• 3.CDMA STANDARTINING O’ZBEKISTONDA QO’LLANILISHI 3.1.”Perfectum mobile” kompaniyasi haqida
  • 3.2."O’zbektelekom" AK "UzMobayl" filiali haqida
  • Jizzax
  • Ev-DO (Evolution Data Only)
  • Toshkent shahri , Toshkent viloyati
  • 4. HAYOT FAOLIYATI XAVFSIZLIGI 4.1.Elektromagnit maydonining inson organizmiga ta`siri
  • Toshkent axborot texnologiyalari universiteti




    Download 288.63 Kb.
    bet4/5
    Sana21.03.2017
    Hajmi288.63 Kb.
    1   2   3   4   5

    EV-DO ning ishlash prinsipi. EV-DO standartini loyihalashtirishda shu factor (omil) hisobga olinganki, operatorlardan abonentlarga uzatiladigan axborotlar hajmi teskari yunalishdagi axborotlar hajmidan sezilarli ortiq bo’ladi. Abonent o’rtacha uzatadigan axborotga qaraganda 4 marta ko’p axborotni oladi.

    Shuning uchun EV-DO da operator abonent va abonent operator uzatish kanallarini alohida ko’rib chiqish ma’noga ega bo’ladi.

    Operator abonent kanalida ma’lumotlarni uzatish 16 ta slotlarga bo’lingan 26,67 ms davomiylikdagi paketlar to’plami ko’rinishida amalgam oshiriladi. Bitta paketni uzatish ma’lumotlarni uzatish tezligiga aniq ravishda 1 dan 16 tagacha slotlarni egallashi mumkin. Abonent terminali paketni olganidan va ma’lumotlar tekshirilganidan keyin paket muvoffaqiyatli olinganligi haqida bildirishni uzatish amalgam oshiriladi.

    Operator abonent kanalida ma’lumotlarni uzatish 38,4 kbit/s dan 2457,6 kbit/s gacha tezliklarda amalgam oshirilishi mumkin. Operator abonent kanalidagi bunday yuqori tezliklar kanallarni vaqt bo’yicha ajratishli ulanishdan foydalanish hisobiga ta’minlanadi. Real sharoitlarda ko’pincha 1228,8 kbit/s va 1843,2 kbit tezliklardan foydalaniladi. Bu usulning soddalashtirilgan ma’nosi shundan iboratki, bazaviy stansiya barcha abonentlarga bir xil axborotni uzatadi, lekin terminal faqat unga mo’ljallangan paketlarni rasshirrovka qilishi mumkin. Bunda ma’lumotlarni uzatish tezligi bazaviy stansiya va abonent terminali orasidagi masofaga shuningdek, xalaqitlar sathiga kuchli bog’liq bo’ladi.

    Abonent terminali doimo signal sathi va xalaqitlar orasidagi nisbatni o’lchaydi, undan keyin bu sathni bazaviy stansiyaga xabar qiladi. Bu har bir abonentlardan ma’lumotlarni maksimal uzatish tezligiga erishish imkoni beradi. Bundan oddiy xulosa chiqarish mumkinki. Ma’lumotlarni maksimal uzatish tezligi istalsa, bazaviy stansiyaga yaqinro joylashish kerak, va bu xolda u birinchi navbatda xizmat ko’rsatadi.

    Abonent operator kanalida ma’lumotlar 26,67 ms davomiylikdagi paketlar ko’rinishida 9,6 kbit/s dan 153,6 kbit/s gacha tezliklarda uzatiladi.

    Bunda kanallarni ko’p tomonlama ajratishli ulanish ishlatiladi, unda bir tashuvchi chastota maksimal soni 59 ta bo’lgan barcha xizmat ko’rsatiladigan abonentlar orasida bo’linadi. Prinsip jihatidan , abonentdan operatorga bunday o’tkazish qobilyati ko’plab foydalanuvchilarga yetadi.

    EV-DO standarti qo’llaniladigan yumshoq xendover bir bazaviy stansiyadan boshqasiga qayta ulanishda bog’lanishni uzilishidan foydalanuvchiga xavotirlanmaslikdan tashqari, ma’lumotlarni uzatish tezligi sezilarli kamayganligini sezmasligiga imkon beradi. Bu samaraga bir bazaviy stansiya xizmat ko’rsatish zonasi chegarasidan chiqmasdan boshqasi xizmat ko’rsatishni boshlashi hisobiga erishiladi. Maxsus desturiy ta’minot tufayli aloqani uzilishi bo’lib o’tmaydi. Bunda bir stansiyadan uzoqlashish bilan u yanada kamroq ma’lumotlarni, boshqasi esa yanada ko’proq ma’lumotlarni yaqinlashishiga qarab uzatadi. Albatta, 100 km/soat tartibdagi katta tezliklarda harakatlanganida ma’lumotlarni uzatish tezligi maksimal qiymatdan sezilarli kam bo’ladi, lekin uzilish bo’lmaydi.

