazorat
nuqtanatijasidaro‘y beradi.
V1 - V0 singari, faqat DR1 registridan nazorat nuqtanatijasida ro‘y beradi.
V2 - V0 singari, faqat DR2 registridan nazorat nuqtanatijasidaro‘y beradi.
V3 - V0 singari, faqat DR3 registridan nazorat nuqtanatijasidaro‘y beradi.
BD - otladkaregistrlarini himoyalash maqsadida ishdatiladi.
BS - eflages registrida tfq1 bo‘lsa 1 ni qabul qiladi.
BT - qopqon bit ISSTq1 bo‘lganda 1 ni qabul qiladi.
Ushbu registrlardaqolgan bitlarnollar bilan to‘ldiriladi.
DR7 – otladkani boshqarish registri deyiladi.
Soprotsessor registrlari
Soprotsessor dasturiy modelidaregistrlarning 3 ta guruhini ko‘rish mumkin:
1) soprotsessorstekini tashkil etuvchi R0…R7 nomdagi 8 ta registr. Har birregistr
o‘lchami 80 bitdan. Bu hol hisoblash algoritmlarini bajaruvchi qurilma uchun
xarakterli hisoblanadi.
2) uchtaxizmatchi registr:
SWR (status word regiter) – soprotsessor holatini ifodalovchi registr. SWR
registrlarida oxirgi buyruq bajarilganda qanday cheklanish kelib chiqdi,
soprotsessor stekining yuqorigi registrlari qaysiligini ko‘rsatuvchi maydonlar
mavjud.
CWR (control word register) - soprotsessor ish rejimlarini boshqaradi.
Ushbu registrdan maydonlarga qarab sonli hisoblashlar aniqligi, yaxlitlashni
boshqarish, o‘zishlarini niqob qilish mumkin.
TWR (tags word register) teg so‘zlari R0..R7 registrlarining holatlarini
boshqarish uchun ishlatiladi.
3) ikkitako‘rsatish registrlari:
DPR (data point regiter) ma’lumotlarni ko‘rsatgich registri
IPR (instruction poin register) buyruqlar ko‘rsatiladi.
Ular buyruq adres va ular operandi adresini eslab qolish uchun xizmat qiladi.
Bu ko‘rsatgichlar qoidadan istiska holida bajariladigan qayta ishlash jarayonida ishlatiladi. SWR holat registrlari
|