• Quru (yağsız) transformatorlar
  • 3.16.
  • 4.18.
  • 4.29.
  • Elektik stansiyalarin və ŞƏBƏKƏLƏRİNİn texniKİ İSTİsmar qaydalari




    Download 425.5 Kb.
    bet3/7
    Sana15.03.2017
    Hajmi425.5 Kb.
    1   2   3   4   5   6   7

    3.15. Qəza rejimlərində transformatorları, əvvəlki yükün qiymətindən və davamiyyət müddətindən, soyuducu cismin temperaturundan asılı olmayaraq, nominal cərəyandan artıq qısamüddətli ifrat yükləməyə aşağıdakı hədlərdə icazə verilir:
    Yağ transformatorları

    Cərəyan üzrə ifrat yükləmə, % ……….....…30 45 60 75 100

    İfrat yükləmənin davamiyyət müddəti,

    dəq................................................................120 80 45 20 10



    Quru (yağsız) transformatorlar

    Cərəyan üzrə ifrat yükləmə, %........................20 30 40 50 60

    İfrat yükləmənin davamiyyət müddəti,

    dəq.…………....................................................60 45 32 18 5


    Quru transformatorların buraaxılabilən uzunmüddətli ifrat yüklənməsi zavod təlimatları ilə müəyyən edilir.

    3.16. Soyuducu qurğuların qəza açılmalarında transformatorların işlədilməsi şərtləri zavod sənədlərinin tələblərilə müəyyənləşdirilir.

    3.17. Transformatorların nominal yükə qoşulmasına aşağıdakı hallarda icazə verilir:

    1. М və Д soyutma sistemi ilə- havanın istənilən mənfi temperaturunda;

    2. ДЦ və Ц soyutma sstemi ilə- ətraf havanın temperaturu mənfi 250C-dən aşağı olmadıqda. Daha aşağı mənfi temperaturda ilkin qızdırılma məqsədilə yağın dövretmə sistemi qoşulmadan əvvəlcə transformatoru nominal yükün 0,5 nisbətində yükləyərək yağın dövretmə sistemini işə qoşmaq lazımdır Qəza şəraitində, ətraf havanın temperaturundan asılı olmayaraq, transformatorun tam yükə qoşulmasına icazə verilir.

    3. НДЦ, НЦ seriyalı transformatorların dolaqlarında yağın istiqamətlənmiş axını ilə soyudulma sistemi zamanı zavod təlimatlarına uyğun olaraq.

    3.18. Yağın üst laylarının temperaturu mənfi 200C və daha yuxarı (yağa batırılan rezistorlu YAT qurğuları üçün) və mənfi 450C və daha yuxarı (cərəyanməhdudlaşdırıcı reaktorlu YAT qurğuları, həmçinin transformator çəninin xaricində dayaq izolyatorunda yerləşdirilmiş və süni qızdırma qurğusu ilə təchiz edilən kontaktorlu çevirici qurğular üçün) olduqda transformatorların çevirici YAT qurğularının işə qoşulmasına icazə verilir.

    YAT qurğularının istismarı istehsalçı zavodların təlimatlarında göstərilən müddəalara uyğun təşkil edilməlidir.



    3.19. İstehlakçıların qidalandırılmasının etibarlılığı və minimum enerji itkisi nəzərə alınmaqla yük qrafikindən asılı olaraq hər bir elektrik qurğusu üçün eyni vaxtda işləyən transformatorların miqdarı müəyyənləşdirilməlidir.

    15kV gərginlik də daxil olmaqla, paylayıcı elektrik şəbəkələrində yüklərin maksimal və minimal dövrlərində transformatorların yük və gərginliklərinin ölçülməsi təşkil edilməlidir. Ölçülmələri müddəti və dövriliyi enerji obyektinin texniki rəhbəri tərəfindən təyin edilir.



    3.20. 110 kV və yuxarı gərginlikli avtotransformatorların və reaktorların dolaqları, həmçinin 330kV və yuxarı gərginlikli transformatorlar neytralı bilavasitə torpaqlanmış rejimdə işləməlidirlər.

