Umumta’lim maktablarida chizmachilikni chuqurlashtirib o’rgatish




Download 216.73 Kb.
Pdf ko'rish
Sana01.12.2023
Hajmi216.73 Kb.
#109077
Bog'liq
Umumta
AVD, Документ Microsoft Word (2), Курс иши, oqitishning-zamonaviy-metodlari, kurs ishi-1, 2222


Umumta’lim maktablarida chizmachilikni chuqurlashtirib o’rgatish
Hozirgi kunda Respublikamizdagi umumta’lim maktablarining ko'pchiligida 
chizmachilik fanini o‘rganish asosan fan dasturida ko‘rsatilgan materiallami o‘rganish 
bilan chegaralanib qolmoqda. Chizmachilikni o‘quvchilarga chuqur o‘rgatishning eng 
maqbul yo‘li, bu chizmachilik chuqur o‘rganiladigan maxsus sinflaming tashkil 
qilinishi hîsoblanadi. Bunday maxsus sinflardagi o‘qishiar o‘quvchilami biror tor 
mutaxassislik yo‘nalishiga tayyorlashni ko‘zlamaydi. Bunda ta’lim qobiliyatli va grafika 
fanlariga qiziqish bildirgan o‘quvchilami grafik tasvirlar nazariyasi 
bilan chuqurroq 
tanishtirish
, ulaming chizma bajarish va o‘qish malakalarini rivojlantirishga 
yo‘nalîiriladi. Bunday tayyorgarlik keyinchalik o‘quvchilarning kasb tanlashlarida ham 
yordam berishi mumkin. Fanlarni chuqur o*rganadigan sinflardagi o‘quvchilar soni 8-
sinflarda 30, 9-sinflarda 25 nafar o‘quvchidan ortiq bo‘Imasligi tavsiya qilinadi. 
Chizmachilik chuqur o‘rganiladigan sinflarda ta’limni ikki bosqichda tashkil qilish 
mumkin. Birinchi bosqichda kursning asosiy mazmuni chuqurlàshtirib o‘rganiladi va 
uning amaliy qoMlanilish sohalariga ko‘proq e'tibor qaratiladi. Ikkinchi bosqichda 
o‘quv materialida o'rganiladigan nazariy yo'nalishlami birmuncha kengaytirish, 
amaliy qoMIash 
sohalari bilan keng tanishish
, murakkab grafïk topshiriqlar bajarish 
va olingan bilimlami amaliyotda muslaqil qo‘llash bilan bog‘üq boMgan ijodiy 
xarakterdagi topshiriqlami bajarish ko'zda tutiladi. Bunday sinf (maktab)lardagi 
tarbiyaviy ishlar shaxsni har tomonlama rivojlantirish va kasbga yo'naltirishni hisobga 
olib tashki! qilinishi zarur. Tarbiyaviy ishlar tarkibiga to'garak mashg‘ulot!ari, 
olimpiadalar. tanlovlar, 
fan va texnika namoyondalari
, madaniyat xodimlari, ishlab 
chiqarish ilg‘orlari bilan uchrashuvlami o‘tkazishlar ham kirishi kerak. Bunday 
sinflardagi 
chizmachilik kursida proeksion
, mashinasozlik. arxitektura-qurilish va 
texnik rasm boMimlarini chuqurlashtirib o'rganish maqsadga muvofiq. «Proeksion 
chizmachilik» bo'limi geometrik yasashlar va «Chizma geometriya elementlari»da 
o'rganiladigan qator mavzular: proyeksiyalash usullari, geometrik 
elementlaming 
proyeksiyalari
, sirtlaming tekislik va to‘g‘ri chiziq bilan kesishishlari, sirtlaming o'zaro 
kesishishlarini o'rganishni hamda texnik detal chizmalarini bajarishni o‘z ichiga oladi. 
«Mashinasozlik chizmachiligi» bo‘limi konstruktorlik hujjatlarini o'rganish, detal va 
ylg'ish birligining 
chizmalarini bajarish
, aksonometrik proyeksiyalami o^rganish, eskiz 
va texnik rasmlami bajarish, sxemalami o'qish, texnologiya va konstruksiyalash 
hamda kompyuter grafikasi elementlarini ko‘rib chiqishni nazarda tutadi. 
«Arxitektura-qurilish chizmachiligi» bo‘limida o‘rganiladigan materiallarga 
arxitektura va o‘zbek milliy amaliy san’ati buyumlarida uchraydigan 
geometrik 
yasashlami bajarish
, arxitekturaqurilish chizmalarini bajarish, arxitekturaviy 
kompozitsiya chizmalarini bajarish, arxitektura grafikasi va soyalar nazariyasi 
elementlarini o‘rganish, amaliy va grafik ishlami bajarishlami kiritish mumkin. «Texnik 
rasm» bo‘limida 
qalamda ishlash texnikasi
, aksonometrik proyeksiya va perspektiva 
nazariyalarini chuqurlashtirib o‘rganish, turli buyumlar shakllarini hisobga olgan 
holda texnik rasmlarini bajarish, buyumlaming shakliga ko‘ra hajmini tasvirda 


ko'rsatish, obyekt texnik rasmini konstruksiyalash elementlari bilan bajarish hamda 
kinematik sxemalar rasmlarini yasashlami o‘rganish mumkin. Chizmachilik chuqur 
o‘rganiladigan sinflardagi ta’lim jarayoni va mazmuni bo‘yicha keltirilgan yuqoridagi 
metodik tavsiyalar maslahat xarakterida bo‘lib, fan o'qituvchisi unga mahalliy 
sharoitlar va xususiyatlami hisobga olib qo‘shimcha va o‘zgarishlar kiritishî ham 
mumkin. Keltirilgan har bir bo'limning mavzularini o'rganishning o'ziga xos tashkiliy-
metodik talablarini shu fantaming dasturlaridan olib mahalliy sharoitga 
moslashtirish 
mumkin
 

Download 216.73 Kb.




Download 216.73 Kb.
Pdf ko'rish

Bosh sahifa
Aloqalar

    Bosh sahifa



Umumta’lim maktablarida chizmachilikni chuqurlashtirib o’rgatish

Download 216.73 Kb.
Pdf ko'rish