    EV-DO tufayli virtual xususiy tarmoqqa deyarli istalgan kompyuter uning joylashgan o’rniga bog’liq bo’lmagan xolda ulash mumkin.

    Kompyuter (ing . computer - hisoblayman), EHM (Elektron Hisoblash Mashinasi) - oldindan berilgan dastur (programma) boʻyicha ishlaydigan avtomatik qurilma. Elektron hisoblash mashinasi (EHM) bilan bir xildagi atama.

    Faqat bunda kompyuter EV-DO tarmog’i xizmat ko’rsatish zonasida bo’lishi kerak, bu ma’lumotlarni tunnelashtirilishni ta’minlaydigan o’rnatilgan L2TP protokolini ishlatilishi bilan ta’minlanadi. Bu shuningdek, mobil kompyuterlarga ( noutbuklar, KPK ) o’z VPN bilan yuqori tezlikda doimo aloqaga ega bo’lishga imkon beradi. Bunday qulay yechimni barcha qo’llanilish sohalarini ko’zda tutish qiyin bo’ladi. Misol uchun xizmat safarida bo’lgan A kompaniya savdo menedjeri o’z kompaniyasining VPN serveriga tezkor ulanishi va A kompaniya omborlarida bo’lgan tavarlar haqida axborotlarni minjrga tezkor taqdim etishi mumkin.

    EVDO da standart (relizlar) avlodlariga bog’liq ravishda quyidagilarga erishadi (yuklash/berish):

    Rev.0 ( CDMA 2000 1x rvl.O ) Down_link/Up_link da 2,4/0,153 Mbit/s;

    Rev.A ( CDMA 2000 1x rev.A ) Down_link/Up_link da 3,1/1,8 Mbit/s;

    Rev.B ( CDMA 2000 1x rev.B ) Down_link/Up_link da 73,5/27 Mbit/s ( 15 ta tashuvchi kanallari, bir tashuvchida 4,9/1,8 Mbit/s, 2010- yil da chiqarilgan telefonlar yoki modemlar 2 yoki 3 tashuvchida ishlay oladi );

    Rev.C ( CDMA 2000 1x rev.C ) Down_link/Up_link da 280/75 Mbit/s;

    Rev.D ( CDMA 2000 1x rev.D ) Down_link/Up_link da 500/120 Mbit/s.

    2.5-jadval.

    CDMA 2000 texnologiyasining rivojlanish jadvali.



    Texnologiya

    Ma’lumotlarni

    uzatish tezligi



    Xizmatlar

    CDMA 2000 1x



    153 kbit/s gacha



    Tovushli aloqa, qisqa xabarlarni uzatish,elektron pochta,ma’lumotlarni va qo’zg’almas tasvirlarni uzatish.

    EV-DO Rev.O



    To’g’ri kanalda 2,4 Mbit/s gacha, teskari kanalda 153kbit/s gacha ( ko’p qabul qilish, kam berish )

    Eng keng xizmatlar spektrli, real vaqt rejimida videoni uzatish.

    EV-DO Rev.A



    Abonentga yo’nalishda 3,1 Mbit/s gacha, Abonentdan yo’nalishda 1,8 Mbit/s gacha ( ko’p qabul qilish, kam berish )

    Tovushni, ma’lumotlarni uzatish va IP tarmoqlar bo’yicha keng uzatishni amalga oshirish.

    EV-DO Rev.B



    Abonentga 4,9 Mbit/s, abonentdan 2,4 Mbit/s, 15 ta chastotaviy kanallar ( maksimal bo’lishi mumkin sonli ) birlashtirish abonentga 73,5 Mbit/s abonentdan 27 Mbit/s tezliklarga erishishga imkon beradi.

    Videotelefoniya,tovushlar va multimediani parallel ishlatish, multisession tarmoq o’yinlari va boshqalar.


    3.CDMA STANDARTINING O’ZBEKISTONDA QO’LLANILISHI
    3.1.”Perfectum mobile” kompaniyasi haqida

    “Rubicon Wireless Communication” kompaniyasi 1995-yilning 25-noyabrida tashkil qilingan va uning faoliyat ko’rsatish prioriteti O’zbekiston Respublikasi hududida mobil sotali aloqa tarmog’ini yaratish bo’ldi. 1997-yilda mamlakatda birinchi bo’lib D-AMPS raqamli standarti sotali aloqani tijorat maqsadlarida ishlatilishini boshlashini bilan kompaniya O’zbekistonda ilg’or texnologiyalarni joriy etishga va respublika sotali aloqa bozorida raqobatni rivojlantirishga sezilarli hissa qo’shdi.