    Transformator və avtotransformatorların neytrallarının xüsusi reaktorlar vasitəsilə torpaqlanmasına yol verilir.

    Neytralı müvafiq olaraq 100 və 200kV sınaq gərginlikli olan 110 və 220kV-lıq transformatorlar torpaqlanması açılmış neytralla boşaldıcı ilə mühafizə olunduğu zaman işləyə bilər. Hesablamalarla əsaslandırıldıqda, neytralın sınaq gərginliyi 85kV olan və boşaldıcıyla mühafizə olunan 110kV-lıq transformatorun neytralında torpaqlanmanın açılmış halında işləməsinə icazə verilir.

    3.21. Qaz relesi siqnala işlədikdə transformatora (reaktora) xarici baxış keçirilməli, reledən analiz və yanmaya qarşı yoxlanılması üçün qaz nümunəsi götürülməlidir. Qaz relesindən qaz nümunəsi götürüldükdə və onun işləməsi səbəblərinin aşkar edilməsi zamanı heyətin təhlükəsizliyinin təmin edilməsi üçün transformatorun (reaktorun) yükü azaldılmalı və o işdən açılmalıdır. Transformatorun yükünün azaldılması və işdən açılması üzrə tədbirlər qısa müddətdə yerinə yetirilməlidir.

    Əgər reledə qaz yanıcı deyilsə, transformatorda (reaktorda) zədələnmə əlamətləri yoxdursa və onun açılması elektrik enerjisinin ötürülməsində məhdudiyyət yaradırsa, transformator (reaktor) enerji müəssisəsinin texniki rəhbərinin təyin etdiyi müddətdə işdə saxlanıla bilər.

    Qaz relesindən götürülən qaz nümunəsinin, yağın xromatoqrafik analizinin, digər ölçmələrin (sınaqların) nəticələrinə görə qaz relesinin siqnala işləməsi səbəbləri aydınlaşdırılmalı, transformatorun (reaktorun) texniki vəziyyəti və normal istismar mümkünlüyü müəyyən edilməlidir.

    3.22. Daxili zədələnmələrdən mühafizənin işləməsi nəticəsində transformator (reaktor) avtomatik açıldıqda onu yalnız baxış və sınaq keçirməklə, qazın, yağın analizi aparıldıqdan və aşkar edilən pozuntular ləğv edildikdən sonra işə qoşmaq olar.

    Zədələnmə ilə bağlı olmayan səbəblərdən mühafizələr transformatoru (reaktoru) açdıqda, o yoxlanılmadan yenidən işə qoşula bilər.



    3.23. Gücü 1MVA və artıq olan transformatorlar və reaktorlar termosifon və ya udma (adsorbsiya) süzgəclərində yağın fasiləsiz regenerasiyası sistemi ilə istismar edilməlidir.

    Transformatorların (reaktorların) genişləndiricisində, həmçinin YAT qurğusunun çənindəki yağ ətraf hava ilə bilavasitə təmasdan mühafizə olunmalıdır.

    Yağın nəmlənməsinin qarşısını alan xüsusi qurğularla təchiz olunmuş transformator və reaktorlarda bu qurğular transformatorun (reaktorun) iº rejimindən asılı olmayaraq, daim işə qoşulmuş vəziyyətdə olmalıdır. Göstərilən qurğuların istismarı istehsalçı zavodun təlimatlarına uyğun təşkil edilməlidir.

    Yağdoldurulmuş girişlərdəki yağ nəmlikdən və oksidləşmədən qorunmalıdır.



    3.24. Transformator (reaktor) şəbəkəyə təkanla tam gərginlikdə qoşulmalıdır.

    Generatorla bir blokda işləyən transformatorlar, gərginlik sıfırdan tədricən qaldırılmaqla, generatorla birlikdə işə qoşula bilər.



    3.25. İşdən açılmadan transformatorlara (reaktorlara) baxış onların təyinatından, quraşdırılma yerindən və texniki vəziyyətindən asılı olaraq enerji obyektinin texniki rəhbəri tərəfindən təyin edilən müddətlərdə keçirilir.

