Bilimni tekshirish uchun savol va topshiriqlar
6
3 Quduqlarni o ‘zlashtirish ishlarida ishlatiladigan asbob-
uskunalarni aytib bering.
4
. Q u d u q tu b ig a t a ’sir e t is h d a is h la tila d ig a n a s b o b -
u skunalar h a q id a b a y o n etin g.
2 - BOB
NEFT VA GAZ QUDUQLARI
2
.
1
.Quduqlarning konstruksiyasi va vazifasi
Kesim yuzasi kichik va uzun silindr shakldagi tog‘
inshooti quduq deb ataladi. Quduqning yerdan yuqori qis-
mi quduq usti, eng pastki qismi quduq tubi deb ataladi.
Quduq tubidan ustigacha bo‘lgan to ‘la bo‘shliq qismi uning
tan as i (stvoli) deyiladi.
Quduqlar, asosan, vertikal va qiya shaklda, ayrim hol-
larda gorizontal bo'ladi.
Quduq neft, gaz va suv qatlamlarini yer yuzasi bilan
bog‘lovchi kanal hisoblanib, u neft, gaz yoki suvni yer
ostidan olish uchun xizmat qiladi.
Neft, gaz yoki suv olish uchun mo'ljallangan quduq
lar majmuasi mahsulot olinadigan (ekspluatatsion) fo n d
deb ataladi. Bundan tashqari, mahsulot (suv yoki gaz)
haydaladigan, nazorat, pyezometrik va boshqa yordamchi
quduqlar ham bo‘ladi. M ahsulot haydaladigan quduqlar
qatlam bosimini saqlab turish, nazorat quduqlari esa max
sus asboblar yordamida neft yoki gaz uyumining ish-
lashini kuzatib turish uchun xizmat qiladi.
Vazifasidan q at’iy nazar, har bir quduq
mustaqil
devorga ega bo'lishi, qatlamlarni bir-biridan ajratib turi-
shi zarur. Shu m aqsadda har bir quduq burg'ilanib
bo‘lingandan so‘ng, unga p o ia t qmairlar tushirilib, ular
atrofi sement eritmasi bilan mustahkamlanadi.
Vazifasi, chuqurligi, burg‘ilash texnikasi va texnolo-
giyasi hamda geologik sharoitlarga ko‘ra quduq devorini
bir yoki bir necha quvurlar kolonnasi yordamida mus-
tahkamlash mumkin. Bunda har bir kolonna atrofidagi
sement halqaning balandligi har xil bo ‘ladi.
7
273-ЮП
m - m t m n ж ’ ton iss-iss W'lon/ieS’ Sn
*m
Г , «'за ' '
- ~
Щ — }21Щ
02H
Щ/£2Й
9 0 0 m i .
1-rasm. Quduqlar konstruk-
siyasining sxemasi
(o‘lchamlar taxminan
berilgan):
a
t
К
1Шт И.
!Шт&.
b
d
|