• UML diagrammasi
  • Foydalanish variantlarini
  • 12-mavzu. Ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimlarining himoya profillari




    Download 0.56 Mb.
    Pdf ko'rish
    bet12/16
    Sana21.02.2024
    Hajmi0.56 Mb.
    #159740
    1   ...   8   9   10   11   12   13   14   15   16
    Bog'liq
    Data base security - lecture 12
    4 Ma\'ruza Ma’lumotlar bazasini himoyalash va foy- dalanishlarni, Parol va sertifikatlar asosida, Axborotni himoyalash metodologiyasi (TA`minoti) Reja, 112-118, 9 – amaliy ishi mavzu Openssl kutubxonasidan foydalangan holda , bulutli-xizmatlarning-kamchiliklari-va-afzalliklari
    UML dan foydalanish 
    UML dan foydalanishda ishlab chiqiluvchi dasturiy ta’minot spetsifikatsiyasi bir 
    necha modellarni: foydalanish, mantiqiy, amalga oshirish, jarayonlar, yoyish 


    modellarini birlashtiradi. Foydalanish modeli foydalanuvchi nuqtayi nazaridan 
    dasturiy ta’minlash funksionalligi bayonini o‘zida ifoda etadi. Mantiqiy model 
    dasturiy ta’minotning kalit abstraksiyalarihi (sinflar, interfeyslar va h.k.), ya’ni 
    talab qilinuvchi funksiyalarni ta’minlovchi vositalarni bayon etadi. 
    Amalga oshirish modeli ishlab chiqish muhitida dasturiy modellarning real 
    tashkillantirilishini belgilaydi. 
    Jarayonlar modeli hisoblashlar tashkillashtirilishini aks ettiradi va 
    ≪jarayonlar≫ 
    va 
    ≪iplar≫ tushunchalari bilan ish yuritadi. 
    Ushbu model dasturiy ta’minlash mahsuldorligini, miqyoslanuvchanligini va 
    ishonchliligini baholashga imkon beradi. 
    Nihoyat, yoyish modeli muayyan uskunada dasturiy komponentalarni 
    joylashtirishning xususiyatlarini ko`rsatadi. Shunday qilib, ko‘rsatilgan 
    modellarning har biri loyihalanuvchi tizimning muayyan aspektini tavsiflaydi, 
    ularning hammasi esa birgalikda ishlab chiqiluvchi dasturiy ta ’minlashning 
    nisbatan to‘liq modelini tarkib toptiradi. 
    UML diagrammasi 
    Umuman UML turli modellarga mansub va bir-birini toldiruvchi to`qqizta 
    diagrammani tak lif etadi: 
    • foydalanish variantlari diagrammalari; 
    • sinflar diagrammalari;
    paketlar diagrammalari
    • amallar bosqichliliklari diagrammalari; 
    • kooperatsiya diagrammalari; 
    faoliyatlar diagrammalari
    • obyektlar holatlari diagrammalari; 
    • komponentalar diagrammalari; 
    • joylashtirish diagrammalari. 
    Ko‘rsatilgan barcha diagrammalar imkon boricha yagona grafikli notatsiyadan 
    foydalanadi, bu ularni tushunishni yengillashtiradi. 
    Ko‘rsatilgan diagrammalar bilan birga, tuzilmaviy yondashuvdagi kabi, 
    spetsifikatsiya amallar lug‘atini, shuningdek turli xil bayonlarni va matnli 
    spetsifikatsiyalarni muqarrar qamrab oladi. 
    Hujjatlarning muayyan majmui ishlab chiquvchi tomonidan belgilanadi. UML 
    hamda o‘sha mualliflar tak lif etgan Rational Unified Process metodikasi Rational 
    Software Corporation firmasining Rational Rose paketi bilan quvvatlanadi. UML 
    ning qator diagrammalarini, shuningdek Microsoft Visual Modeler dasturi 
    vositalari hamda boshqa CASE vositalar bilan ham qurish mumkin hozirgi paytda 
    ≪USA Today≫ ma’lumotlariga ko‘ra, 50 ta yetakchi kompyuter 
    kompaniyalaridan 49 tasi dasturiy ta’minotni obyektli yondashuv bilan birgalikda 
    ishlab chiqishda UML dan foydalanishadi, bu esa bugun UML amalda bunday 
    ishlab chiqishlar bayonining standarti bo'lib qolganligi haqida gapirishga 
    imkon beradi. 


    Foydalanish variantlarini

    Dasturiy ta ’minot spetsifikatsiyasining ishlab chiqilishi texnik topshiriqda 


    ko‘rsatilgan funksionallikka talablar tahlilidan boshlanadi. Tahlil jarayonida ishlab 
    chiqaruvchi dasturiy ta ’minotning tashqi foydalanuvchilar va muayyan 
    foydalanuvchilar bilan o‘zaro harakatlanish jarayonida uning xatti-harakatlari 
    alohida aspektlari sanoqnomasi aniqlanadi. Dasturiy ta’minotning xatti-harakati 
    aspektlari 
    ≪foydalanish variantlari≫ yoki ≪presedentlar≫ (USE CASES) deb 
    nomlangandi. 
    Eslatma. Foydalanish variantlari ko‘pchilik dasturiy ta ’minot ishlab chiquvchilar 
    tomonidan 1980—1990-yillarda qo‘llanilgan loyihalanuvchi dasturiy tizimlar 
    funksiya bajarishi ssenariylarining norasmiy bayoniga asoslangan. 
    Foydalanish varianti muayyan harakatlanuvchi shaxs tomonidan ishlab chiqiluvchi 
    tizim qo‘llanishining xarakterli protsedurasini o‘zida ifoda etdiki, bunday shaxs 
    sifatida nafaqat odamlar, balki boshqa tizimlar yoki qurilmalar ham namoyon 
    bo‘lishi mumkin. 
    Foydalanish variantini bo‘lg‘usi tizimning muayyan operatsiyalari bilan 
    adashtirmaslik lozim. Har bir foydalanish variant mustaqil ahamiyatga ega ayrim 
    maqsad bilan bog‘liq, masalan matniy muharrir uchun sarlavhani shakllantirish bu 
    foydalanish varianti, sarlavhalarni maxsus uslublar bilan bogiash esa 
    sarlavhalashni avtomatik ravishda tuzish mumkin bo‘lishi uchun bajarilishi zarur 
    operatsiyadir. 

    Download 0.56 Mb.
    1   ...   8   9   10   11   12   13   14   15   16




    Download 0.56 Mb.
    Pdf ko'rish

    Bosh sahifa
    Aloqalar

        Bosh sahifa



    12-mavzu. Ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimlarining himoya profillari

    Download 0.56 Mb.
    Pdf ko'rish