    2001-yilda O’zbekistonda birinchi marta “Perfectum Mobile” savdo belgisi ostida CDMA standarti sotali tarmog’I paydo bo’ldi. CDMA kanallarni kodli ajratish texnologiyasi chastotalardan foydalanish samaradorligining yuqori darajasi tufayli abonentlar uchun hizmatlar spektrini maksimal kengaytirish va sifatni yahshilashga imkon berdi.

    2003-yilga kelib qo’ng’iroqlarni sekundli tarifikatsiyalashtirish, bepul kirish qo’g’iroqlari,abonent to’lovisiz tariff rejasi,statsionar sotali telefonlar,ekspress-to’lov kartalari orqali to’lov tizimi, “Mobil Internet” hizmatlari,mobil chat, “Wave” WAP-portal, SMS bazasidagi turli hil servislar kabi yangiliklar paydo bo’ldi.

    2004- yilda mobil internet va ma’lumotlarni uzatish tezligini 14 kbit/s dan 153 kbit/s gacha oshirishga imkon beradigan, bu vaqt momentidaga eng ilg’or bo’lgan yangi tarmoq CDMA 2000 1x standartini ishga tushirdi. CDMA texnologiyasining imkoniyatlari “Perfectum Mobile” sotali tarmog’iga O’zbekistondagi sotali aloqa operatorlari orasida internet traffic va ma’lumotlarni mobil uzatish tezliklari bo’yicha birinchi o’ringa chiqib olishiga imkon berdi. Qurilmalarni masshtabli moderenizatsiyalashdan keyin butun O’zbekiston bo’yicha sotali tarmoqni aktiv kengaytirish, rasmi agentlik tarmog’ini yaratish boshlandi. O’zbekistonda birinchi marta ofislarni yagona ahborot tarmog’iga birlashtirishni istaydigan tashkilotlar uchun “Mobil Bank” va “ Mobil VPN” hizmatlari taqdim etila boshlandi.

    2007-yilda “Perfectum Mobile” qoplash zonasi 200 dan ortiq aholi yashash punktlarigacha kengaydi,mobil va radiotelefonlar assortimenti kengaydi. Bu filiallari an’anaviy telefon aloqasi yo’q va telefon kabellari yotqizish juda qimmat yoki noqulay bo’lgan mahalliy joylarda joylashgan yirik korhonalardan ko’p sonli korporativ mijozlarni tarmoqqa jalb etdi. 2007-yilda mobil internet-traffikka masshtabli narhlarni kamaytirilishidan keyin abonent to’lovisiz ulanishli va qulay mobil internet yanada ko’proq ijtimoiy ahamiyatga, ayniqsa mamlakatning chekka burchaklarida ega bo’ldi. Tunggi vaqtlarda internet traffic va qo’ng’iroqlarga imtiyozli tarifikatsiya,simvolik abonent to’loviga tarmoq ichida erkin muloqot imkoniyati paydo bo’ldi.

    2009-yilda “Perfectum Mobile” qishloq maktablarini telefonlashtirish davlat dasturida faol qatnashdi. 2009-2010-yillarda bu ijtimoiy ahamiyatga ega bo’lgan loyiha doirasida qishloq joylaridagi 3500 dan ortiq maktablar telefonlashtirildi. Va qaytarmaslik asosida zarur miqdorda statsionar telefonlar,internetga imtiyozli limitlar va tovushli traffiklar ajratildi. Bundan tashqari,qishloq vrachlik punktlarida va bolalar sog’lomlashtirish oromgohlarini telefonlashtirish dasturi o’tkazildi. Bu dastur asosida bepul telefonlar va bir necha yillarga bepul efir vaqti ajratildi.

    Shuningdek, “Do’stim hisobidan qo’ng’iroq” , “ Sizga qo’ng’iroq qilishdi, “Mahfiy qo’ng’iroq”, “ Mobil cabinet” , “Menga qo’ng’iroq qiling”, “ Ovozli SMS”, “SMS-Agent Mail.ru” kabi servislar, “ SMS – To’lov” naqd pulsiz to’lovlar tizimi joriy etildi,abonentlari bilan halqaro SMS-habarlar almashtirilishi mumkin bo’lgan davlatlar va operatorlar ro’yhati kengaydi. Marketing siyosatining o’zgartirilishi ayniqsa,o’zgartirilgan firma usulida,o’tkazilgan aksiyalarda va joriy etilgan tariff rejalarida sezilarli bo’ldi. Tarmoq ichidan chiqadigan qo’ng’iroqlarga bepul kirish qo’ng’iroqlari tariflari yaratildi. 2011- va 2012-yillar ko’pchilikning mijozlar uchun sovg’alar va mahsus aksiyalar hilma hilligi bilan yodida qoldi. Bonuslar orasida CDMA-telefonlar,imtiyozli internet-traffik, tanlovlar natijalari bo’yicha turli sovrinlar,bepul minutlar va SMS lar,imtiyozli “oltin” nomerlarga chegirmalar, hisobga pullik bonislar va boshqalarni ta’kidlash mumkin.