    3.26. Transformator və reaktorların və onların tərkib hissələrinin (YAT, soyutma sistemləri və s.) təmiri (əsaslı, cari), onların ölçmə, sınaq və zahiri baxışla müəyyən edilən texniki vəziyyətindən asılı olaraq, zəruriyyət yarandıqda yerinə yetirilir.

    Təmir müddəti enerjisistemin (enerjiobyektin) texniki rəhbərliyi tərəfindən təyin edilir.



    3.27. Transformatorların (reaktorların) profilaktik sınaqları normativ sənədlərə və zavod təlimatlarına uyğun təşkil olunmalıdır.
    4. Paylayıcı qurğular
    4.1. Bütün növ nominal gərginlikli paylayıcı qurğuların (PQ) elektrik avadanlığı həm normal rejimdə, həm də qısa qapanmalarda, ifrat gərginliklərdə və normalaşdırılmış ifrat yüklənmələrdə iş şəraitlərini təmin etməlidir.

    PQ-ya xidmət edən heyət elektrik avadanlıqlarının sxemi, normal və qəza şəraitində buraxıla bilən iş rejimlərinə dair göstərişlərlə təmin edilməlidir.

    330 kV və yüksək gərginlikli paylayıcı qurğular daimi, səyyar və ya inventar ekran şəklində bioloji mühafizə vasitələrilə, həmçinin fərdi mühafizə vasitələrilə təchiz olunmalıdır. 330kV və yüksək gərginlikli PQ-ya xidmət edən heyət üçün açıq PQ meydançasında yerdən 1,8m hündürlükdə elektrik sahəsi gərginliyinin paylanışı xəritəsi tərtib edilməlidir.

    4.2. İstismarçı təşkilat elektrik avadanlıqlarının izolyasiya sinfinin şəbəkənin nominal gərginliyinə, ifrat gərginlikdən mühafizə qurğularının isə elektrik avadanlığının izolyasiya səviyyəsinə uyğun olmasına nəzarət etməlidir.

    Elektrik avadanlıqları çirklənmiş atmosferli ərazilərdə yerləşdirilərkən layihələndirmə zamanı əlavə mühafizə tədbirləri olmadan etibarlı işi təmin edən izolyasiyaya malik elektrik avadanlığı seçilməlidir.

    Çirklənmiş atmosferli ərazilərdə çirklənməyə qarşı davamlı olmayan izolyasiyalı avadanlıqların istismarı zamanı izolyasiyanın etibarlı işini təmin edən tədbirlər həyata keçirilməlidir: açıq paylayıcı qurğularda (APQ) – gücləndirmə, yuyulma, təmizləmə, hidrofoblu pastalar yaxılmalıdır; qapalı paylayıcı qurğular (QPQ) – toz və zərərli qazların daxil olmasından qorunmalıdır; xarici komplekt paylayıcı qurğularında (XKPQ) – şkaflar kipləşdirilməli və izolyasiya hidrofoblu pastalarla işlənməli və əllə yaxud avtomatik idarə edilən elektrik qızdırıcı qurğular quraşdırılmalıdır..

    4.3. Yay vaxtı QPQ otaqlarının içərisində havanın temperaturu 400C-dən artıq olmamalıdır. Artıq olan hallarda avadanlıqların temperaturunun aşağı salınması və ya havanın soyudulması üçün tədbir görülməlidir. Eleqaz izolyasiyalı komplekt paylayıcı qurğuların (EKPQ) otaqlarında temperature istehsalçı zavodun texniki istismar sənədlərinə uyğun olmalıdır.

    4.4. QPQ otaqlarına, KPQ kameralarına heyvan və quşların girməsinin qarşısını alan tədbirlər görülməlidir. Döşəmənin örtüyü elə olmalıdır ki, sement tozunun əmələ gəlməsinə imkan yaranmasın.

    EKPQ özəkləri quraşdırılan PQ otaqları, habelə onların təmiri və texniki xidməti üçün istifadə olunan otaqlar digər otaqlardan və küçədən ayrılmalıdır. Divarlar, döşəmə və tavan toz keçirməyən boya ilə rənglənməlidir. Otaqlar aşağıdan hava sorulmaqla sorucu-çəkici ventilyasiya ilə təchiz edilməlidir. Çəkivi ventilyasiyanın havası otağa tozun düşməsinin qarşısını alan süzgəclərdən keçməlidir. EKPQ otaqlarının təmizlənməsi nəm və ya vacuum üsulu ilə yerinə yetirilməlidir.

