226
Texnologiyalarning nomidagi ―ko‗p protokollilik‖ shuni anglatadiki,
MPLS – inkapsulyatsiyalovchi protokol va boshqa protokollar to‗plamini
tashishi mumkin (2.15-rasm). Bugungi
kunda Internet provayderlar
qatoridagi tarmoqlar ko‗p sathli model asosida tuzilgan, ya‘ni mantiqiy
marshrutlanuvchi IP–tarmoq ikkinchi sathning kommutatsiyalanuvchi
topologiyasi (ATM yoki Frame Relay) ustida ishlaydi.
Ikkinchi sathning
kommutatorlari yuqori tezlikda ulanishni ta‘minlaydi. Shunday qilib,
MPLS - bu Internet tarmog‗ini evolyutsion rivojlantirish yo‗lida uning
infratuzilmasini ikkinchi (kommutatsiya) va uchinchi (marshrutlashtirish)
sathlari vazifalari integratsiyasi yo‗li bilan
soddalashtirish tomoniga
qo‗yilgan qadamlardan biridir.
2.14-rasm. IP-tarmoqlarda MPLS texnologiyasi va OSI/ISO modeli
MPLS texnologiyasi spesifikatsiyasida oqimlarni tashish va ularni
boshqarish vazifalarini ajratish prinsipini asos qilib olinadi. Boshqaruvchi
komponentlarni jo‗natuvchidan
ajratish, ulardan har birini mustaqil ishlab
chiqish va modifikatsiyalash imkonini beradi. Tabiiy majburiy talab
shundan
iboratki, bunda boshqariladigan komponentni uzatib beruvchi,
komponentga axborotli paketlarni jo‗natish jadvali orqali uzatishi mumkin
bo‗lsin. Boshqariladigan komponentning boshqa marshrutizatorlar bilan
axborot almashishi uchun marshrutlashtirishning
standart protokollarini
(JCPF, IS-IS, BGP-4) ishga tushiradi. Shu axborot asosida avval
marshrutlashtirish jadvali, keyin esa har bir interfeysdagi qo‗shni tizimlar
to‗g‗risidagi axborotni hisobga olgan holda paketlarni jo‗natish
jadvali
shakllantiriladi va modifikatsiyalanadi. Tizim yangi paketni olganda
jo‗natuvchi komponentni, uning sarlavhasidagi
axborotni tahlil qiladi,
jo‗natish jadvalidagi tegishli yozuvni izlaydi va paketni chiqish
227
interfeysiga yo‗naltiradi. Deyarli barcha ko‗p sathli kommutatsiya
tizimlarining jo‗natuvchi
komponenti, shu jumladan, MPLS ham
paketlarning ketma-ket belgilaridan foydalanishga asoslangan. Belgi – bu
paket sarlavhasida qayd qilingan uzunlikdagi qisqa maydondir.
MPLS yordamida quyidagi masalalarni hal etish mumkin:
- ATM va Fram Relay-ni IP bilan integratsiyasini;
- operator tarmog‗i ichida paketlarni eng qisqa an‘anaviy
marshrutlar bo‗yicha tezkor siljitish;
- virtual xususiy tarmoqlarni (VPN) yaratish;
- resurslarning (Traffic Engineering, TE) yuklanishini hisobga olgan
holda yo‗nalishlarni tanlash va o‗rnatish.