44
kelajakdagi vazifalarni bajarishga qodir bo‘lgan yangi avlod shakllantiriladi.
O‘quvchilarning bilim va malakasini umumiy ravishda
tahlil qilish mamlakatdagi
ta’lim sifati darajasini belgilaydi. Shu maqsadda o‘quv yili davomida har bir ta’lim
muassasasida ichki va tashqi monitoring o‘tkazib boriladi. Uning natijasiga ko‘ra,
eng namunali maktablar ketma-ketligi, o‘qituvchilar salohiyati va o‘quvchilarning
o‘zlashtirish darajasi aniqlanadi. Bu jarayon ta’lim taraqqiyotini
belgilovchi muhim
mezon bo‘lgani uchun. Xalq ta’limi vazirligi tashabbusi bilan umumiy o‘rta ta’lim
maktabi o‘quvchilari bilimini baholash bo‘yicha xalqaro dasturlarni amaliyotga joriy
etish maqsadida ilk qadamlar tashlandi.
Boshlang‘ich ta`lim umumta`lim maktablarining bosh bo‘g‘ini bo‘lgani sababli
ana shu jarayonda o‘quvchi shaxsining mukammal rivojlanib borishiga ko‘proq
e`tibor berish lozim. Boshlang‘ich sinf o‘qituvchilarining mas`uliyatlari cheksizdir.
Ular maktab ostonasiga endigina qadam qo‘ygan o‘quvchilarni maktab hayotiga
ko‘niktirib, zamonaviy bilim olishlariga yo‘l ochib beradilar. Bolalarning o‘qishga
munosabatlari, aqliy salohiyatlari ana shu davrda shakllanadi. Bu ham boshlang‘ch
sinf o‘qituvchilarining vazifasi mas`uliyatli ekanligini ko‘rsatadi. Bugungi kunda turli
xil xalqaro baholash tizimlari jumladan PIRLS, PISA, TIMSS, STEAM kabi dasturlar
yurtimizda joriy qilinilishi munosabati bilan o‘quvchilarning matematika va o‘qish
salohiyatini oshirishga alohida e'tibor qaratishni taqozo qilmoqda.
Shu munosabat
bilan makatablarda ushbu tadqiqot dasturiga tayyorgarlik ishlari boshlab yuborilgan.
O‘quvchilarni matematika va tabiiy fanlardan savodxonligini oshirishda TIMSS
xalqaro baholash dasturi ish olib boradi.
TIMSS (Trends in Mathematics and Science Study) maktabda matematika va
tabiiy fanlarni o‘qitish sifatining xalqaro monitoringi bo‘lib, Ta’lim
yutuqlarini
baholash xalqaro assotsiatsiyasi (IEA) tomonidan tashkil etiladi. Ushbu tadqiqot turli
davlatlardagi 4-sinf va 8-sinf o‘quvchilarining matematika va tabiiy fanlar bo‘yicha
egallagan bilim darajasi va sifatini solishtirish hamda milliy ta’lim tizimidagi
farqlarni aniqlashga yordam beradi. Qo‘shimcha ravishda maktablarda matematika va
tabiiy fanlar bo‘yicha berilayotgan ta’lim mazmuni, o‘quv jarayoni, o‘quv muassasasi
45
imkoniyati, o‘qituvchilar
salohiyati, o‘quvchilarning oilalari bilan bog‘liq omillar
o‘rganiladi.
Men maktabda o‘quvchilarimga ularning tafakkur
doirasini kengaytirish
maqsadida turli xil savol va topshiriqlar tayyorlab ularning bilimini oshirishga
harakat qilmoqdaman. Quyida sizlarga shu svol
va topshiriqlarimdan namuna
keltirmoqchiman.
3.
Ombordan do‘konlarga jami necha kilogramm sariyog‘ jo‘natilgan.
A). 715
B). 785
C). 905
D). 695