37
2-bob. GAT LOYIHALARINI REJALAShTIRISh
2.1.GAT loyihalarini rejalashtirish to„g„risida umumiy tushunchalar
Ma‟lumki, bugungi bozor iqtisodiyoti sharoitida faoliyat yuritayotgan har
qanday kompaniya, firma yoki korxonaning faoliyati
u yoki bu jihatdan turli
loyihalar bilan, ularni amalga oshirish bilan uzviy bog„liqdir. Shunday ekan, o„z
vaqtida loyihalarni rejalashtirish hamda ushbu rejalashtirilgan loyihalarni amalga
oshirish muvaffaqiyatlarning asosiy garovi bo„ladi. Bu yo„nalishda GAT
loyihalarini to„g„ri, ilmiy asoslangan tarzda rejalashtirish alohida ahamiyat kasb
etadi, chunkihar qanday loyihaning umumiy belgilari:
aniq bir maqsadga
yo„naltirilganlik,juda ko„p o„zaro bir-biri bilan bog„liq harakatlarni bajarishni
muvofiqlashtirish, vaqt va moliyalash jihatlaridan chegaralanganlik hisoblanadi.
E‟tirof etish joizki, bugungi kunda kompaniyalar,
firmalar yoki korxonalar
faoliyatini muvaffaqiyatli amalga oshirishda, ular tomonidan turli ishlarni
bajarishda loyihalarni GAT texnologiyalari asosida tuzish,ya‟ni
GAT loyihalarini
ishlab chiqish va amalga oshirish muhim masalaga aylanmoqda, chunki bu
ishlarning bajarilishini engillashtirmokda, moliyaviy
va mehnat xarajatlarini
kamaytirmoqda. GAT real dunyodagi ob‟ektlarni kartalashtirish va tahlil qilish,
shuningdek, sayyoramizda, kishilar hayoti va faoliyatida ro„y berayotgan
voqeliklarni o„rganish uchun zarur bo„ladigan zamonaviy kompyuter texnologiyasi
sifatida qaraladi va u turli xildagi axborotlarni to„plash, saqlash, qayta ishlash va
yoritishni o„z ichiga oladi. Bugungi kunda GAT hayotimizning
turli jabhalarida,
xususan, sanoatda, transport xizmatlari ko„rsatishda, qishloq xo„jaligida, turli lik
kommunikatsiyalarini joylashtirishda, er osti qazilma boyliklarini qazib olishda va
boshqalarda muvaffaqiyat bilan qo„llanilmoqda. Shunday ekan, GAT loyihalarini
to„g„ri rejalashtirish ularning samarali bajarilishini va boshqarilishini ta‟minlaydi.
Har qanday GAT
loyihasini rejalashtirishda, eng avvalo, loyihaning maqsadi
aniqlanadi, loyiha uchun ma‟lumotlar bazasi hamda GAT funktsiyalari yordamida
oldiga qo„yilgan vazifalarni bajarish uchun tahlil modeli yaratiladi va tahlil
38
natijalari rasmiylashtiriladi. Bu harakatlarni odatda
bir qancha qadamlarga
ajratish maqsadga muvofiqdir.