    EKPQ özəkləri olan otaqlar eleqazın yol verilməz konsentrasiyası (yığılması) barəsində siqnalverən və sorucu-çəkici ventilyasiyanı işə qoşan qurğularla təchiz edilməlidir.

    4.5. APQ ərazilərində ağac və kol bitkiləri olmamalıdır.

    4.6. APQ və QPQ kabel kanalları və yerüstü novları yanmayan tavalarla bağlanmalı, kanallardan, tunellərdən, mərtəbələrdən kabellərin çıxan yerləri və aralıqlarının ara keçidləri yanmayan materialla kipləşdirilməlidir.

    Tunellər, kanallar, zirzəmilər təmiz saxlanılmalı, drenaj qurğuları isə suyun maneəsiz çəkilməsini təmin etməlidir.



    4.7. Yağqəbuledicilər, yağyığıcılar, çınqıl döşəmələri, drenajlar və yağaxıdıcılar saz vəziyyətdə saxlanılmalıdır.

    4.8. Yağ açarlarında, ölçü transformatorlarında və girimlərdə yağın səviyyəsi ətraf mühitin maksimal və minimal temperaturunda yağgöstəricinin uyğun şkalası həddində qalmalıdır.

    Kip olmayan girimlərin yağı nəmlikdən mühafizə olunmalıdır.



    4.9. PQ-də şinin kontakt birləşmələrinin temperaturuna təsdiqlənmiş cədvəl üzrə nəzarət təşkil olunmalıdır.

    4.10. 3kV və yüksək gərginlikli paylayıcı qurğular ayırıcı, aralayıcı, komplekt PQ-in (KPQ) sürüşən arabacıqları və torpaqlama bıçaqları ilə səhv əməliyyatlar aparılması ehtimalının qarşısını almaq üçün bloklama qurğuları ilə təchiz olunmalıdır. Plomblanma qurğuları olan bloklama qıfılları, daim plomblanmalıdır.

    Bloklanma qurğularının həcmi və sxemi: müvafiq səviyyəli dispetçer idarəetmə orqanının dispetçerinin sərəncamında olan PQ üzrə enerjisistemin texniki rəhbərinin, digər PQ-lərdə - enerji obyektinin texniki rəhbərinin qərarı ilə müəyyən edilir.



    4.11. Çəpəri olmayan dayaq transformator yarımstansiyalarında, dövrədəyişən (çevirici) məntəqələrdə və digər qurğularda ayırıcıların intiqalı və alçaq gərginlikli şkaflar qıfıllanmalıdır.

    Xidmətetmə meydançasındakı stasionar nərdivanlar ayırıcılarla bloklanmalı, həmçinin qıfıllanmalıdır.



    4.12. 3kV və yüksək gərginlikli PQ-da torpaqlanmanı qoymaq üçün, bir qayda olaraq, stasionar torpaqlayıcı bıçaqlar tətbiq olunmalıdır. Bu cür torpaqlayıcı bıcaqları fəaliyyətdə olan elektrik qurğularında quraşdırmaq mümkün olmadıqda torpaqlanma üçün səyyar torpaqlayıcılarından istifadə etmək olar.

    Torpaqlayıcı bıçaqların intiqallarının dəstəkləri qırmızı rənglə, bıçaqlar isə, bir qayda olaraq, qara rənglə boyalanmalıdır.



    4.13. PQ-da səyyar torpaqlayıcılar, bədbəxt hadisədən zərərçəkənlərə ilk yardım göstərmək üçün vasitələr, mühafizə və yanğına qarşı vasitələr olmalıdır. Operativ səyyar briqadaların (OSB) xidmət etdiyi PQ üçün səyyar torpaqlayıcılar, ilk yardım və mühafizə vasitələri OSB-də ola bilər.

    Açarların və ayırıcıların yuxarı hissələri 2m və daha artıq hündürlükdə yerləşən idarəetmə şkafları stasionar xidmətetmə meydançasına malik olmalıdır.



