• “mamlakatimiz mudofaa tizimining tashkiliy tuzilmasi, uning
  • Milliy armiyamiz – Yangi O‘zbekistonning mustahkam qalqoni




    Download 0,51 Mb.
    Pdf ko'rish
    bet3/4
    Sana20.02.2024
    Hajmi0,51 Mb.
    #159200
    1   2   3   4
    Bog'liq
    Mustaqil ish
    Electronic Diversity Visa Program SIROJIDDINOV, MAVLON, 11-16 guruh. Fayzulloev B. kurs ishi., A qodiriy nomidagi
    Milliy armiyamiz – Yangi O‘zbekistonning mustahkam qalqoni 
    O‘zbekiston armiyasi 2023-yilgi dunyodagi eng kuchli armiyalar reytingida 145 
    davlat orasida 62-o‘rinni egalladi. Tegishli reyting Global Firepower xalqaro 
    kompaniyasi tomonidan e’lon qilindi. 
    Reytingda kuchli o‘ntalikni AQSH, Rossiya, Xitoy, Hindiston, Buyuk Britaniya, 
    Janubiy Koreya, Pokiston, Yaponiya, Fransiya va Italiya egalladi. Reyting PwrIndx — 
    kuch indeksi bo‘yicha tuzilgan, u qanchalik past bo‘lsa, mamlakat shunchalik kuchli 
    armiyaga ega bo‘ladi. Hozircha hech bir davlat 0,0000 harbiy kuchning maksimal 
    ko‘rsatkichiga erishmagan. O‘zbekiston 1.0692 indeksini olgan. 
    Markaziy Osiyo davlatlari harbiy qudrati bo‘yicha quyidagi o‘rinlarni olgan: 
    O‘zbekiston — 62-o‘rin (1.0692 indeks) 
    Qozog‘iston — 63-o‘rin (1.0873 indeks) 
    Turkmaniston — 82-o‘rin (1.5986 indeks) 
    Qirg‘iziston — 107-o‘rin (2.1073 indeks) 
    Afg‘oniston — 114-o‘rin (2.3118 indeks) 
    Tojikiston — 120-o‘rin (2.6403 indeks) 
    Global Firepower reytingini tuzuvchilar ro‘yxatga kiritilgan mamlakatlar 
    armiyalarining tank, samolyot, harbiy kema va boshqalar soni haqida batafsil 
    ma’lumotlarni taqdim etadi. Unga ko‘ra, O‘zbekistonda xizmatni o‘tashga yaroqli inson 
    resurslarining umumiy soni 13,5 million kishini tashkil qiladi. Har yili harbiy chaqiruv 
    622 ming kishiga to‘ldirilmoqda. Ayni paytda O‘zbekiston qurolli kuchlarida 65 ming 
    kishi xizmat qilmoqda. 
    O‘zbekiston havo kuchlari tarkibidagi samolyotlarning umumiy soni 197 ta: 58 ta 
    qiruvchi samolyot, 20 ta hujumchi samolyot, 13 ta harbiy transport samolyoti, 7 ta 
    o‘quv samolyoti, 99 ta vertolyot va 33 ta harbiy vertolyot. Shuningdek, armiyada 420 ta 
    tank, 197 ta o‘ziyurar artilleriya moslamasi va 143 ta ko‘p raketa tizimi 
    mavjud.Ma’lumot uchun Global Firepower’ning 2022-reytingida O‘zbekiston armiyasi 
    54-o‘rinni olgandi. 
    «Eng bebaho oliy ne’mat – tinchligimiz va osoyishtaligimizning qadriga 
    yetishimiz, oilalarimiz, farzandlarimiz, kelgusi avlodlarimizning baxtu kamoli uchun bu 


