O’zbekiston Respublikasining qurolli kuchlari tizimida amalga oshirilgan




Download 0,51 Mb.
Pdf ko'rish
bet2/4
Sana20.02.2024
Hajmi0,51 Mb.
#159200
1   2   3   4
Bog'liq
Mustaqil ish
Electronic Diversity Visa Program SIROJIDDINOV, MAVLON, 11-16 guruh. Fayzulloev B. kurs ishi., A qodiriy nomidagi
O’zbekiston Respublikasining qurolli kuchlari tizimida amalga oshirilgan 
islohotlar 
Hozirgi davrda mamlakatimiz xavfsizligiga jiddiy xavf tug’dirayotgan narsa - bu 
terrorizm bo’lib qolmoqda. Uning mudhish ishlaridan bir necha marta aziyat chekildi va 
qurbonlar berildi. Shuning uchun bu xavfga qarshi kurash yo’llari haqida Birinchi 
Prezident o’zining bir qator nutqlarida to'xtalgan.
Mamlakat mudofaasi, xavfsizlikni tashkil etish birgina davlatning ishi emas. Albatta, 
bunda davlat asosiy rol o’ynaydi. U mamlakatdagi barcha kuchlarni mudofaa va 
xavfsizlikni ta‘minlashga safarbar qiladi. Shu maqsadda fuqarolar mudofaasi tashkil 
qilinadi. Bu ishga fuqarolar o’rgatiladi, ko’niktiriladi.
O’zbekistonda «Fuqaro muhofazasi to’g’risida» maxsus qonun mavjud bo’lib, unda 
fuqarolar muhofazasini tashkil etish bilan bog’liq barcha masalalar huquqiy jihatdan hal 
qilingan.
Milliy xavfsizlikni ta‘minlashda mavjud xavf-xatarni oldindan aniqlash, uni bartaraf 
etish choralarini oldindan ko’rish juda katta foyda keltiradi. Shuning uchun 
mamlakatimizda xalqaro masalalar, bo’lajak xavf-xatarlarni o’rganish, tadqiq qilish 
maqsadida yetarli tuzilmalar tashkil qilingan.
Milliy xavfsizlikni ta‘minlashda mamlakat Prezidenti huzurida tuzilgan maslahat 
organi - Xavfsizlik kengashi katta rol o’ynaydi. U milliy xavfsizlik bilan bog’liq barcha 
masalalarni ishlab chiqish va muvofiqlashtirishni ta‘minlaydi, shunga mas‘uldir.
Mudofaa, mamlakat xavfsizligi doimiy e‘tibordagi masala. Keyingi vaqtlarda 
jahondagi bo‗layotgan voqealar ham buning dalilidir. O’zbekiston Respublikasi 
Prezidenti 2017-yil 22-dekabrdagi Oliy Majlisga Murojaatnomasida “Shu o’rinda yana 
bir masala — mamlakatimiz mudofaa tizimining tashkiliy tuzilmasi, uning harbiy-
jangovar holati, askar va ofitserlarning ma‘naviy va ruhiy tayyorgarlik darajasi bugungi 
tez o’zgarayotgan davr talablaridan ortda qolayotganini qayd etish lozim” - deb 
qilinadigan ishlarni belgilab berdi.
2018-yil 
9-yanvardagi 
«O’zbekiston Respublikasining Mudofaa doktrinasi 
to’g’risida» gi Qonun mamlakat mudofaasini hozirgi kun talablariga javob berishini 
ta‘minlashga qaratilgandir.