    2013 – yilda O’zbekistonda raqamli aloqa bozorining boshlanishida turgan “Rubicon Wireless Communication” kompaniyasiga 18 yil va “Perfectum Mobile” sotali tarmog’iga 12 yil to’ldi. Bu yillar davomida uchta aloqa standarti (AMPS/D-AMPS, CDMAOne(IS-95),CDMA 200 1x) o’zgardi.

    Bugungi kunga kelib “Perfectum Mobile” sotali tarmog’i O’zbekistonning barcha viloyatlarida ishlamoqda va dinamik rivojlanayotgan korhona hisoblanadi. Insonlarning tez o’sayotgan ehtiyojlarini hisobga olib kompaniya nafaqat yangi TEXNOLOGiyalar sohasida ,balki yuqori sifatli sotali aloqani, qo’shimcha hizmatlarni tanlanishining boyligini va minimal iste’mol sarflarida a’lo servisni taqdim etishda yetakchi kompaniya bo’lishga intilmoqda.



    3.2."O’zbektelekom" AK "UzMobayl" filiali haqida

    Telekommunikatsion dunyoning rivojlanishidagi zamonaviy an'analar har bir yilda axborot dunyosiga o’z o’zgartirishlarini kiritmoqda, shuning uchun har bir telekommunikatsiyalar operatori zamonaviy an'analar bilan parallel rivojlanishga intilmoqda.Bundan "Uzbektelekom Mobayl" (ya'ni, UZMOBILE) filiali mustasno emas.

    O’zbekiston Respublikasining telekommunikatsiya tarmoqlarini rekonstruksiya qilish va rivojlantirish dasturiga muvofiq, " O’zbektelekom " aksiyadorlik kompaniyasi tomonidan CDMA-450 standartidagi simsiz radioaloqa xizmat o’zlashtirish maqsadida "O’zbektelekom Mobayl " filiali tashkil etildi. Filialning asosiy vazifalaridan biri, O’zbekiston Respublikasida umummilliy simsiz radioaloqa tarmog’ini rivojlantirishdir.

    "O’zbektelekom" AK tomonidan 2004- yilda Jizzax viloyatida simsiz radioaloqa tarmog’i ishga tushirildi. Shuningdek, 2004- yilning 18- dekabrida Buxoro viloyatida CDMA - 450 standartidagi simsiz radioaloqa tarmog’i Qoraqalpog’iston Respublikasi, Xorazm, Buxoro va Navoiy viloyatlarida ishga tushirilganligi tadbiri o’tkazildi.

    Jizzax - Jizzax viloyatidagi shahar. Viloyatning maʼmuriy, iqtisodiy va madaniy markazi. Sangzor daryosi boʻyida, 460 m balandlikda joylashgan. Toshkent-Samarqand t.y. va Katta Oʻzbekiston trakti yoqasida.

    Xorazm, Qadimgi Xorazm - Turon va Eron mintaqalari oraligʻida joylashgan tarixiy oʻlka va qadimgi davlat. Xorazm hududi qadimda Amudaryo adoqlaridan janubga tomon Murgʻob va Tajan daryolarining yuqori oqimlarigacha choʻzilgan.

    Buxoro viloyati - O‘zbekiston respublikasining 12 viloyatlaridan biri. Oʻzbekiston viloyatlari ichida, chegasining kattaligi boʻyicha Navoiydan keyin ikkinchi oʻrinda turadi. 1938-yil 15-yanvarda tashkil etilgan.

    Ushbu loyiha O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 6 - iyul' 1994 - yildagi № 331 - sonli Yaponiya "OECF" chet el iqtisodiy hamdo’stligi jamg’armasining imtiyozli krediti "JBIC" loyihasi doirasida "O’zbekiston Respublikasining telekommunikatsiya tarmog’ini rivojlantirishga xizmat qilishi chora - tadbirlari to’g’risida" gi qaroriga muvofiq amalga oshirilgan edi.

    Vazir (arab. - yuk koʻtaruvchi) - oʻrta asrlarda Yaqin va Oʻrta Sharq davlatlarida, shu jumladan Oʻrta Osiyo xonliklarida hukumat idorasi yoki kengashi (devon) boshligʻi. V. lar vaziri aʼzam rahbarligida davlatni idora etish vazifalari bilan shugʻullangan. V.