    ulug‘ boylikni asrab-avaylashimiz lozim. Shu maqsadda yoshlarimizni harbiy-
    vatanparvarlik ruhida tarbiyalash, ularning ona yurtga mehri va sadoqatini oshirishga 
    yanada ko‘proq ahamiyat berishimiz kerak». 
    Prezidentimiz Shavkat Mirziyoevning yaqinda Oliy Majlis va O‘zbekiston xalqiga 
    yo‘llagan Murojaatnomasida ushbu chaqiriq baralla yangradi. Davlatimiz rahbari ayni 
    ezgu maqsadlar ijobati yo‘lida Qurolli Kuchlarimiz jangovar salohiyatini oshirish 
    borasidagi ishlarni yangi bosqichga olib chiqishga alohida e’tibor qaratilayotganini 
    ta’kidladi. 
    Shu ma’noda, yoshlarimizning ona yurtga mehri va sadoqatini oshirishga yanada 
    ko‘proq ahamiyat berish oldimizdagi kechiktirib bo‘lmaydigan muhim vazifalardandir. 
    Zero, bugungi globallashuv va keskin raqobat davri, dunyoning turli burchaklarida
    jumladan, mintaqamizda yuz berayotgan qurolli mojaro va qarama-qarshiliklar, yangi 
    tahdid va xatarlar bizdan doim ogoh va hushyor bo‘lishni taqozo etmoqda. 
    Shunday qilib, keyingi yillarda amalga oshirilgan tub islohotlar tufayli tarixan 
    qisqa davrda O‘zbekiston Respublikasi suvereniteti va hududiy yaxlitligini, 
    sarhadlarimiz daxlsizligini ishonchli himoya qilishga qodir bo‘lgan, tezkor va ixcham 
    milliy armiya tashkil etildi. Jaloliddin Manguberdi, Sohibqiron Amir Temur, Zahiriddin 
    Muhammad Bobur kabi buyuk sarkarda bobolarimizning jangovar an’analari munosib 
    davom ettirilmoqda. 
    Ushbu shavkatli ajdodlarimiz o‘z zamonasida nafaqat odil hukmdorlar, ayni vaqtda 
    yengilmas qo‘shinlarning qo‘mondonlari ham bo‘lganlar. Ular harbiy qo‘shinning 
    kundalik ta’lim-tarbiyasi, jangovarlik holatini ta’minlashga yo‘naltirilgan juda ko‘p 
    ibratli ishlarni amalga oshirganlar. 
    Xususan, Jaloliddin Manguberdi Chingizxonga qarshi kurashda qullikdan ko‘ra 
    o‘limni, mag‘lub bo‘lishdan ko‘ra imon-e’tiqodni yuqori qo‘yib, o‘z qo‘shinidagi 
    vahima va qo‘rquvni yo‘qota olgan. Shaxsiy namunasi tufayli jasur bobokalonimiz 
    qo‘shinidagi vatanparvar jangchilarning bemisl qahramonligi insoniyat irodasi va 
    bardoshining, Vatanga tikilgan jonlarning betakror timsoliga aylangan. 
    O‘z navbatida, Amir Temur hazratlari harbiy xizmatchilarining axloqiy-ruhiy 
    holati bilan shug‘ullanadigan maxsus lavozimlarni joriy qilmagan bo‘lsalar-da, barcha 


    pog‘onadagi harbiy mansabdorlar o‘z bo‘ysunuvidagi harbiy xizmatchilar ta’lim-
    tarbiyasi bo‘yicha ish olib borishini ta’min etganlar. 
    Natijada Sohibqiron bobomizning jangovar qo‘shini o‘zining strategik va taktik 
    mahorati bilan o‘sha davrning eng mukammal va kuchli armiyasi hisoblangan. Xususan, 
    qo‘shinning ruhiy tarbiyasi, qo‘shin tarkibi, boshqaruv shakli, uning jang oldidan saf 
    tuzilishi va joylashtirilishi yuqori darajada tashkillashtirilgani hatto dushman sinchilari 
    tomonidan ham e’tirof etilgan. 
    Milliy armiyamiz tarixi haqida so‘z borganda, 1992 yil 14 yanvardan 
    mamlakatimiz hududida joylashgan barcha harbiy tuzilmalar O‘zbekiston Respublikasi 
    yurisdiksiyasiga o‘tkazilganini ta’kidlash lozim. O‘sha kundan e’tiboran milliy 
    armiyamizga asos solingan. 
    Shundan so‘ng 1991 yil 31 avgustda qabul qilingan “O‘zbekiston Respublikasining 
    davlat mustaqilligi asoslari to‘g‘risida”gi qonun yurtimizga o‘z harbiy siyosatini 
    amalga oshirish huquqini berdi. Shuningdek, “O‘zbekiston Respublikasining davlat 
    mustaqilligi to‘g‘risida”gi bayonot mamlakatimiz Qurolli Kuchlarini tuzish uchun 
    huquqiy asos bo‘lib xizmat qildi. 
    Mustaqillik yillarida mamlakatimiz mudofaa tizimida keng ko‘lamli islohotlar 
    amalga oshirildi. Natijada jangovarligi, taktik mahorati jihatidan hech kimdan kam 
    bo‘lmagan tezkor va ixcham, zamonaviy qurol-yarog‘ va texnika bilan ta’minlangan 
    milliy armiyamiz shakllandi. 
    Islohotlar samarasi o‘laroq, aholi, ayniqsa, yoshlarimiz o‘rtasida harbiy xizmatning 
    obro‘-e’tibori yuksak darajaga ko‘tarildi, Vatan himoyachisi bo‘lish har bir yigitning 
    ezgu maqsadiga aylandi. Bugun harbiy xizmat nafaqat burch, balki sadoqat, matonat va 
    jasorat maktabi, milliy armiyamiz esa mamlakatimiz hududiy yaxlitligi va xalqimiz 
    osoyishtaligining ishonchli kafolatidir. 
    O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasida Qurolli Kuchlarning huquqiy maqomi 
    aniq belgilab berilgan. Asosiy Qonunimizning 52-moddasida mustahkamlab 
    qo‘yilganidek, “O‘zbekiston Respublikasini himoya qilish – O‘zbekiston Respublikasi 
    har bir fuqarosining burchidir. Fuqarolar qonunda belgilangan tartibda harbiy yoki 
    muqobil xizmatni o‘tashga majburdirlar”. 


