• Irratsional son ta’rifi.
  • Ratsional sonlar to‘plami




    Download 150.48 Kb.
    bet2/5
    Sana19.02.2024
    Hajmi150.48 Kb.
    #158748
    1   2   3   4   5
    Bog'liq
    to-plam-tushunchasi-to-plamlar-ustida-amallar-bajarish
    1. Anketa (talabalar), 3-mavzu, conference, 12 labaratoriya ishi, Маълумотлар тузилмаси ва алгоритмлар узб, Abduvositaka, Saralash algoritmlari, Akademik yozuv 2 Omonboyev Rashidbek 12, kontakt hodisalar, golosariy, Operatsion tizimlar uz, 1 - lesson (internet), 2-маруза мавзуси Симулятор, dars tahlili, 6666666666666666666666666666666666666

    Ratsional sonlar to‘plami.


    Ta’rif: cheksiz davriy o‘nli kasr ko‘rinishida yozish mumkin bo‘lgan sonlar ratsional sonlar deyiladi. Barcha musbat va manfiy butun va kasr sonlar nol soni bilan birgalikda ratsional sonlar to‘plamini hosil qiladi.
    Ratsional sonlar to‘plamini yana quyidagicha ta’riflash mumkin. Barcha
    p ko‘rinishidagi sonlarga ratsional sonlar to‘plami deyiladi. Bu erda p, q0
    q
    butun sonlar. Ratsional sonlar Q harfi bilan belgilanadi. Ratsional sonlar to‘plami quyidagi muhim xossaga ega:

    1. Q ratsional sonlar to‘plami tartiblangan to‘plamdir. Ixtiyoriy ikkita a va b ratsional sonlar olinsa, ular uchun a=b, a>b yoki amunosabatdan faqat bittasigina o‘rinlidir.

    2. Q ratsional sonlar to‘plami zich joylashgan to‘plamdir. Ixtiyoriy a va b

    ratsional son olinsa, bu ratsional sonlar orasida yotuvchi bitta yoki cheksiz ko‘p

    ratsional son yotadi. Masalan,
    c a b
    2
    ratsional son uchun abo‘ladi.

    Ixtiyoriy ikkita a va b ratsional son orasida kamida bitta ratsional son mavjudligidan bu ratsional sonlarning orasida cheksiz ko‘p ratsional sonlarni mavjudligi kelib chiqadi.

    Irratsional son ta’rifi.


    Irratsional son tushunchasini nemis matematigi Dedikind (1831 - 1916) nazariyasi bo‘yicha kiritamiz. Shu maqsadda biz barcha ratsional sonlar to‘plamini ikkita bo‘sh bo‘lmagan A va A’ to‘plamlarga ajratamiz.
    Ta’rif: Agar 1) har bir ratsional son A va A’ to‘plamlardan faqat bittasigina tegishli bo‘lsin. 2) A to‘plamga tegishli bo‘lgan a ratsional son A’ to‘plamga tegishli bo‘lgan a’ ratsional sondan kichik bo‘lsa, bu bo‘linish ratsional sonlar to‘plamida bajarilgan kesim deyiladi va uni (A/ A’) kabi belgilanadi. Yuqoridagi ta’rifdan ko‘rinadiki, Q ratsional sonlar to‘plamida

    kesim hosil bo‘lishi uchun uning qism to‘plamlari A va A’ lar uchun quyidagi shartlar bajarilishi kerak ekan.
    1) A, A’ 0

    1. A A’ =Q

    3) aA, a׳A׳ a׳

      1. Download 150.48 Kb.
    1   2   3   4   5




    Download 150.48 Kb.