2024-yil-Кафедра-конференцияси pdf




Download 2,09 Mb.
Pdf ko'rish
bet22/88
Sana19.06.2024
Hajmi2,09 Mb.
#264375
1   ...   18   19   20   21   22   23   24   25   ...   88
Bog'liq
2024-yil-Кафедра-конференцияси 1

Kalit so‘zlar: 
Pedagogik texnologiya, interfaol metodlar, nazariy va amaliy, 
hamkorlik ,faollashtirish,umumiy va muayyan
Maktabdagi o‘quv jarayoning sifati ko‘p omillarga bog‘liq bo‘lib, ular orasida 
o‘qitishning usul va metodlari hal qiluvchi ahamiyatga ega. Binobarin, ular 
bilimlarning ongli va chuqur o‘zlashtrishda o‘quvchilardan mustaqillik va ijodiy 
faollikning rivojlanishiga ta’sir ko‘rsatadi. Pedagogika amaliyotida o‘qitish usullari 
va metodlariga juda katta boylik to‘plangan.
Ularni tanlashda turli sharoitlar o‘qitilayotgan fanning xarakteri bolalarning 
yosh xususiyatlari, oldingi tayyorgarlik darajasi va hokazolar hisobga olinadi. 
Burhoniddin Zarkujiyning fikricha, insonning bilish faoliyati bilmaslikdan bilishga 
qarab boradi. Aql - faol, ijodiy kuchdir, koinotni bilish qurolidir. Ammo dastlabki 
tajribasiz bilishning bo‘lishi mumkin emas. Chunki umuminsoniy aql tushunchasi 
taqqoslash, kuzatish va tajriba yo‘li bilan tarkib topadi. Inson hissiy idrokni boyitish 
bilangina o‘zining bilimlarini oshira oladi.
Shuning uchun ta’limda o‘quvchilarning o‘zidagi tajribaga tayangan 
metodlardan iloji boricha keng foydalanish kerak.
Metodlar va usullarni tanlash o‘qituvchi darsda hal qilishi mo‘ljallangan 
masalaga bog‘liq bo‘ladi. Chunonchi, yangi materialni bayon etishda bir xil metodlar 
qo‘llansa, uni mustahkamlashda ikkinchi va mavzuni umumlashtrishda ya’nada 
boshqa xil metodlar qo‘llanadi. Darsning turli bosqichlarida puxta o‘ylash samarali 
usullar hamda metodlarni tanlash juda muhimdir.
Hozirgi kunda ta'lim jarayonida interfaol metodlar va axborot texnologiyalarini 
o‘quv jarayonida qo‘llashga bo‘lgan qiziqish kundan-kunga ortib bormoqda. Bunday 


48 
bo‘lishining sabablaridan biri, shu vaqtgacha an’anaviy ta’limda o‘quvchilar faqat 
tayyor bilimlarni egallashga o‘rgatilgan bo‘lsa, zamonaviy texnologiyalardan 
foydalanish esa ularni egallayotgan bilimlarini o‘zlari qidirib topish, mustaqil 
o‘rganish va fikrlash, tahlil qilish, hatto yakuniy xulosalarni ham o‘zlari keltirib 
chiqarishga o‘rgatadi. O‘qituvchi bu jarayonda shaxs rivojlanishi, shakllanishi, bilim 
olishi va tarbiyalanishiga sharoit yaratadi va shu bilan bir qatorda boshqaruvchilik
yo‘naltiruvchilik funksiyasini bajaradi. 
Bugungi kunda ta'limda «Aqliy hujum», «Tarmoqlar» metodi, «Sinkveyn», 
«6x6x6», «Bahs-munozara», «Rolli o‘yin», «Kichik guruhlarda ishlash», 
«Yumaloqlangan qor», «Zigzag», «Oxirgi so‘zni men aytay» kabi zamonaviy 
texnologiyalar qo‘llanmoqda. 
O‘qitish metodlarining juda ko‘p turlari mavjud va ularning sonini aniqlab 
belgilab bo‘lmaydi. Metodlar o‘qitishning mantiqiy tomonlariga, komponentlari va 
vazifalariga asoslanib tasniflanadi. Maktabdagi o‘qitish metodlarining yagona tasnifi 
yo‘q. Tasnif tartib va tizimni vujudga keltiradi. 
Umumiy va muayyan, nazariy va amaliy, muhim va tasodifiy o‘qitish 
metodlarini aniqlashga yordam beradi, shu orqali ulardan amaliyotda samaraliroq 
foydalanishga xizmat qiladi. 
Ilg‘or pedagogik texnologiyalardan foydalanish o‘quvchilarni erkin firklay 
olish, bemalol muloqot, o‘z kuchiga ishonch, o‘zaro hurmat, hamkorlik mavzularni 
mustaqil o‘zlashtirishga qiziqish, yangiliklarga intilish, o‘rganganlarini uzoq vaqt 
esda saqlab qolish va amalda qo‘llash, xushmuomalalik bilan murojaat etish kabi 
ijobiy xislatlarni oshiradi. Darsda pedagoglar uchun vaqtdan unumli foydalanishda, 
darsni qiziqarli va mazmunli tashkil etishda, noyob fikrlaydigan o‘quvchilarni 
aniqlashda, o‘qituvchi va o‘quvchi o‘rtasida hamkorlik, sinfdagi barcha o‘quvchilarni 
faollashtirish, o‘quvchilarni og‘zaki va yozma nutqini o‘stirish va tezkorlik bilan 
baholay olish kabilarda katta yordam beradi 

Download 2,09 Mb.
1   ...   18   19   20   21   22   23   24   25   ...   88




Download 2,09 Mb.
Pdf ko'rish

Bosh sahifa
Aloqalar

    Bosh sahifa



2024-yil-Кафедра-конференцияси pdf

Download 2,09 Mb.
Pdf ko'rish