• Po‘latni toblash
  • 7-modul. Po‘latlarni kimyoviy-termik ishlash. Rеja




    Download 0,97 Mb.
    Pdf ko'rish
    bet7/12
    Sana10.12.2023
    Hajmi0,97 Mb.
    #114932
    1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   12
    Bog'liq
    7-modul. Po‘latlarni kimyoviy-termik ishlash. Rеja

    Po‘latni normallash 
    Evtektoidgacha bo‘lgan po‘latlarni A
    S3
    dan, evtektoiddan keyingi po‘latlarni A
    sm
    dan 30-50
    o
    S (GSE dan) yuqori temperaturagacha qizdirib, so‘ngra havoda sovitish 
    jarayoni normallash deb ataladi. Maqsad: evtektoidgacha bo‘lgan po‘latlarda 
    mayda donali struktura hosil qilish, evtektoiddan keyingi po‘latlarda esa ichki 
    kuchlanishlarni va naklepni yo‘qatishda yoki kesib shtamplashdan oldin gomogen 
    struktura olish. 
    Uglerod miqdoriga qarab, normallangan po‘lat strukturasi – mexanik xossalari har 
    xil bo‘ladi. Tarkibida uglerod miqdori kam (0,2-0,3%) bo‘lgan po‘latlar 
    normallanganda, ularning strukturasi, xuddi yumshatilgandan kabi, ferrit bilan 
    perlitdan iborat, lekin maydaroq. Shu normallangan po‘latning puxtaligi 
    yumshatilgan po‘latnikiga qaraganda yuqorirok, plastikligi esa pastroq bo‘ladi. 
    Po‘latni toblash 
    Po‘latni A
    S3
    yoki A
    S1
    kritik nuqtalardan yuqori temperaturagacha qizdirib, shu 
    temperaturada zarur o‘zgarish bo‘lguncha tutib turilgandan keyin uni tez sovitish 
    jarayoni – protsessi toblash deb ataladi. 
    Evtektoidgacha po‘lat GS (A
    S3
    ) chizig‘idan evtektoiddan keyingi po‘latlar SK 
    (A
    S1
    ) chizig‘idan 30-50
    o
    S yuqorida qizdirib, ma’lum vaqt shu haroratda tutib 


    turilgandan keyin tez sovitilsa, mayda ninasimon tuzilishdagi martensit hosil 
    bo‘ladi. Evtektoidgacha bo‘lgan po‘lat A
    S3
    bilan A
    S1
    orasida qizdirib toblansa, 
    qizdirish davrida ferritning bir qismi austenitga aylanmay qoladi va po‘lat 
    strukturasi martensit va ferritdan iborat bo‘ladi: buni chala toblash deyiladi. 
    Evtektoiddan keyingi po‘latni A
    s1
    va A
    s3
    (A
    sm
    ) orasida qizdiriladi: bunda 
    tsementitning bir qismi saqlanib qoladi. Ortiqcha tsementit po‘latning qattiqligini 
    va yeyilishga chidamliligini oshiradi. A
    sm
    dan yuqorida qizdirilsa, austenit donalari 
    yiriklashib, ichki kuchlanishlar hosil bo‘lish ehtimoli kuchayadi. 

    Download 0,97 Mb.
    1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   12




    Download 0,97 Mb.
    Pdf ko'rish

    Bosh sahifa
    Aloqalar

        Bosh sahifa



    7-modul. Po‘latlarni kimyoviy-termik ishlash. Rеja

    Download 0,97 Mb.
    Pdf ko'rish