    Shuning barobarida, mudofaa hamda umumiy harbiy majburiyat va harbiy xizmat 
    to‘g‘risidagi qonunlar Qurolli Kuchlarimiz tashkiliy-huquqiy asoslarini o‘zida 
    mujassam etgan. Shu negizda mamlakatimiz mustaqilligi, xavfsizligi va hududiy 
    yaxlitligini ta’minlash, barqaror va izchil demokratik taraqqiyotimizning ishonchli 
    kafolati bo‘lgan milliy armiyamizni yanada takomillashtirish yo‘lida ulkan ishlar 
    amalga oshirilmoqda. 
    Bugun dunyoning turli mintaqalarida o‘zaro nizolar, notinchliklar kuzatilayotgan 
    bir paytda yurtimizda tinchlik-osoyishtalik hukm surmoqda. Iqtisodiyotimiz barqaror 
    rivojlanib, xalqimiz farovonligi yuksalib bormoqda. 
    Istiqlol yillarida bunday yutuqlar hayotimizning barcha sohalarida bardavom bo‘lib 
    kelmoqda. Bularning barchasi, so‘zsiz, bizning katta baxtimiz. Bunday 
    muvaffaqiyatlarga erishishda Vatanimiz sarhadlarini tunu kun sergaklik bilan 
    qo‘riqlayotgan harbiy xizmatchilarimizning munosib hissasi bor. 
    Haqiqatan ham, milliy armiyamizni takomillashtirish, mamlakatimiz mustaqilligi, 
    xavfsizligi hamda hududiy yaxlitligini ta’minlash, harbiy xizmatchilarni ijtimoiy 
    himoya qilish borasida amalga oshirilayotgan izchil islohotlar tinch, obod va farovon 
    hayot barpo etishimizda o‘z samarasini bermoqda. Mamlakatimizda tom ma’noda 
    zamonaviy qurol-yarog‘, texnika va yetuk harbiy mutaxassislarga ega, eng yuksak 
    talablarga javob beradigan, yurtimiz hududiy yaxlitligining ishonchli kafolati bo‘lgan 
    professional Qurolli Kuchlar barpo etildi. 
    Milliy armiyamiz saflarida xalqimiz farzandlarining sadoqat va fidoyilik bilan 
    xizmat qilishi uchun barcha shart-sharoit yaratildi. Binobarin, Vatanimiz sarhadlarini 
    qo‘riqlash, xalqimiz tinchligi va omonligini ko‘z qorachig‘idek asrab-avaylash o‘ta 
    mas’uliyatli vazifa hisoblanadi. 
    Yangicha davr harbiylarimizdan nafaqat jismoniy tayyorgarlikka, balki yuksak aql-
    idrok, intellektual salohiyat, alohida ma’naviy-ruhiy xususiyat va fazilatlarga ega 
    bo‘lishni, axborot-kompyuter texnologiyalari sir-asrorini puxta bilishni taqozo etadi. 
    Shu nuqtai nazardan, mustaqil davlatimiz Qurolli Kuchlari harbiy xizmatchilariga joriy 
    etilgan qulayliklar sobiq tuzum davridagidan tubdan farq qiladi. 


