Abu rayhon Beruniy
.
Yoshlarga ta’lim-tarbiya berishda pedagogik qarashlari metodologik asos bo’lib
xizmat qiladigan qomusiy olimimiz Abu Rayhon Beruniydir. Uning ilmiy bilimlarni
egalash yo’llari, usullari haqidagi fikrlari hozirgi davr uchun ham dolzarbdir. U
barcha illatlarning asosiy sababi ilmsizlikda deb biladi.
Ilmlarni egalashda esa
shaxsda intilish va qiziqish, muhitning rolini alohida takidlaydi. Beruniy o’zining
asarlarida quyidagi fikrlarni ilgari suradi, O’quvchiga bilim berishda:
•
O’quvchini zeriktirmaslik;
•
Bilim berishda bir xil narsani yoki bir xil fanni o’rgatavermaslik;
•
Uzviylik, izchillik;
•
Tahlil qilish va taqqoslash;
•
Ma’lumdan noma’lumga, yaqindan uzoqqa, soddadan qiyinga qarab borish;
•
Takrorlash;
•
Yangi mavzularni qiziqarli, asosan, ko’rgazmali bayon etishga e’tibor berish
kerakligini uqtiradi
.
Beruniy
ning ushbu qarashlarida hozirgi kunda bizning ta’lim-tarbiya sohamizda
amal qilib kelinayotgan ta’lim tamoillarining bir nechtasi o’z ifodasini topganligini
ko’rishimiz mumkin. Demak, alloma 11 asr oldin
tushungan va ilgari surgan