SO‘Z BOSH I
Jam iyatim izning tan, t a ’lim va xalq x o ‘jaligi
kabi turli
tarm oqlarida k o m p u te r va ko m p u te r texnologiyalarini keng
joriy etish bugungi kunning eng dolzarb m asalalaridan biriga
aylandi. Bu borada ancha m uvaffaqiyatlarga erishildi ham.
Ayniqsa, Vazirlar M a h k am a sin in g 20 0 2 yil 3 0 maydagi
‘"Komputerlashtirishni y a n a d a rivojlantirish va a xborot -
k o m m u n ik a tsiy a
texnologiyalarini jo riy etish
t o ‘g ‘ri-
s id a ” gi qarori t a ’lim sohasida olib
borilayotgan islohotlam ing
yanada jad a lla sh u v ig a bir asos b o ‘ldi. C hunki, zam on
talablaridan kelib chiqib, in fo n n a tsio n va kom m unikatsion
texnologiyalardan
foydalangan
holda o ‘qitishning yangi
pcdagogik texnologiyalarini
v u ju d g a
keltirish va uni dars
jarayonlariga
keng
ta rg ‘ib
etish
t a ’lim
sohasini
isloh
qilishning g ‘oyaviy asosini tashkil etadi.
S hundan kelib chiqib, oliy va o ‘rta m axsus bilim
yurtlarida b o 'laja k m utaxassislar ucljun
informatika va
infonnatsion texnologiyalarga oid bir qa to r fanlar o ‘qitil-
m oqda. A m m o bu fanlardan aynan laboratoriya m a s h g ‘ulot-
larida tarqatm a material sifatida foydalaniladigan adabiyot-
lam ing etarli darajada emasligi usnbu q o ‘llanm aning yaratili-
shida bir zarurat boNdi.
U shbu uslubiy q o ‘llanma “ Inform atika va infonnatsion
texnologiyalar” fanidan asosan laboratoriya
darslarida foyda-
lanish m aqsadida oliy o ‘q u v yurtlari, kasb-hunar kollejlari va
a kadem ik litseylarda turli m utaxassisliklar b o lyicha t a ’lim
oluvchi talabalar va o ‘qituvchilar uchun m o ‘ljallangan.
Q o kllanm ada yoritilgan m ateriallardan h a r bir m utaxassislikka
doir ishchi dasturda k o ’rsatilgan soatlar asosida kengaytirilib
yoki qisqartirilgan holda foydalanish m um kin. Shuni e ’tiborga
olib, har bir m avzuni bitta laboratoriya ishi sifatida soatlarga
ajratilmagan
holda
berishni
m aqsadga
m uvofiq
deb
hisobladik.
S huningdek, q o l l a n m a d a n ko m p u te r
bilan ishlashni
3
endigina boshlagan turli yoshdagi foydalanuvchilar uchun
sodda va tushunarli m uhit yaratish m aqsadida har bir term in
va tu sh u n c h a lam i iloji boricha izohlar va k o ‘rgazmali asosda
yoritish m ualliflar e ’tiborida b o ‘ldi.
Q o ‘llanm a t o ‘rt
bobdan tarkib topgan boMib, unda
asosan laboratoriya m a s h g ‘ulotlarida bajarish uchun turli
m avzulardagi 18 ta ish kcltirilgan.
Birinchi bob “ Dasturlash texnologiyalari tizim i" deb
nom lanib, u nda asosan dasturlash asoslariga doir 10
ta m avzu
berilgan.
Har
bir m avzu qisqacha
nazariy m a 'lu m o t,
topshiriqlam i bajarish uchun nam unalar va m ustaqil bajarish
uchun 15 tadan topshiriqlar bilan boyitildi. Dastur tuzish
uchun esa Paskal dasturlash tili asos qilib olindi.
Q o ‘lla n m a n in g
ikkinchi
bobi
“ Tizim li
dasturiy
t a ’m inot” deb nom lanib, unda M S D O S,
W in d o w s operatsion
tizimlari va W in d o w s C o m m a n d e r operatsion qobiq dasturi
bilan ishlashga doir m avzular yoritilgan. B unda ham har bitta
m avzuga oid nazariy m a ’lumotlar qisqacha berilib, oxirida
m ustaqil bajarish uchun topshiriqlar ko^rsatmalar asosida
keltirildi.
U chinchi bob “ A m aliy dasturiy ta'm inoV ’ga b a g ‘ish-
langan b o ‘lib, b u b o b d a foydalanuvchilar W -rd.
Excel va
Paint
kabi
am aliy
dasturlar bilan
tanishadilar h a m d a
topshiriqlam i bajarib borish ja ra y o n id a am aliy bilim va
m alakaga ega b o ‘ladilar.
S o ‘nggi bobda Internet va e lektron pochta tizimi,
xususan,
Internetning qidiruv tizimlari
ham da
Outlook
Express dasturidan foydalanishga doir m a ’lumotlar o ‘rin
olgan. Q o ‘llanm ada
uchraydigan
har
qanday
xato
va
kam chiliklar uchun uzr s o ‘ragan holda bu haqda bildirilgan
barcha tanqidiy m ulohazalarni sam im iyat bilan qabul qilamiz.
M U A L L IF L A R
4