|
INSTRUMENTAL DASTURLAR TURI
|
bet | 7/11 | Sana | 26.06.2024 | Hajmi | 454,67 Kb. | | #265860 |
Bog'liq 11 Shaxsiy kompyuterlarni ishga tayyorlash va BIOS ni sozlashINSTRUMENTAL DASTURLAR TURI. Instumental dasturlar bu yangi dasturlar yaratuvchi dasturlar sistemalari.
Instrumental dasturlaga maxsus dasturlash tillari bilan ishlaydigan dasturlar sistemalari kiradi. Ular dasturlash tiliga ko`ra farqlanadi: S, Basic, C++, Delphi, va boshqalar. Bu dasturlar sistemalar uziga bir nechta dasturni jamlagan bo`lib bular: dasturlash tili muxarriri, translyator, komplyator va boshka yordamchi dasturlar.
Bundan tashqari xamma dasturlar pulliy, bepul va kisman pulli bulishi mumkin. Masalan: drayverlar asosan bepul yoki qisman pulliy bo`ladi, mashxur bo`lmagan firmalar dasturlari xam bepul yoki qisman pulliy bo`ladi, tanikli firmaning maxsuloti esa pulliy. Bepul dasturlar asosan imkoniyatlari qisqartirilgan xolda bo`ladi.
Oxirga paytlar pirat nusxa dasturlari xam juda ko`p tarkalgan. Shuning uchun dasturlarni pirat va original nusxa turlariga bulish xam mumkin. Pirat dasturi original dasturga qaraganda juda arzon bo`ladi, lekin bu dasturlarga xech qanday kafolat berilmaydi. Shuning uchun katta firma va korxonalar, banklar va davlat idoralari fakat original dasturlardan foydalanadi.Xar bitta dastur o`zining nomeriga ega. Bu nomer versiya deb nomlanadi. Versiyalar asosan raqamlar bilan qo`yiladi va oxirgi paytlarda, dastur chiqqan yili bo`yicha qo`yiladi. Masalan Windows 95 eki Windows 98 eki Windows 2000. Xar bitta yangi versiyali dastur, oldingi versiyalardan qo`layliklar va imkoniyatlari ko`p bo`lgani bilan yoki kompyuterga talablari o`zgargani bilan farqlanadi.
Xulosa
Kompyuterlar ma'lumotni qo'lda yozilgan yoki bosilgan matndan, shakllardan, inson ovozidan qabul qiladi, foydalanuvchini ovoz bilan taniydi va bir tildan boshqa tilga tarjima qiladi.
Yangi avlod kompyuterlarining arxitekturasi ikkita asosiy qurilish blokini o'z ichiga oladi. Ulardan biri an'anaviy kompyuter, ammo hozirda u foydalanuvchi bilan aloqasi yo'q. Ushbu aloqa aqlli interfeys deb ataladigan birlik tomonidan amalga oshiriladi. Uning vazifasi tabiiy tilda yozilgan va muammoli bayonni o'z ichiga olgan matnni tushunish va uni kompyuter uchun ishlaydigan dasturga tarjima qilishdir.
Hozirgi vaqtda inson faoliyatining ko'plab sohalari kompyuterlardan foydalanish bilan bog'liq. Nega bu elektron mashinalar bizning hayotimizga shunchalik qattiq kiritilgan? Hamma narsa juda ahamiyatsiz. Ular muntazam hisob-kitob va dizayn ishlarini bajaradilar, miyamizni yanada zarur va mas'uliyatli vazifalar uchun bo'shatadi. Natijada, charchoq keskin kamayadi va biz kompyuterdan foydalanmasdan ko'ra ancha samarali ishlay boshlaymiz.
Zamonaviy kompyuterlarning imkoniyatlari eng serhosil tasavvurni hayratda qoldiradi. Ular bir nechta vazifalarni parallel ravishda bajarishga qodir, ularning murakkabligi ancha yuqori. Shu sababli, ba'zi ishlab chiqaruvchilar sun'iy intellekt yaratish haqida o'ylashmoqda. Hozir ham kompyuterning ishi odamning aqlli elektron yordamchisining ishiga o'xshaydi.
Mexnat muxofazasi va texnika xavfsizligi.
Kоmpyutеr bilan ishlaganda mahalliy tarmоqdagi kuchlanish 110—220 V diapazоnida bo’lishi kеrak. Tizim blоkidagi nоminal kuchlanish qiymati o’rnatilgan ligini tеkshirish zarur. Pеrsоnal kоmpyutеr – хavfsiz tarmоq kabеli bilan jihоzlangan va faqat еrga ulangan tarmоq rоzеtkasiga ulanadi. Kоmpyutеr rоzеtkasi va tarmоq rоzеtkasi оsоn bоg’lanuvchan bo’lishi kеrak. Kоmpyutеrning ОN/ОFF (PОWER) — o’chirib yoqish tugmasi uni tarmоq kuchlanishidan to’liq izоlyatsiya qila оlmaydi. Tarmоqdan to’liq izоlyatsiya qolish uchun vilkani tarmоq, rоzеtkasidan ajratish kеrak. Mоmaqaldirоq vaqtida ma’lumоtlar uzatish kabеlini uzish ham, yoqish ham ta’qiqlanadi. Kоmpyutеr ichiga hеch qanday bеgоna buyumlar (misоl uchun: zanjir, kоntsеlyar qisqich, miх va shu kabilar), qisqa tutashuv yoki tоk urishiga sabab bo’ladigan suyuqliklar tushib qоlmasligi kеrak. Favqulоtda vaziyat bo’lganda (misоl uchun: kоrpus, bоshqaruv elеmеnti yoki tarmоq kabеli shikastlanganda, ichiga suyuqlik yoki bеgоna jismlar tushib qоlganda), darhоl kоmpyutеrnio’chirish va tarmоq rоzеtkasidan vilkani tоrtib оlish kеrak.
Kоmpyutеrni o’z bоshimchalik bilan ichini оchish, ichidagi buyumlarga tеgish tavsiya qilinmaydi. Kоmpyutеrni ta’mirlashni faqat vakоlatli хоdimlargina amalga оshirishi mumkin. Ruхsat etilmagan оchishlar yoki mоhirsizlik bilan - ta’mirlash fоydalanuvchiga havfni tug’dirishi mumkin (tоk urishi, yong’in va shu kabilar). Talablarga muvоfik kоmpyutеrni ekspluatatsiyasi faqat to’liq ta’mirlangan kоrpus va оrqa qоpqоg’i o’rnatilgan hоldagina ta’minlanadi.
Tizim blоkini оchishdan оldin kоmpyutеrni o’chirish va vilkani tarmоq rоzеtkasidan chiqarib оlish kеrak. Tizim blоkini оchishda kоmpyutеr ekspluatatsiyasi va tехnik ma’lumоtnоmasida kеltirilgan ko’rsatmalarni e’tibоrga оlish kеrak.
|
| |