    4.14. QPQ kameralarının daxili divarlarında və qapılarında, APQ avadanlıqlarında, KPQ-nin xarici və daxili üz hissələrində, yığımlarda, həmçinin lövhə panellərinin üz və əks tərəfində onların dispetçer adlarını və birləşmələrinin vəzifəsini göstərən yazılar olmalıdır.

    PQ qapılarında elektrik qurğularında istifadə edilən mühafizə vasitələrinin tətbiq edilməsi və sınaq qaydalarına uyğun xəbərdaredici nişanlar olmalıdır.

    Qoruyucu lövhəciklərdə və (və ya) birləşmələrin əriyən qoruyucularında onların nominal ərimə cərəyanını göstərən yazılar olmalıdır.

    Avadanlıqların gövdələrinin metal hissələrində fazaların rəngi göstərilməlidir.



    4.15. Şəbəkədən açılmadan PQ avadanlıqlarına baxış təşkil olunmalıdır:

      1. daimi növbətçi heyəti olan obyektlərdə: sutkada 1 dəfədən az olmayaraq; gecələr-boşalmanı, taclanmanı aşkar etmək üçün ayda 1 dəfədən az olmayaraq;

      2. daimi növbətçi heyəti olmayan obyektlərdə – ayda 1 dəfədən az olmayaraq,

      3. transformator və paylaşdırıcı məntəqələrdə isə 6 ayda 1 dəfədən az olmayaraq.

    Elektrik stansiyalarında hər gün cərəyan daşıyıcılara xarici baxış aparılmalıdır.

    Pis hava şəraitində (qatı duman, sulu qar, sırsıra və s.) və ya güclü çirklənmə olduqda, habelə avadanlıqların qısa qapanmadan açılmasından sonra APQ-də əlavə baxışlar təşkil edilməlidir.

    Nəzərə çarpan bütün nasazlıqlar qeyd olunmalı, yuxarı operativ-dispetçer və mühəndis-texniki heyətinə xəbər verilməlidir.

    Nasazlıqlar qısa müddət ərzində aradan qaldırılmalıdır.

    Cərəyanötürücünün örtüyünün rəngi dəyişdikdə o işdən açılmalıdır.

    4.16. Açılmış hava açarlarında havanın sızması aşkar edildikdə, yalnız gərginlik açardan çıxarılandan sonra sıxılmış havanın verilməsi kəsilməlidir. Nasazlıqlar qısa müddətdə aradan qaldırılmalıdır.

    4.17. Telemexanika, rabitə, rele mühafizəsi və avtomatika qurğuları aparatlarının şkafları, idarəetmə şkafları və hava açarlarının paylaşdırıcı şkafları, həmçinin PQ-da quraşdırılan yağ açarlarının, ayırıcıların, qısaqapayıcıların intiqallarının və aralayıcıların mühərrik intiqrallarının şkafları ətraf havanın temperaturu buraxıla bilən qiymətdən aşağı olduqda elektrik qızdırıcı qurğularla təchiz olunmalıdır.

    Yağ açarları çənlərin dibinin və gövdələrin yağın xarakteristikasına görə ətraf havanın temperature buraxıla bilən qiymətlərdən aşağı düşdükdə işə qoşulan elektrik qızdırıcı qurğularla təchiz edilməlidir.



    4.18. 6-10 kV gərginlikli komplekt paylayıcı qurğular KPQ şkaflarının daxilində qövs qısaqapanmalardan cəldtəsirli mühafizəyə malik olmalıdır.

    4.19. Havahazırlayıcı qurğuların avtomatik idarə olunması, mühafizəsi və siqnalvermə qurğusu, həmçinin qoruyucu klapanlar qüvvədə olan normativ sənədlərə əsasən müntəzəm surətdə yoxlanmalı və tənzimlənməlidir.