    CDMA-450 standartining boshqa standartlarga nisbatan afzalligi internet tarmog’iga 1x. Evdo rev.a 3.1 Mb/s tezlikkacha ulanish imkoniyatining mavjudligi, shuningdek, GSM standartiga qaraganda 4 ta BTS o’rnatish o’rniga 1 ta BTS o’rnatish (shahar ichida) imkoniyatiga ega bo’lib, telefonlashtirish murakkab bo’lgan hududlarni simsiz radioaloqa tarmog’i xizmatlari bilan effektiv ta'minlash imkonini beradi.

    "O’zbektelekom Mobayl " filiali milliy dasturni bajarish maqsadida ijtimoiy infrastruktura ob'ektlariga kiruvchi bolalar bog’chalari, maktablar va qishloq vrachlik punktlarini telefonlashtirish vazifasini oldilar. Dasturni bajarish maqsadida ushbu ob'ektlar talab va ehtiyojdan kelib chiqqan holda maxsus ta'rif rejasi ishlab chiqildi.

    O’zbekiston Respublikasi Prezidentining 2010- yil davomida CDMA-450 mobil aloqa tarmog’ini rivojlantirish maqsadlarida 20.01.2009- yildagi №PP-1041 "Ishlab chiqarish va ijtimoiy infratuzilmasini keyingi rivojlantirish bo’yicha qo’shimcha tadbirlar haqida" gi qarorini ishlatilishi doirasida EV-DO-texnologiyalarni joriy etish va tarmoqni ishlash zonasini kengaytirish bo’yicha ishlar amalga oshirildi. Toshkent shahrida va respublika viloyatlarida qo’shimcha 100 ta bazaviy stansiyalar o’rnatildi, ishlayotgan kommutatorlarning sig’imi oshirilgan tarmoqni modernizatsiya qilish amalga oshirildi.

    Ev-DO (Evolution Data Only) – bu CDMA 2000 ni rivojlantirish doirasida 3GPP2 standartlashtirgan va 2,4 Mbit/s gacha tezlikli ma’lumotlarni yuqori uzatish tezligini ta’minlaydigan uchinchi avlod (3G) mobil aloqa tarmoqlari texnologiyasidir.

    Kompaniyaning navbatdagi yangiligi Moskva va Moskva viloyatlari hududlarida Jizzax, Samarqand, Qashqadaryo va Surxondaryo viloyatlari abonentlari bilan halqaro rouming xizmatlaridan foydalanish imkoniyatini tashkil etilishi bo’ldi. Oldin halqaro rouming xizmatlari faqat Toshkent shahri, Toshkent viloyati va Farg’ona vodiysi uchun ochiq bo’lgan.

    Vodiy - relefning uzunasiga choʻzilgan botiq shakli. Hosil boʻlishiga koʻra erozion va tektonik V. boʻladi. V.larning dastlabki shakli, asosan eroziya natijasida, vaqtincha oqar suvlar hosil qilgan jarliklardir.

    Moskva (rus. Москва) - Rossiya Federatsiyasi poytaxti, Moskva viloyati markazi, federal ahamiyatidagi shahar. Rossiya Federatsiyasining yirik siyosiy, iqtisodiy, ilmiy va madaniy markazi. Moskvada Rossiya Federatsiyasi Prezidenta, Federal Majlis, Rossiya Federatsiyasi hukumati, Konstitutsiyaviy Sud, Oliy Sud, Oliy arbitraj sudi, Rossiya Federatsiyasi Prokuraturasi qarorgohlari joylashgan.

    Samarqand - Samarqand viloyatidagi shahar. Viloyatning maʼmuriy, iqtisodiy va madaniy markazi (1938 yildan). 1925-30 yillarda Respublika poytaxti. Oʻzbekistonning jan.gʻarbida, Zarafshon vodiysining oʻrta qismida (Dargʻom va Siyob kanallari orasida) joylashgan.

    Toshkent viloyati - OʻzR tarkibidagi viloyat. Respublikaning shim.sharqida. 1938 y. 15 yanvda tashkil kilingan. Shim. va shim.gʻarbdan Qozogʻiston Respublikasi, shim.sharkdan Qirgʻiziston Respublikasi, sharqdan Namangan viloyati, jan.

    Toshkent - Markaziy Osiyoning eng yirik qadimiy shaharlaridan biri - O‘zbekiston Respublikasining poytaxtidir. Oʻrta Osiyoning yirik sanoat-transport chorraxasi va madaniyat markazlaridan biri. Mamlakatning shimoli-sharqiy qismida, Tyanshan togʻlari etaklarida, 440–480 m teppalikda, Chirchiq daryosi vodiysida joylashgan.

