116
1.31-jadval
Ekin turlariga mos ravishda tuproqning faol qatlamlari
Ekin turi
Rivojlanish fazasi
Namlanish
chuqurligi, sm
G‘o‘za
Shonalash davrigacha
40-60
Shonalash
vaqtida
50-70
Gullash
davrida
70-100
Hosil pishishi paytida
50-60
Kartoshka
Tuganaklash davrida
20-30
Donli ekinlar
Tuplashgacha davrda
30-40
Tuplash davrida
50-60
Naychalash davrida
60-85
Makkajo‘xori
50-70
Bog‘ va
uzumzor
75-85
Karam, bodring,
piyoz
Ildiz otish davrida
20-30
To‘liq
rivojlanish davrida
35-45
Tuproqlarning ayrim qishloq xo‘jaligi
ekinlarining
rivojlanish fazalariga mos ravishda namlanishi kerak bo‘lgan faol
qatlamining ko‘rsatkichlari 1.31-jadvalda keltirilgan.
Tuproqning faol qatlamidagi namlik miqdori kamayib,
minimal chegaraga yetganda sug‘orish vaqti kelgan hisoblanadi.
Tuproq faol qatlamining namligini minimal qiymatga
yaqinlashgani va o‘simlik nam tanqisligini his etayotganini
aniqlashning bir qator usullari mavjud.
Amaliyotda eng ko‘p qo‘llaniladigan
usullardan biri tuproq
namligini aniqlash orqali pastki chegarani topish hisoblanadi.
117
Shuningdek, o‘simlikning fiziologik ko‘rsatkichlariga ko‘ra
sug‘orish muddatlarini aniqlash ham sug‘orish muddatlarini
aniqlashning eng tez va arzon usullaridan sanaladi.
Ekinlarning turli rivojlanish fazalarida sug‘orishni o‘tkazish
uchun tuproqning namligi,
agrotexnika, sizot suvlari chuqurligi
va boshqa omillarni inobatga olgan tarzda ish yuritish yaxshi
natija beradi.