    4.20. Kommutasiya aparatları üçün sıxılmış hava termodinamik üsulla qurudulmalıdır.

    Sıxılmış havanın tələb olunan qurudulma dərəcəsi, kommutasiya aparatlarının nominal kompressor ilə nominal işlək təzyiqləri arasındakı fərqin nisbətində təmin edilir və nominal işçi təzyiqi 20 kqq/sm2 (2MPa) olan aparatlar üçün iki dəfədən, nominal işçi təzyiqi 26-40 kqq/sm2 (2,6-4 MPa) olan aparatlar üçün dörd dəfədən az olmayaraq götürülür.

    Nəmliyin azaldılması məqsədilə sıxılmış havanın qurudulması üçün əlavə olaraq adsorbsiya üsullarının tətbiq edilməsi tövsiyə olunur.

    4.21. Kompressor təzyiqi 40-45kqq/sm2 (4-4,5MPa) olan bütün havayığıcılarda nəmlik 3 sutkada 1 dəfədən az olmayaraq, daimi növbətçi heyəti olmayan obyektlərdə isə təsdiqlənmiş cədvəl üzrə aradan qaldırılmalıdır.

    Havayığıcıların dibi və buraxıcı ventil soyuqdan mühafizə edilməli və xarici havanın mənfi temperaturunda buzu əritmək üçün lazım olan müddətə qoşulan elektrik qızdırıcı qurğu ilə təchiz olunmalıdır.

    Təzyiqi 230kqq/sm2 (23MPa) olan balon qruplarının kondensatyığıcılarından nəmliyin aradan qaldırılması kompressorları hər dəfə işə salarkən avtomatik aparılmalıdır. Nəmliyin donmasının qarşısını almaq üçün balonların alt hissəsi və kondensatyığıcılar elektrik qızdırıcısı olan istilik qoruyucu izolyasiyalı kamerada quraşdırılmalıdır.

    Sıxılmış havanın təmizlənmə blokunun (HTB) nəmayırıcısının üfürülməsi sutkada 3 dəfədən az olmayaraq aparılmalıdır. HTB-nin çıxışında havanın şeh nöqtəsinin qurudulma dərəcəsinin yoxlanılması sutkada 1 dəfə aparılmalıdır. Ətraf havanın müsbət temperaturunda şeh nöqtəsi mənfi 500C-dən, mənfi temperaturda isə mənfi 400C-dən yuxarı olmamalıdır.



    4.22. Hava açarlarının və digər aparatların çənləri, həmçinin havayığıcılar və balonlar təzyiq altında işləyən qabların istismarına qoyulan texniki tələbləri təmin etməlidir.

    Hava açarlarının və yüksək gərginlikli digər aparatların çənləri dövlət nəzarət orqanlarında qeydiyyata alınmır.

    Havayığıcılarının və compressor təzyiqli balonların daxili baxışı və hidravlik sınaqları dövlət nəzarət orqanlarının qaydalarına uyğun aparılmalıdır.

    Hava açarlarının çənlərinə və digər aparatlara daxili baxış orta təmir zamanı aparılmalıdır. Hava açarları çənlərinin hidravlik sınağı çənlərin kifayət qədər möhkəm olmasına şübhə oyadan nöqsan aşkar edildiyi zaman aparılır. Çənlərin daxili səthləri korroziyaya qarşı örtüyə malik olmalıdır.



    4.23. Hava açarlarında və digər kommutasiya aparatlarının intiqallarında istifadə edilən sıxılmış hava, hər bir hava açarının paylaşdırıcı şkaflarında və ya hava borusundakı hər bir aparatı qidalandıran intiqalda qurulmuş süzgəclər vasitəsilə mexaniki qarışıqlardan təmizlənməlidir. Havahazırlayıcı şəbəkənin quraşdırılması qurtardıqdan sonra, hava açarlarının və digər aparatların çənlərinin ilkin doldurulmasından qabaq bütün hava boruları üfürülməlidir.

    İstismar prosesində sıxılmış havanın çirklənməsinin qarşısını almaq üçün aşağıdakıların üfürülməsi aparılmalıdır:



      1. ətraf havanın müsbət temperaturunda əsas hava borularının – 2 ayda 1 dəfədən az olmayaraq;

      2. şəbəkədən paylayıcı şkafa qədər və şkaflardan açarların hər bir qütbünün çənlərinə və digər aparatların intiqallarına qədər olan ayrılmaların hava borularının – aparatın hər orta təmirindən sonra;

      3. hava açarlarının çənlərinin – cari və orta təmirdən sonra.