    Yana shu yilning martidan " GUDOK " xizmati Andijon, Farg’ona, Namangan, Sirdaryo, Jizzax, Samarqand, Qashqadaryo va Surxondaryo viloyatlari abonentlari uchun ochildi.

    Namangan - Namangan viloyatidagi shahar. Viloyatning maʼmuriy, iqtisodiy va madaniy markazi. Aholi soni boʻyicha Fargʻona vodiysida oldingi oʻrinda. Oʻzbekistonning yirik industrial shaharlaridan biri.

    Telekommunikatsion yechimlar bo’yicha yetakchi ishlab chiqaruvchi HUAWEI kompaniyasidan zamonaviy M2000 qurilmalarini joriy etish yo’li bilan UZMOBILE tarmog’ining monitoringi va nazorat qilish markazini to’liq rekonstruksiya qilish amalga oshirildi.

    Internet xizmatlarini taqdim etish, ma'lumotlarni uzatish va ularning xavfsizligini ta'minlash tartibini takomillashtirish uchun bitta serverda to’rtta AAA serverlarni birlashtirish bo’yicha ishlar amalga oshirildi.

    Ijtimoiy infratuzilmani telefonlashtirish bo’yicha Davlat dasturini ishlatish bilan filial 3327 ta maktablarni, 492 ta bolalar bog’chalarini, 807 ta vrachlik punktlarini telefonlashtirdi va imtiyozli shartlarda xizmatlarni taqdim etmoqda. 3574 maktab ZiyoNet ta'lim tarmog’iga ulandi.

    2010-yilda ishlayotgan va potensial abonentlarning barcha segmentlari manfaatlarini hisobga olib, statsionar va mobil aloqa tariflari sezilarli kamaytirildi, Internet xizmatlar va ma'lumotlarni uzatish tariflari yangilandi.

    Mobil aloqa bozorida birinchi marta UZMOBILE "ALSKOM" sug’urta kompaniyasi bilan hamkorlikda tashkil etilgan "Ulan va bepul sug’urtani ol" aksiyasini e'lon qildi. Uning doirasida, filialning tarmog’iga ulangan fizik shaxslar baxtsiz hollardan 100000 so’mga avtomatik sug’urta qilindilar.

    Mavjud va doimo kengayib boradigan diler tarmog’i nafaqat yangi abonetlarni ulash, balki abonent xizmatlarini taqdim etish va ishlayotgan abonent tomonidan to’lovlarni qabul qilish bilan ishlamoqda.

    Sotuvlar tarmog’ini optimallashtirish maqsadlarida CDMA-450 standarti xizmatlarini "Uzbektelekom" AK regional filiallari taqdim etishlari haqida qaror qabul qilindi va bugungi kunda bunday yangi savdo nuqtalari soni 210 taga oshdi.

    "Uzbektelekom" AK IVR-platformasi asosida yagona UZMOBILE axborot-ma'lumotlar xizmati yaratildi. Bepul 8 (800) 2000990 ("Uzbektelekom" AK telefonlari orqali respublikaning barcha hududlaridan qo’ng’iroqlar uchun) va 0990 (UZMOBILE telefonlaridan qo’ng’iroqlar uchun) nomerlar ajratildi.

    Toshkent, Namangan va Qarshi shaharlarida har yili bo’ladigan Milliy ICTExpo 2010 -axborot texnologiyalari ko’rgazmalari bo’lib o’tdi. Unda filial tomonidan mobil, simsiz, shuningdek, turli modifikatsiyalardagi statsionar modemlar taklif etildi.

    Ko’rgazma qatnashchilari EV-DO texnologiyasi bo’yicha tashkil etilgan yuqori tezlikli mobil Internet va aloqaning a'lo sifatiga ishonch hosil qilish imkoniyatiga ega bo’ldi.

    Bu barcha ishlar natijasida abonent bazasini bir yarim marttaga oshirishga erishildi.

    Yana shuni ta'kidlashni istardimki, 2012- yilda Internet va ma'lumotlarni uzatish xizmatlarining foydalanuvchilari soni 61 foizga ortdi.

    Bu yilning yakunlari bo’yicha shuni qat’iy aytish mumkinki, u avvalo, bizning aloqani nafaqat regionlarga kirib kelishi, balki, taklif etilayotgan xizmatlar sifatini sezilarli oshirilishida yangi texnologik holatda boy va mahsuldorligi bilan bo’lib o’tdi.

    2014-yilda kompaniya yangi rivojlanish darajasiga chiqishni rejalashtirmoqda. Buning uchun kompaniya zamonaviy talablarga javob beradigan yangi savdo ofislarini ochishi,rebredingni o’tkazishi, mijozlarga xizmat ko’rsatish sifatini oshirishni va yangi xizmatlarni va o’ziga tortadigan tariflarni joriy etishni rejalashtirmoqda.

