101
14.
t=
C haroratda qora jism energetik yorituvchanligi
spektral zichligining
maksimumi (
) max qanday to`lqin uzunligiga mos keladi?
15.
Quyoshning yuqori qatlamlarining harorati 5,3 kK ga teng. Quyoshni qora jism
sifatida
qabul qilib, quyosh energetik yorqinligi spektral zichligining maksimumi
(
) max ga mos keluvchi to`lqin uzunligi
aniqlansin.
16.
Energetik yorqinlik spektral zichligining maksimumi (
) max ko`rish
spektrining
ω
qizil
chegarasiga
(
)
binafsha
chegarasiga
(
) to`g`ri kelganda, qora jismning harorati
T
qanday bo`ladi.
14. Fotoelektrik effeekt. Ichki va tshqi fotoeffektlar. Chiqish ishi.
1. Agar natriy uchun fotoefektning qizil chegarasi λ
0
= 500 nm bo’lsa, elektronlarning
natriydan chiqish ishi aniqlansin.(2,9 eV)
2. Agar kumushning sirtiga to’lqin uzunligi λ = 300 nm bo’lgan
ultrabinafsha
nurlanish yo’naltirilsa, fotoeffekt kuzatiladimi?( Yo’q )
3. Agar fotoeffektning qizil chegarasi λ
0
= 307 nm va fotoelektrikning maksimal
kinetik
energiyasi T
max
= 1 eV bo’lsa, foton energiyasining qanday hissasi
fotoelektronni urib chiqarishga sarflangan?(0,8)
4. Litiy sirtiga monoxromatik yorug’lik tushadi (λ = 310 nm). Elektronlar emissiyasini
toxtatish uchun 1,7 V dan kam bo’lmagan tutuvchi potensiallar farqi qoyish kerak.
Chiqish ishi A aniqlansin.(2,3 eV)
5. Platina plastinkasini ultrabinafsha yorug’lik bilan nurlantirish
natijasida vujudga
kelgan fotoeffektni to’xtatish uchun 3,7 V potensiallar farqini qoyish kerak. Agar
platina boshqa plastinka bilan almashtirilsa unda tutuvchi potensiallar farqini 6 V
gacha ko’paytirish kerak. Elektronlarning shu platina sirtidan chiqish ishi A
aniqlansin.(4 eV)
6. Rux plastinkaga to’lqin uzunligi λ = 220 nm bo’lgan monoxromatik yorug’lik
tushadi. Fotoelektronlarning maksimal tezligi aniqlansin.(760 km/s)
7. Fotoelektronlarning maksimal tezligi 10 Mm/s ga teng bo’gada muayyan metalning
sirtiga tushayotgan ultrabinafsha nurlanishining to’lqin uzunligi aniqlansin.
Elektronlarning metalldan chiqish ishi hisobga olinmasin.(4,36 nm)
102
8. To’lqin uzunligi λ = 0,3 nm bo’lgan gamma nurlanish
tasirida metalldan urib
chiqariladigan fotoelektronlarning maksimal tezligi aniqlansin.( Elektron relyativistik;
ß=0,83; 249 Mm/s)
9. ε = 1,53 MeV energiyali gamma fotonlar bilan nurlantirilganda metalldan uchib
chiqadigan fotoelektronlarning maksimal tezligi aniqlansin.(291 Mm/s)
10.
Gamma
fotonlar
bilan
nurlantirilgan
metalldan
uchib
chiqayotgan
fotoelektronlarning maksimal tezligi 291 Mm/s. Gamma fotonlar energiyasi ε
aniqlansin.(1,59 MeV)
11. Nikel uchun fotoeffektning qizil chegarasi qanday (m)? Nikel uchun chiqish ishi 5
eV.
12. Aluminiy uchun elektronlarning chiqish ishi 4,25 eV ga teng.
Aluminiy uchun
fotoeffektning qizil chegarasini toping (nm).
13. Metall sirtiga tushayotgan yorug'lik chastotasi uchun qanday shari bajarilsa,
fotoeffekt hodisasi kuzatiladi?
14.
Elektronning chiqish ishi
J bo'lgan modda uchun fotoeffektning qizil
chegarasi qanday (m)?