Sanitariya me`yorlari va qoidalari Mehnat gigiyenasi ishlab chiqarish muhitini va mehnat jarayonini kishi
organizmiga ta`sirini o`rganadi va ularning sanitariya-gigiyena holatlarini
yaxshilash bo`yicha tavsiyanomalarni ishlab chiqadi. Bularning hammasi
ishchilarning sog`lig`iga va ish qobiliyatini saqlab qolishga yordam beradi.
Ishlab chiqarish sanitariyasi- ishlab chiqarish korxonalari hududlarining
holatini yaxshi saqlash, sanitariya-obodonlashtirish, ishlab chiqarish binolarini va
xonalarini, sanitariya-texnik qurilmalari (havo almashish, istish, yoritish),
sanitariya-maishiy xonalar qurilmalari, shaxsiy himoyalanish vositalaridan
foydlanish, mehnat sharoitlarini yaxshilash, ishlab chiqarishdagi zaharlanishlarni
hamda kasb kasalliklarini oldini olish, xizmatchilar sog`ligini muhofaza qilish,
shuningdek mehnatni ilmiy tashkil qilish va ishlab chiqarish estetikasi bilan
bog`liq bo`lgan gigiena chora-tadbirlarini ishlab chiqish masalalarini hal qiladi.
6. Ishlab chiqarishdagi zararli omillar va ularning inson organizmiga ta`siri
Ishlab chiqarishning zararli omillar odamning ish qobiliyatiga ta`siri har xil
bo`ladi va ularni ruxsat etilgan me`yordan ortishi kishining ish qobiliyatini birdan
o`zgartirib yuborishi, shuningdek kasallikning kelib chiqishiga sabab bo`lishi
mumkin.
Issiqlik – barcha jismlarni tashkil etgan mikrozarralarning tartibsiz harakati.
Ruxsat etilgan me`yordan havoning issiqligi yuqori bo`lsa, odam toliqadi, yurak-
tomir kasalligiga chalinishi mumkin. Bosh og`rig`i paydo bo`lishi, issiq urishi
mumkin. Agar havoning harorati me`yoridan past bo`lsa, issiqlikni yo`qotish
ko`payadi. Havo namligi ham ma`lum darajada kishining ishlash qobiliyatiga ta`sir
31
qiladi. Havoning nisbiy namligi 75 % dan oshmasligi va 30% dan kam bo`lmasligi
kerak.