doimiy bo‘ladi, lekin agregatlarni ko‘pchiligidagi motorlarni quvvati
R
ed
R
nas
va
natijada
ed
va
cos
lar past bo‘ladi. Ularni oshirish uchun yangi quvvati kamroq
bo‘lgan Motorni qabul qilinadi.
Nasos agregatlaridagi solishtirma
quvvat sarfi, kVt·soat/m
3
[68]:
(11.2)
(11.2) ifoda va 11.1 rasmdan ko‘rinib
turibdiki, nasos agregatlarida energiya
tejashga erishish mumkin: nasos moslamasining to‘g‘ri xususiyatlarini tanlash orqali
(
G
n
,
N); nasoslar va qo‘zg‘aysan motorlarining samaradorligini oshirish;
nasoslarning yuklanishini ko‘paytirish va ularning
ishini tartibga solishni
takomillashtirish; quvurlarning qarshiligini kamaytirish; suv iste’molini kamaytirish
va yo‘qotishlarni kamaytirish.
Nasos agregati hisoblanganidan kamroq oqim bilan ishlaganda,
nasos
tomonidan ishlab chiqarilgan bosh va ma’lum miqdordagi suyuqlik (ya’ni ortiqcha
nasos boshi) bilan ta’minlash uchun zarur bo‘lgan bosh o‘rtasida nomuvofiqlik
paydo bo‘ladi. 11.1 rasmdan ko‘rinib turibdiki, oqimning pasayishi bilan tarmoq
uchun zarur bo‘lgan bosh kamayadi va nasos tomonidan
ishlab chiqarilgan bosh
ko‘payadi. Ushbu boshlarning qiymatlaridagi farq:
;
(11.3)
Nasos va truboprovodning birgalikdagi ishlash grafigidan (11.1-rasm) shuni
ko‘rish mumkinki,
qiymati qanchalik katta bo‘lsa, nasos va truboprovodning
xususiyatlari keskinroq bo‘ladi va nasosning haqiqiy oqimi hisoblanganga nisbatan
kamroq bo‘ladi.
Bosimning ko‘tarilishi tufayli elektr energiyasining yillik yo‘qotishlari [68],
kVt soatni tashkil etadi:
(11.4)
Bu yerda:
T
y
- ortiqcha
bosim bilan nasosning yillik ish vaqti
Agar nasos o‘zgaruvchan bosh va bosim bilan ishlasa:
(11.5)
Bu yerda:
G
n
i
- vaqt oraliqda oqimi,
-
i- vaqt oraliqda bosim oshirishi;
T
yi
- i- vaqt oraliqning davomiyligi;
p – bosim o‘zgarishining oraliq soni.
Nasoslarni
tartibga solish. Amaliyotda o‘zgarmas (doimiy) suv ta’minoti
rejimlari mavjud emas. Nasoslar suv iste’mol qilish rejimlariga qarab o‘zgaruvchan
rejimda ishlaydi.
Nasos stansiyaning kommunikatsiyalaridagi mahalliy qarshiliklar energiya
isrofini o‘zgarmas qismini tashkil qiladilar va barcha kuvurli o‘tkazgilardagi umumiy
bosim yo‘qolishlari 2-3 m dan oshmaydi. Yuqorida ko‘rsatilgan jarayonlar 1-
ko‘targich nasos stansiyalar uchun xos.