    4.24. Hava açarları izolyatorlarının daxili boşluqlarında (göstəricisi olan açarlar üçün) ventilyasiyanın fasiləsizliyi vaxtaşırı yoxlanılmalıdır.

    Yoxlamanın dövriliyi istehsalçı zavodun tövsiyyəsi əsasında təyin edilməlidir.

    Çənlərdən sıxılmış hava buraxıldıqdan və ventilyasiya kəsildikdən sonra açar şəbəkəyə qoşulmazdan əvvəl onun izolyaisyası ventilyasiya sistemi vasitəsilə hava vurulmaqla qurudulmalıdır.

    4.25. QPQ və KPQ otaqlarında eleqazın yığılmasına nəzarət döşəmədən 10-15 sm hündürlükdə xüsusi cihazlar vasitəsilə aparılmalıdır.

    Otaqlarda yığılmış qazın miqdarı istehsalçı zavodun təlimatında göstəriləndən artıq olmamalıdır.



    4.26. Açarlarda və onların intiqallarında açılma və qoşulma vəziyyətlərini göstərən göstəricilər olmalıdır.

    Geydirilmiş intiqallı açarlarda, yaxud açardan bilavasitə yaxınlıqda yerləşdirilmiş və ondan qeyri- şəffaf bütöv hasarla (divarla) ayrılmayan açarda, bir ədəd göstərici nişanın açarda və ya intiqalda quraşdırılmasına icazə verilir; xarici kontaktların qoşulmuş vəziyyəti aydın görünən açarlarda belə göstəricinin olması vacib deyil.

    Aparatlardan divarla ayrılmış ayırıcıların, torpaqlayıcıların, aralayıcıların və digər aparatların intiqallarının açılmış və qoşulmuş vəziyyətlərini göstərən göstərici nişanlar olmalıdır.

    4.27. Vakuum qövssöndürücü kameraların (VQK) sınağı istehsalçı zavodun təlimatlarında göstərilən həcmdə və müddətlərdə aparılmalıdır. VQK-nın 20 kV və yüksək gərginliklə sınağı zamanı xidmətçi heyəti yarana bilən rentgen şüalanmasından mühafizə etmək üçün ekrandan istifadə edilməlidir.

    4.28. PQ avadanlıqlarının ilkin cari və orta təmiri istehsalıçı zavodun texniki sənədlərində göstərilən müddətlərə uyğun olmalıdır. Sonrakı orta təmirin dövriliyi istismar təcrübəsinə görə dəyişdirilə bilər. Uyğun səviyyəli dispetçer idarəetmə orqanlarının sərəncamında olan birləşmələr üzrə təmirin dövrililiyinin dəyişilməsi enerjisistemin texniki rəhbərinin, digər birləşmələr üzrə isə – enerji müəssisəsinin texniki rəhbərinin qərarı ilə həyata keçirilir. PQ avadanlığının cari təmiri, həmçinin onun fəaliyyətinin yoxlanılması enerji müəssisəsinin texniki rəhbərinin təyin etdiyi müddətdə və həcmdə yerinə yetirilməlidir.

    PQ avadanlığının resursu qurtardıqdan sonra onun istismar edilməsindən asılı olmayaraq orta təmir aparılmalıdır.



    4.29. PQ elektrik avadanlıqlarının profilaktik sınaqları elektrik avadanlıqlarının sınağının həcmi və normalarına uyğun təşkil olunmalıdır.
    5. Akkumulyator qurğuları
    5.1. Akkumulyator qurğuları istismar olunarkən, onların uzunmüddətli etibarlı işi, normal və qəza rejimlərində sabit cərəyan şinlərində gərginliyin lazımi səviyyəsi təmin edilməlidir.