    Shunigdek, tarmoqni sezilarli kengaytirish va taqdim etiladigan xizmatlar sifatini oshirish bo’yicha ishlar olib borilmoqda.

    Boshqa standartlarga taqqoslaganda CDMA - 450 ning qamrovi darajasi yuqoriroq.

    CDMA - 450 standarti abonent terminallari bozor sharoitidan kelib chiqqan holda, abonentlarga mobil shuningdek, statsionar terminallari taklif etilmoqda. Filialning abonentlar bo’limi muntazam ravishda abonentlarga xizmat ko’rsatish sifati oshirib borilmoqda. Filial tomonidan abonentlarga qulaylik yaratish maqsadida joylarda qo’shimcha agentlik punklari ochilmoqda.

    CDMA 450 MGs standartining boshqalaridan afzalligi internet tarmog’iga ulanish imkoni, telefonlashtirish murakkab bo’lgan hududlarni simsiz radioaloqa qamrovi bilan effektiv taminlash imkonini beradi.

    CDMA 450 MGs standartining boshqa raqamli texnologiyalarga nisbatan asosiy foydali jihatlari:

    - CDMA texnologiyasida signal shovqin darajasi pasayganda ham yuqori sifatli aloqa bilan ta'minlay oladi. So’zlashuvni muntazam quvvatda ushlab tura oladi.

    - CDMA standarti kodi foydalanuvchilar aniqlanishi bilan birga yuqori darajada maxfiy va bu bir vaqtda filtr vazifasini xam bajaradi.




    4. HAYOT FAOLIYATI XAVFSIZLIGI

    4.1.Elektromagnit maydonining inson organizmiga ta`siri
    Elektromagnit maydonlarining inson organizmiga ta`siri elektr va magnit maydonlarining kuchlanishi, energiya oqimining intensivligi tebranish chastotasi, nurlanishning tananing ma`lum yuzasida to`planishi va inson organizmining shaxsiy xususiyatlariga bog`liq bo`ladi. Elektromagnit maydonlarining inson organizmiga ta`sir ko`rsatishining asosiy sababi, inson tanasi tarkibidagi atom va molekulalar bu maydon ta`sirida musbat va manfiy qutblarga bo`lina boshlaydi, qutblangan molekulalar elektromagnit maydoni tarqalayotgan yo`nalishga qarab harakatlana boshlaydi.

    Qon, hujayra va hujayralar oralig`idagi suyuqliklar tarkibida tashqi maydon ta`siridan ionlashgan toklar hosil qiladi. O`zgaruvchan elektr maydoni inson tanasi hujayralarini o`zgaruvchan dielektrik qutblanish, shuningdek o`tkazuvchi toklar hosil bo`lishi hisobiga qizdiradi. Issiqlik effekti elektromagnit maydonlarining energiya yutishi hisobiga bo`ladi. energiya yutilishi va ionlashgan toklarning hosil bo`lishi biolo-gik hujayralarga maxsus ta`sir ko`rsatishi bilan kechadi, bu ta`sir inson ichki organlari va hujayralaridagi nozik elektr potentsiallari ishini buzishi va suyuqlik aylanish funksiyalarining o`zgarishi hisobiga bo`ladi.

