• E lektrostatik xavfsizlik choralari
  • E lektr xavfsizlik choralari




    Download 2,34 Mb.
    Pdf ko'rish
    bet21/24
    Sana20.02.2024
    Hajmi2,34 Mb.
    #159299
    1   ...   16   17   18   19   20   21   22   23   24
    Bog'liq
    Temir yo\'l transportida mikroprosessorli avtomatika va telemexanika tizimlari (A.Azizov)
    Nazariy elektrotexnika Darslik (1), MAVZU 15
    5.2. E lektr xavfsizlik choralari
    M PTs-I ga xizm at k o ‘rsatishda, elektr uskunalarda ishla- 
    ganda, elektr xavfsizlik qoidalariga tayanm oq kerak, ham da:
    - ham m a kabellam ing joylashishi, tasodifan buzilishlarga 
    olib kelm asligiga ishonch hosil qilish kerak;
    - platani o ‘m atilg an jo y d an chiqarishdan a w a l, plata 
    kirishidan yuqori kuchlanishni, O K ini o ‘chirish zam r;
    - plataning oldingi panelini chiqarishdan a w a l, doim
    ajratgichini uzish lozim ;
    - qisqichlarda (qism alarda) ishlashdan oldin, tegishli kon- 
    troller ta ’m inot m anbayidan uzilishi lozim , chunki kabellar- 
    da yuqori kuchlanish b o ‘ladi;
    - jih o zlam i yerga ulanishi, loyiha hujjatlariga m osligini 
    kuzatib borm oq lozim ;
    - yerga ulanish qarshiligi 5 O m dan oshm asligi kerak;
    - ta ’m inotni o ‘chirib ishlaganda, elektron sxem alam ing 
    buzulishining oldini olish uchun ta ’m inotni o ‘chirish va 
    ulash tartibini saqlash zam r.
    E lektrostatik xavfsizlik choralari
    H am m a tashkil etuvchilar (kom ponentlar) v a qurilm a- 
    lar elektrstatik zaryadsizlantirishga (ESR ) sezgir deb qabul
    56
    www.ziyouz.com kutubxonasi


    qilinadi. E lektrstatik zaryadsizlantirish ishonchlikni pasay- 
    tiradi va (yom on hollarda) tizim ning tashkil etuvchilam i 
    ishdan chiqaradi. E lektrstatik zaryadlar b a’zi bir m ateriallar 
    orasidagi ishqalanishdan sodir b o ‘ladi. M asalan, plastm as- 
    salar, ju n , ipak va oyna m ateriallarda. E lektrostatik zar- 
    yadsizlantirishdan him oya, zaryadlar hosil b o ‘lishining ol- 
    dini olish va ulam i elektron tashkil etuvchilarga o ‘tkazm ay 
    turib qurilm a tanasiga o ‘tkazib yuborishdan iboratdir.
    M PTs-I ga xizm at k o ‘rsatuvchi elektrom exanik, elektrsta- 
    tik zaryadsizlantirishdan him oyalash, xavfsizlik choralarini 
    bajarishga m a s’uldir.
    H ar b ir ta sh rif buyum vchi elektrostatik zaryadsizlantirish 
    xavfi haqida xabardor b o ‘lm og‘i darkor. A g ar xodim lar po- 
    yafzalining tagligi tagcharm dan yoki o ‘tkazuvchanligi shun- 
    ga teng keladigan ashyodan qilingan b o ‘lsa, elektrostatik 
    zaryadsizlantirish xavfi paydo b o ‘lishi kam ayadi.
    Elektron qurilm alam i o ‘m atiladigan jo y lard a, pollar elek- 
    trostatik zaryadsizlantirishdan him oya etuvchi qoplam a bi- 
    lan qoplash m aqsadga m uvofiq b o ‘ladi. B unday pollam ing 
    qarshiligi 50 kO m dan 10 M O m gacha bo ‘lishi kerak. E lektr 
    tokini o ‘tkazuvchi pollam i polirovka qilm oq yoki biron bir 
    boshqa usullar bilan izolyatsiyalash m um kin emas.
    C hiqarish, alm ashtirish yoki platalam i jo y id an k o ‘ch- 
    irilishi bilan b o g ‘liq boMgan ham m a ishlar jaray o n id a elek- 
    tron tarkibiy qism larga (kom ponentlarga) tegib ketish xavfi 
    b o ‘lsa, xizm atchi bilagiga yerga ulangan bilakuzuk taqib 
    olishi shart. B u tarkibiy qism lam i tanada y ig ‘ilib qolgan 
    zaryadlardan buzilishining oldini oladi. B ilakuzuk qurilm a 
    tanasi bilan ulangan b o ‘lishi kerak.
    H am m a qurilm alar yerga ishonchli ulangan b o ‘lishi shart. 
    Tashish vaqtida ham m a tarkibiy qism lar antistatik m aterial- 
    ga o ‘ralgan b o ‘lishi kerak.
    57
    www.ziyouz.com kutubxonasi



    Download 2,34 Mb.
    1   ...   16   17   18   19   20   21   22   23   24




    Download 2,34 Mb.
    Pdf ko'rish