Unda qayd qilinishicha, O’zbekiston Respublikasi Doktrinasi mudofaa xususiyatiga 
ega. Mamlakatimiz hech bir mamlakatni o’zining dushmani deb hisoblamaydi. Shunday 
mamlakatlar borki, o’z doktrinalarida aniq bir davlatlarni o’zining dushmani deb 
ko’rsatib qo’ygan. O’zbekiston bunday yo’l bilan bormadi va barcha mamlakatlar bilan 
munosabatlarni mamlakat milliy manfaatlarining ustuvorligi asosida hamda xalqaro 
huquqning umume‘tirof etilgan prinsiplari va normalarini inobatga olgan holda, o’zaro 
naf ko’rish, barcha nizoli masalalarni tinch vositalar va muzokaralar yo’li bilan hal 
qilish, davlatlararo shakllangan chegaralarning tan olish asosida qurishni belgilab oldi. 
2018-yildan boshlab «Milliy xavfsizlik xizmati» tubdan islohot qilishga kirishildi.
2018-yil 14-martdagi Prezident Farmoni bilan Milliy xavfsizlik xizmati, ―Davlat 
xavfsizlik xizmati‖ga aylantirildi.2018-yil 5-aprelda “O’zbekiston Respublikasida 
Davlat xavfsizlik xizmati to’g’risida” Qonun qabul qilindi. 
Sobiq Ittifoq davlati, SSSR o’zining ko’plab salbiy jihatlari bilan birga, eng kuchli 
qurolli kuchlarga ega davlat edi. Uning qismlari butun ittifoq hududida, jumladan, 
O’zbekiston hududida ham joylashtirilgan bo’lib, SSSR tugatilganidan so’ng Qurolli 
Kuchlarda ham boshqaruv, intizom barbod bo’lib, turli tahdidlar kuchayib borayotgan 
vaqtda O’zbekistonning o’z mudofaa vazirligini va joylarda qo’mondonlik tuzilmalarini 
shakllantirish o’z vaqtida qabul qilingan va to’g’ri bo’lgan qaror edi.
Chunki mustaqillikni saqlash xavfsizlikni saqlash bilan bog’liq bo’lib, ularni 
saqlashda Qurolli Kuchlar asosiy va hal qiluvchi rol o’ynaydi.
Undan keyingi muhim qadam Qurolli Kuchlarning mavjudligi, vazifasining 
Konstitutsiyada mustahkamlanishi bo’ldi.
Natijada, Qurolli kuchlar Konstitutsiyaviy institut hisoblandi. Bu ham ularning 
ahamiyatini ko’rsatadi. Konstitusiyaviy norma orqali nima uchun qurolli kuchlarni 
tashkil qilish kerakligi va ularning vazifasi aniq belgilandi. Demak, Qurolli Kuchlarning 
Konstitutsiyaviy vazifasi:
- davlat suverenitetini va hududiy yaxlitligini;
- aholining tinch hayoti va xavfsizligini himoya qilishdir. U shu maqsadda tuziladi.


Bundan tashqari, Konstitutsiyaga asosan qabul qilingan “Mudofaa to’g’risida” gi 
Qonunda Qurolli Kuchlarga urushlar va qurolli mojarolarni qaytarish hamda oldini olish 
vazifasi ham yuklatilgan (Qonunning 6-moddasi).
Qurolli Kuchlar davlat tomonidan tashkil qilinadigan harbiy birlashmalar, 
qo'shilmalar, qismlar va boshqa harbiy tuzilmalardan iborat bo’ladi.
Qurolli Kuchlar va uning tarkibiy qismlari o’z faoliyatini qonuniylik, markazlashgan 
rahbarlik va yakkaboshchilik, jangovar safarbarlikka doimo tayyor hamda harbiy 
intizomga rioya etish asosida tashkil etiladi. Ularning faoliyatidagi bu prinsiplar 
mamlakat xavfsizligini ta‘minlash imkoniyatini beradi. 
Qurolli Kuchlar ularning tarkibiy qismlari o’z vazifalarini muvaffaqiyatli amalga 
oshirish imkoniyatiga ega bo’lish uchun, ularning ixtiyoriga harbiy obyektlar, binolar va 
inshootlar, qurol-yarog’lar, harbiy texnikaning barcha zarur turlari va boshqa harbiy 
ashyo, mol-mulk berib qo’yiladi va ular davlat mulki hisoblanadi.
Amaldagi Konstitutsiyaning 156-moddasida: “O’zbekiston Respublikasi o’z 
xavfsizligini ta‘minlash uchun yetarli darajada Qurolli Kuchlariga ega” - deb 
ko’rsatilgan.
Bu Qurolli Kuchlarning tarkibiy qismlari, ularga zarur qurol-yarog’, texnika ashyolar 
hamda eng muhimi, Qurolli Kuchlarda xizmat qiluvchi tarkib O’zbekiston mudofaa 
ehtiyojidan kelib chiqib belgilanishini anglatadi.
Qurolli Kuchlarda muddatli va muddatsiz xizmat o’tovchi shaxslar faoliyat 
ko’rsatadi. Fuqarolar Konstitutsiyada belgilangan burchini o’tash uchun Qurolli Kuchlar 
safiga muddatli xizmatga chaqiriladi. Bundan tashqari, Qurolli Kuchlarda doimiy maosh 
olib ishlovchilar ham mavjud. Ular, asosan, zobitlar va boshqa xodimlardir.
Mamlakatimiz mustaqilligining dastlabki yillarida iqtisodiy qiyinchiliklarga qaramay, 
Qurolli Kuchlar uchun eng zarur va yuksak malakali zobitlar tayyorlashga moijallangan 
bir qancha harbiy o’quv yurtlari tashkil qilindi, armiyani texnik jihatdan jihozlashning 
samarali choralari ko’rildi, harbiy salohiyatni yetarli darajada ta‘minlash uchun zarur 
mablag’ ajratildi. Mamlakatimiz harbiy doktrinasi mudofaani ta‘minlash va xavfning 
oldini olish xarakterida tuzildi.



Download 0,51 Mb.
1   2   3   4




Download 0,51 Mb.
Pdf ko'rish

Bosh sahifa
Aloqalar

    Bosh sahifa



O’zbekiston Respublikasining qurolli kuchlari tizimida amalga oshirilgan

Download 0,51 Mb.
Pdf ko'rish