    Vatan oldidagi muqaddas burch harbiy xizmatchidan metin iroda, burchga sadoqat, 
    yuksak bilimni talab etishi tayin. Boz ustiga, askarlarimiz qulay shart-sharoitga ega 
    bo‘lsa, bu ularni zimmalaridagi burchni yanada mas’uliyat bilan bajarishga undashi 
    tabiiydir. Shu ma’noda, harbiylarimizni ko‘rkam turarjoylar bilan ta’minlash yaxshi 
    yo‘lga qo‘yilgani diqqatni tortadi. 
    Ayniqsa, keyingi yillarda Qurolli Kuchlarimiz safida xizmat qilayotgan mard va 
    jasur o‘g‘lonlar hamda ularning oilalari uchun mo‘ljallangan ko‘plab uy-joylar qurildi. 
    Bunday turarjoylarda yuksak talablar hamda harbiy xizmatchilar va ularning oilalari 
    ehtiyojiga javob beradigan qulay ijtimoiy-maishiy sharoitni yaratishga alohida e’tibor 
    qaratilmoqda. 


    Xulosa 
    O’zbekiston XXI asrga Qurolli Kuchlarni, chegara qo’shinlarini va ichki 
    qo’shinlarni yagona davlat siyosati asosida bosqichma-bosqich isloh qilish maqsadi 
    bilan kirdi.
    Islohotlarning maqsadi - mamlakat tinchligi va osoyishtaligini saqlashga va 
    ishonchli himoya qilishga qodir, tezkor, har jihatdan yaxshi ta‘minlangan Qurolli 
    Kuchlarni shakllantirish hisoblanadi.
    Shu maqsadda mamlakat hududida harbiy-ma‘muriy birliklar – harbiy okruglar 
    tuzildi. Soni va tuzilishi, professional tarkibi jihatidan eng maqbul armiya tuzish 
    vazifasi belgilandi va u amalga oshirildi. Qurolli Kuchlarning qo’shilma va qismlari 
    qaytadan joylashtirildi. Bular:
    birinchidan, qo’shinlarni boshqarish samaradorligining ancha oshirilishiga;
    ikkinchidan, ularning eng muhim strategik yo’nalishlarda ishlashiga;
    uchinchidan, hududiy mudofaaning haqiqiy tizimini shakllantirishga imkon berdi.
    Qurolli Kuchlar sonini qisqartirish barobarida son va tuzilishi, professional tarkibi 
    jihatidan eng maqbul armiya tuzish ishlari olib borildi.
    Armiyani mustahkamlash - ularni zamonaviy qurollar bilan ta‘minlashga bevosita 
    bog’liq, shuning uchun bu borada yetarli ishlar olib borildi.
    Qurolli Kuchlarni mustahkamlash bo’yicha olib borilgan va olib borilayotgan 
    ishlardan chegara qo’shinlari, Ichki ishlar vazirligi qo’shinlari ham chetda qolgani yo’q. 
    Chunki ular ham mamlakat xavfsizligini ta‘minlashda o’z o’rniga ega.
    Bulardan tashqari, xorijiy mamlakatlarning tajribalarini o‗rganib, Qurolli 
    Kuchlarni tashkil etish, uning quyi bo’g’inlaridan tortib, yuqori bosqichlarigacha 
    boshqarish tartibi tubdan qayta ko’rib chiqildi va tizimli choralar belgilandi.
    Davlatning mudofaa qobiliyatini mustahkamlash, O’zbekiston Respublikasi qurolli 
    kuchlarining jangovar qudrati va salohiyatini oshirishga alohida urg’u berildi. 
    O’zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 22-dekabrdagi Oliy Majlisga 
    Murojaatnomasida “mamlakatimiz mudofaa tizimining tashkiliy tuzilmasi, uning 

    Download 0,51 Mb.
    1   2   3   4




    Download 0,51 Mb.
    Pdf ko'rish

    Bosh sahifa
    Aloqalar

        Bosh sahifa



    Milliy armiyamiz – Yangi O‘zbekistonning mustahkam qalqoni

    Download 0,51 Mb.
    Pdf ko'rish