• 7-LABORATORIYA ISHI. RANGLI USULDA SINASH Ishdan maqsad
  • Rangli defektoskopiya
  • Payvandlash sifat nazorati




    Download 3,83 Mb.
    bet89/107
    Sana14.12.2023
    Hajmi3,83 Mb.
    #118232
    1   ...   85   86   87   88   89   90   91   92   ...   107
    Bog'liq
    Payvandlash sifat nazorati UMK

    Hisobot mazmuni
    Xisobot o‘z ichiga tajriba tavsiri, o‘lchov natijalari va ish bo‘yicha xulosani oladi.


    Nazorat savollari
    1. Rangli nazorat usulining mohiyati nimadan iborat?
    2. Kapillyar usullarni qanday sohalarda qo‘llaniladi?
    7-LABORATORIYA ISHI.


    RANGLI USULDA SINASH


    Ishdan maqsad: payvand birikmalarini rangli nazorat usullari texnikasini o‘rganish.


    Ishning mazmuni
    Kapillyar nazorat qilish usullari suyuqliklarni (penetrantlar) nuqsonlar ichiga kapillyar o‘tishiga va xar xil rang bilan tasvirlanishiga asoslangan. Kapillyar usullar rangli va lyuminessent turlarga ajratiladi.
    Rangli defektoskopiya. Rangli defektoskopiya usuli mohiyati quyidagilardan iborat. Nuqsonlarni aniqlash maqsadida yog‘dan va iflosliklardan tozalangan payvand choki va chok atrofiga yuqori kapillyarlik xususiyatiga ega maxsus tarkibli va qizil rangga ega suyuqlik surtiladi. Kapillyarlik kuchiga ega bo‘lgan suyuqlik (qizil bo‘yoq) payvand choki nuqsonlari – mayda tirqishlar va oraliqlarga kirib joylashadi. Payvand choki yuzasidan qolgan qizil bo‘yoq ketkazilib, nuqsonlardagi qizil bo‘yoqni tortib oluvchi va adsorblik xususiyatiga ega bo‘lgan oq bo‘yoq surtiladi. Oq bo‘yoq fonida hosil bo‘lgan o‘ziga hos shakldagi qizil dog‘lar nazorat qilinayotgan payvand choki yuzasidagi nuqsonlarni aks etiradi (4.1-rasm).

    4.1-Rasm. Rangli defektoskopiya chizmasi:
    a – indikator suyuqligini surtish; b – ortiqcha indikatorni ketkazish;
    v – tortib oluvchi suyuqlikni (proyavitel) surtish; g – tortib oluvchi suyuqlikda (proyavitelda) dog‘larni hosil bo‘lishi.

    Bu usul legirlangan po‘latlardan, qora va rangli metallar va ular qotishmalari, plastmassa va boshqa materiallardan iborat bo‘lgan payvand birikmalarini nazorat qilishda qo‘llash mumkin. Nazoratni barcha qoidalariga rioya qilinganda rangli usul yordamida chuqurligi 0,01mm dan yuqori va eni 0,001 mm gacha bo‘lgan yoriqlarni aniqlash mumkin. Bunday nazorat usuli texnologiyasini soddaligi, arzonligi va shuningdek nazorat qilinayotgan detallarni konstruksiyada xar qanday holatda joylashishiga qaramay amalga oshirilishi bilan ajralib turadi.



    Download 3,83 Mb.
    1   ...   85   86   87   88   89   90   91   92   ...   107




    Download 3,83 Mb.