    5.2. Yeni quraşdırılmış və ya əsaslı təmirdən sonra akkumulyator batareyalarını qəbul edərkən: 10 saatlıq boşaldılma cərəyanı ilə batareyanın tutumunu, tökülən elektrolitin keyfiyyətini, doldurulma və boşaldılmanın sonunda elementlərin gərginliyini və batareyanın yerə nəzərən izolyasiya müqavimətini yoxlamaq lazımdır. Batareyalar 100% nominal tutuma malik olduqdan sonra istismara buraxıla bilər.

    5.3. Akkumulyator batareyaları daimi əlavə doldurulma rejimində istismar edilməlidir. «СК» və «СН» tipli batareyalarda əlavə doldurulma gərginliyi hər element üçün, uyğun olaraq, 2,2±0,05 V və 2,18±0,04 V olmalıdır.

    Əlavə doldurulma qurğusu batareyanın şinlərində gərginliyin stabilliyini nominal gərginliyin 2%-dən çox olmayaraq dəyişməsi həddində təmin etməlidir.

    İşdə daimi istifadə olunmayan batareyanın əlavə elementləri ayrıca doldurulma qurğusu ilə təchiz edilməlidir.

    5.4. Turşulu batareyalar yoxlayıcı boşalmalar və vaxtaşırı tarazlaşdırıcı təkrar doldurulma aparmadan istismar edilməlidir. CK tipli batareyada ildə bir dəfə 200C temperaturda bütün elementlərdə elektrolitin sıxlığının qərarlaşmış qiymətinə çatana qədər (1,2-1,21 q/sm3) hər elementə 2,3-2,35 V gərginlik verilməklə tarazlaşdırıcı doldurulma aparılmalıdır.

    Doldurulma müddəti batareyanın vəziyyətindən asılı olmalı və 6 saatdan az olmamalıdır.

    CH tipli batareyada tarazlaşdırıcı doldurulma elektrolitin sıxlığı 1,235-1,245 q/sm3-a çatana qədər qoruyucu lövhəciyin üzərindən (qoruyucu lövhəciyin üzərində elektrolitin səviyyəsi 20 mm-ə qədər azaldıqda) 35-40mm səviyyəyə qədər suyun əlavə edilməsindən sonra hər elementə 2,25-2,4V gərginlik verməklə aparılır.

    Tarazlaşdırıcı doldurulmanın davametmə müddəti təxmini olaraq 2,25 V gərginlikdə - 30 sutka, 2,14 V gərginlikdə - 5 sutka təşkil edir.



    5.5. İstilik elektrik stansiyalarında 1-2 ildə 1 dəfə batareyanın faktiki tutumunu (nominal tutum hədlərində) müəyyənləşdirmək üçün yoxlama boşaldılması aparılmalıdır.

    Yarımstansiyalarda və su elektrik stansiyalarında ildə 1 dəfədən az olmayaraq təkan cərəyanları zamanı gərginliyin düşməsi üzrə batareyanın iş qabiliyyəti yoxlanmalıdır. Nəzarət boşalmaları isə zəruri hallarda aparılır. Boşaldılmanın sonunda şinlərdə gərginliyin verilmiş həddə olmasını təmin etmək üçün, elementlərin sayı kifayət olmayan hallarda, nominal tutumun 50-70%-ə qədər azaldılmasına və ya əsas elementlərin bir qisminin boşaldılmasına icazə verilir.

    Boşaldılma cərəyanının qiyməti hər dəfə eyni olmalıdır. Yoxlama boşaldılmaları zamanı ölçmələrin nəticələri əvvəlki boşaldılmalardakı ölçmələrin nəticələrilə müqayisə edilməlidir. Doldurulma və boşaldılma cərəyanının qiyməti həmin batareyanın maksimal cərəyanından artıq olmamalıdır.

    CK tipli batareya üçün doldurulmanın sonunda elektrolitin temperaturu 400C-dən artıq olmamalıdır. CH tipli batareya üçün maksimal doldurulma cərəyanı zamanı zamanı temperature 350C-dən yuxarı olmamalıdır.


    1   2   3   4   5   6   7


    Download 425.5 Kb.

    Bosh sahifa
    Aloqalar

        Bosh sahifa


    Elektik stansiyalarin və ŞƏBƏKƏLƏRİNİn texniKİ İSTİsmar qaydalari

    Download 425.5 Kb.