109
sikldan tashqari yo’qotishlar uchun sarflangan unumsiz (foydasiz) vaqt
hisoblanadi.
3.
Yuqori samaradorlik va sifat ta’minlangan holda salt Yurishlarga va boshqa
yo’qotishlar yo’q bo’lsa, mashina ideal mashina (uzluksiz ishaydigan,
cheksiz
ishonchli) hisoblanadi.
4.
Har qanday mahsulotni ishlab chiqarish uchun ishlab chiqarish vositalari
ishlab chiqish va uni ishchanligini saqlash uchun oldindan sarflangan mexnat sarfi
va texnologik dastgohga hizmat ko’rsatish uchun ishchi mexnati sarf qilinadi.
5.
Texnikani rivojlanishi oldindan sarflangan mexnat
sarfini oshishi va ishchi
mexnati sarfini kamayishi bilan bog’liq.
6.
Har qanday ishlab chiqarish jarayonini texnologiyasini ishlab chiqarishda
alohida elementlarigacha hisobga olish zarur.
7.
Mashinalar unumdorligini cheki yo’q (cheksiz).
8.
Har xil texnologik jarayonlarni avtomat va
avtomat liniyalari yagona
avtomatlashtirish asosiga ega. Bular maqsadli mexanizmlar va boshqaruv
tizimlarini o’xshashligi,
samaradorlik, ishonchlilik, iqtisodiy
samaradorlik bir xil
qonuniyatga bo’ysunadi:
9.
Yangi texnikani ilg’orligi,vaqtomili, mexnat unumdorligini oshishi bo’yicha
baxolanadi.
Mexnat unumdorligini muxim omili ishchi mashinani yaratish uchun
sarflangan mexnatdir.
A
y
=W/T (3.1)
bunda,
A
u
–
mehnat unumdorligi;
W – ishlab chiqarilgan yaroqli mahsulot;
T –
umumiy mehnat sarfi. Mehnat unumdorligi o’lchov birligi umumiy ko’rinishda
A
u
=(mahsulot/ mehnat) sifatida ishlatiladi.
Amalda mexnat unumdorligi o’lchov birligi ishlab chiqarilgan mahsulot va
mexnat sarfini qanday birlikda hisoblanishga bog’liq