I. Kirish II. Asosiy qism




Download 55,53 Kb.
bet2/5
Sana08.06.2024
Hajmi55,53 Kb.
#261529
1   2   3   4   5
Bog'liq
Mustaqil ish Noorganik materiallar

II. Asosiy qism
2.1 Noorganik moddalar haqida
Noorganik moddalar (noorganik birikmalar) — organik boʻlmagan oddiy moddalar va kimyoviy birikmalar, yaʼni ularning tarkibida uglerod boʻlmagan moddalar. Shuningdek, baʼzi uglerodli birikmalar (karbidlar, siyanidlar, karbonatlar, uglerod oksidlari, CO va CO 2 va anʼanaviy ravishda noorganik deb tasniflanadigan baʼzi boshqa moddalar). Noorganik moddalar organik moddalargagina xos boʻlgan uglerodli tuzilishiga ega emas.
Barcha noorganik birikmalar ikki katta guruhga boʻlinadi:
—Oddiy moddalar — bir unsur atomlaridan iborat boʻladi;
—Murakkab moddalar ikki yoki undan ortiq unsurlarning atomlaridan tashkil topadi.
Oddiy moddalar fizik va kimyoviy xossalariga koʻra, quyidagilarga boʻlinadi:

  • asosiy metallar (Li, Na, K, Mg, Ca va b.);

  • nometallar (F2, Cl2, O2, S, P va b.);

  • amfoter oddiy moddalar (Zn, Al, Fe, Mn va b.);

  • asl gazlar (He, Ne, Ar, Kr, Xe, Rn).

Murakkab moddalar kimyoviy xossalariga koʻra quyidagilarga boʻlinadi:
Oksidlar :

  • asosiy oksidlar (CaO, Na2O va b.);

  • kislotali oksidlar (CO2, SO3 va b.);

  • amfoter oksidlar (ZnO, Al2O3 va b.);

  • qoʻsh oksidlar (Fe3O4 va b.);

  • tuz hosil qilmaydigan oksidlar (CO, NO va b.);

Gidroksidlar ;

  • asoslar (NaOH, Ca(OH)2 va b.);

  • kislotalar (H2SO4, HNO3 va b.);

  • amfoterli gidroksidlar (Zn(OH)2, Al(OH)3 va b.);

Tuzlar:

  • oʻrta tuzlar (Na2SO4, Ca3(PO4)2 va b.);

  • kislota tuzlari (NaHSO3, CaHPO4 va b.);

  • asosiy tuzlar (Cu2CO3(OH)2 va b.);

  • qoʻsh va/yoki kompleks tuzlar (CaMg(CO3)2, K3[Fe(CN)6], KFeIII[FeII(CN)6] va b.);

Binar birikmalar:

  • kislorodsiz kislotalar (HCl, H2S va b.);

  • anoksik tuzlar (NaCl, CaF2 va b.);

  • boshqa binar birikmalar (AlH3, CaC2, CS2 va b.)

Tarkibida uglerod boʻlgan noorganik moddalar
Ushbu moddalar anʼanaviy ravishda noorganik kimyo sohasiga tegishli hisoblanadi:

  • Karbonatlar

  • Karbidlar

  • Ssiyanidlar

  • Uglerod oksidlari

  • Siyanatlar

  • Noorganik tiosiyanatlar (tiosiyanatlar)

  • Selenosiyanatlar

  • Karbonil komplekslari

Moddalar sinflari oʻrtasidagi genetik bogʻliqlik
Genetik bogʻlanish - bu bir sinfga tegishli moddani boshqa sinf moddasiga aylantirish imkoniyatini aks ettiruvchi birikmalar sinflari oʻrtasidagi bogʻliqlikdir.
Genetik qator - bir xil kimyoviy unsurni oʻz ichiga olgan moddalarning oʻzgarishlarini aks ettiruvchi zanjir.


Download 55,53 Kb.
1   2   3   4   5




Download 55,53 Kb.