|
Ko’p millatli kompaniyalar va ularning strategiyalari
|
bet | 15/38 | Sana | 24.09.2024 | Hajmi | 316,67 Kb. | | #272313 |
Bog'liq 8-12 темалар
10.1. Ko’p millatli kompaniyalar va ularning strategiyalari.
Ko’p millatli kompaniya bir nechta davlatlarda biznes bilan shug’ullanadigan tashkilotdir. Ko’p millatli kompaniyalar odatda o’z mamlakatida ikkita kompaniyadan va bir yoki undan ortiq boshqa mamlakatlarda esa alohida bo’lingan kompaniyalardan tashkil topadi. Bu kompaniya biznes o’z faoliyatini olib boradigan mamlakat “mezbon davlat” deb nomlanadi.
Ko'p millatli kompaniyalar - bir necha mamlakatlarda ishlab chiqarish bo'linmalariga ega bo'lgan transmilliy kompaniya (korporatsiya) kompaniyasi (korporatsiya). Boshqa manbalarga ko'ra, ko'p millatli kompaniyaning ta'rifi quyidagicha: xalqaro biznes muhim bo'lgan kompaniya. Shuningdek, tashqi faoliyati umumiy hajmining 25-30% ga yaqin bo'lgan va ikki yoki undan ortiq mamlakatlarda filiallariga ega bo'lgan kompaniya. Uy mamlakat - bu ko'pmillatli korporatsiyaning bosh qarorgohi joylashgan mamlakat. TMKlarga egalik qiluvchi mamlakatning mezbon mamlakatlari.
Misol ychun: Coca-Cola Ichimliklar Ukraina Ltd. - Alkogolsiz ichimliklarning kuchli ishlab chiqaruvchisi, Ukraina bozorida etakchilardan biri. Kiev viloyatidagi markaziy ofis va ishlab chiqarishdan tashqari, Ukrainaning 10 viloyat markazida, Simferopol va Krivoy Rogda vakolatxonalari mavjud. Kompaniya Coca-Cola Helenik Botling Company (Coca-Cola HBC) guruhiga kiradi. Ukrainada vakolatxona 1992 yilda ochilgan. Coca-Cola Ukraina bozorida ishlash istagini bildirgan birinchi transmilliy kompaniyalardan biri edi. "Coca-Cola Beverages Ukraina" 100 foiz chet el kapitali ishtirokidagi korxona Ukraina iqtisodiyotidagi eng yirik investorlardan biridir. Kompaniya o'z faoliyatining asosiy vazifalari ishlab chiqarishda, xodimlar bilan ishlashda, mijozlarga xizmat ko'rsatishda, barcha bo'limlar faoliyatida, bozorda ishning yuqori standartlarini saqlab qolishda yuqori sifatga erishish ekanligini ta'kidlaydi. Buning uchun eng yaxshi ish usullari samarali amalga oshiriladi, Coca-Cola kompaniyasining resurslari va tajribasi butun dunyoda qo'llaniladi.
Coca-Cola Ichimligi Uzbekiston, Ltd. 2020-2021 yillarda O‘zbekistonga 31 million AQSH dollari miqdorida investitsiya kiritishni rejalashtirgan.
“O‘zbekoziqovqatxolding” kompaniyasi axborot xizmati xabariga ko‘ra, bunda Xorazm viloyati va Toshkent shahridagi zavodlar modernizatsiyasi, mavjud quvvatlarni ko‘paytirish nazarda tutiladi.
“O‘zbekoziqovqatxolding” kompaniyasi tarkibidagi Coca-Cola Ichimligi Uzbekiston, Ltd. kompaniyasining mamlakat salqin ichimliklar bozoridagi ulushi 2019 yilda 25 foiz, shirin gazlangan ichimliklar bozoridagi ulushi 50 foizdan yuqori bo‘ldi. Kompaniyada salqin ichimliklar ishlab chiqarish hajmi 2018 yilda 38 foizga, 2019 yilda 33 foizga oshdi.
Kompaniya 2019 yilda jahonning etakchi xorijiy tadqiqotchi kompaniyasi bilan hamkorlikda mamlakatning salqin ichimliklar bozorida o‘rganishlar olib bordi. Unga ko‘ra, kelgusi 10 yillikda aholi sonining o‘sishi, daromadlarning oshishi hamda hududlarning turistik salohiyati kengayib borishi hisobiga salqin ichimliklar sotish bozori xajmi 1.8 barobarga ko‘payishi kutilmoqda.
Rejalashtirilayotgan loyihalar hududlarda aholi bandligi darajasini oshirishga, ishlab chiqarilayotgan keng turdagi mahsulotlarni etkazib berish bo‘yicha logistika xarajatlarni iqtisod qilishga, respublikaning janubiy va g‘arbiy hududlari aholisini salqin ichimliklar bilan yanada kengroq ta’minlashga, ishlab chiqarish zavodlari joylashgan hududlarda soliq tushumlarini ko‘payishiga imkon yaratadi.
|
| |