    O`zgaruvchi magnit maydoni atom va molekulalarning magnit moydonlari yo`nalishlarining o`zgarishiga olib keladi. Bu effekt inson organizmiga ta`sir ko`rsatishi jihatidan kuchsiz bo`lsa-da, lekin organizm uchun befarq deb bo`lmaydi. Maydonning kuchlanishi qancha ko`p bo`lsa va uning ta`sir davri davomli bo`lsa, organizmga ko`rsatuvchi ta`siri shuncha ko`p bo`ladi. Tebranish chastotasining ortishi tana o`tkazuvchanligini va energiya yutish nisbatini oshiradi, ammo kirib borish chuqurligini kamaytiradi. Uzunligi 10 sm dan qisqa bo`lgan to`lqinlarning asosiy qismi teri hujayralarida yutilishi tajriba asosida tasdiqlangan. 10-30 sm diapazondagi nurlanishlar teri hujayralarida kam yutiladi (30-40%) va asosan ularning yutilishi insonning ichki organlariga to`g`ri keladi. Bunday nurlanishlar nihoyatda xavfli hisoblanadi. Organizmda hosil bo`lgan ortiqcha issiqlik ma`lum chegaragacha inson organizmining termoregulyatsiyasi xisobiga yo`qolishi mumkin. Issiqiik chegarasi deb ataluvchi ma`lum miqdordan boshlab inson organizmida hosil bo`layotgan issiqlikni chiqarib tashlash imkoniyatiga ega bo`lmay qoladi va tana harorati ko`tariladi, bu esa o`z navbatida organizmga katta zarar etkazadi. Issiqlik yutilishi inson organizmining suvga serob qismlarida yaxshi kechadi (qon, muskullar, o`pka, jigar va h.k.) Ammo, issiqlik ajralishi qon tomirlari sust rivojlangan va termoregulyatsiya ta`siri kam bo`lgan organlar uchun juda zararlidir. Bularga ko`z, bosh miya, buyrak, ovqat hazm qilish organlari, o`t va siydik xaltalari kiradi. Ko`zning nurlanishi ko`z qorachig`ining xiralashishiga (kataraktaga) olib keladi. Odatda ko`z qorachig`ining xiralashishi birdaniga rivojlanmasdan, nurlangandan keyin bir necha kun yoki bir necha haftadan keyin paydo bo`ladi. Elektromagnit maydoni inson organizmiga ma`lum o`tkazuvchanlikka ega bo`lgan dielektrik material sifatida xujayralarga issiqlik ta`sirini ko`rsatibgina qolmasdan, balki bu hujayralarga biologik obekt sifatida ham ta`sir ko`rsatadi. Ular to`g`ridan-to`g`ri markaziy asab sistemasiga ta`sir ko`rsatadi, xujayralarning yo`nalishini o`zgartiradi yoki molekula zanjirini elektr maydoni kuchlanish chiziqlari yo`nalishiga aylantiradi, qon tarkibi oqsil molekulalari biokimyo faoliyatiga ta`sir ko`rsatadi, qon tomir sistemasining funktsiyasi buziladi. Organizmdagi uglevod, oqsil va mineral moddalar almashinuvini o`zgartiradi. Ammo bu o`zgarishlar funktsional xarakterda bo`lib, nurlanish ta`siri to`xtatilishi bilan ularning zararli ta`siri va og`riq sezgilari yo`qoladi.

    Respublikamizda yo`lga qo`yilgan nurlanishning ruxsat etilgan darajalari juda kam birlikni tashkil qiladi. Shuning uchun organizm uzoq vaqt nurlanish ta`sirida bo`lgan taqdirda ham hech qanday o`zgarish bo`lmasligi mumkin.

    "Yuqori, o`ta yuqori va haddan tashqari yuqori chastotadagi elektromagnit maydonlari manbalarida ishlaganlar uchun sanitar me`yor va qoidalar" quyidagicha ruxsat etilgan me`yor va chegaralarni belgilaydi: ish joylarida elektromagnit maydoni radiochastota kuchlanishi elektr tarkibi bo`yicha 100 kGs - 30 MGs chastota diapazonida 20 VG`m. 30-300 MGs chastota diapazonida 5 V/m dan oshmasligi kerak. Magnit tarkibi bo`yicha esa 100 kGs – 1,5 MGs chastota diapazonida 5 V/m bo`lishi kerak.

    O`ta yuqori chastota, ya`ni 30-300 000 MGs diapazonida ish kuni davomida ruxsat etiladigan maksimal nurlanish oqim kuchlanishi 10 mk V/sm² ish kunining 2 soatidan ortiq bo`lmagan vaqtdagi nurlanish 100 mk V/sm², 15-20 minutdan oshmagan vaqtdagi nurlanish esa 1000 mk V/sm² dan oshmasligi kerak. Bunda albatta muhofaza ko`zoynagi taqilishi kerak. Qolgan ish vaqti davomida nurlanish intensivligi 10 mk V/sm² dan oshmasligi kerak. O`ta yuqori chastota diapazonida kasbi nurlanish bilan bog`lanmagan kishilar va doimiy yashovchilar uchun nurlanish oqimi zichligi 1 mk V/sm² dan oshmasligi kerak.

    Yuqorida keltirib o`tilgan formulalarni tahlil qilish, elektromagnit maydonidan ish joylarini uzoqroq joylashtirish va elektromagnit maydonlari oqimlarini yo`naltiruvchi antennalar bilan ish joylari orasidagi masofani uzaytirish, generatorning nurlanish kuchlanishini kamaytirish, ish joylari bilan nurlanish oqimlari uzatilayotgan antennalar orasiga yutuvchi va qaytaruvchi ekranlar o`rnatish, shuningdek shaxsiy muhofaza aslahalaridan foydalanish ish joylaridagi elektromagnit maydonlaridan muhofazalanishning asosiy vositalari hisoblanadi.

    1   2   3   4   5


    Download 288.63 Kb.

    Bosh sahifa
    Aloqalar

        Bosh sahifa


    Toshkent axborot texnologiyalari universiteti

    Download 288.63 Kb.