45
uzluksiz ishlashi kerak. Shu bilan birga, ishga tushiriladigan sovitgichlar
soni transformatorning yuklanishisiga qarab aniqlanadi. Bunday
transformatorlar moyning va sovituvchi suvning sirkulyatsiyalanishini
to‘xtatish, ventilyatorni to‘xtatish kerakligi haqidagi signalizatsiyaga ega
bo‘lishi kerak.
Shuni ham aytib o‘tish kerakki, hozir chulg‘amlari juda ham past
haroratgacha sovitiladigan transformatorlarning yangi konstruksiyalari
ishlab chiqilmoqda. Metall past haroratda o‘ta o‘tkazuvchanlik xossasiga
ega bo‘lib, chulg‘am kesimining keskin kamaytirish imkonini beradi. O‘ta
o‘tkazuvchanlik prinsipidagi transformatorlar kriogenli transformatorlar
quvvati 1000 MVA va undan yuqori bo‘lishiga qaramay kichik og‘irlikka
ega.
Har bir transformator quyidagi ko‘rsatilgan tartibdagi shartli harfiy
belgilarga ega:
1) fazalar soni (bir fazali uchun-0, uch fazali uchun-T);
2) sovitish turi - yuqorida keltirilgan tushuntirish asosida;
3) turli kuchlanishli tarmoqlarda ishlaydigan chulg‘amlar soni (agarda
u ikkitadan ortiq bo‘lsa); uch chulg‘amli transformatorlar uchun T,
ajratilgan chulg‘amli transformator uchun P (fazalar sonidan keyin
ko‘rsatiladi);
4) chulg‘amlardan biri YUOR qurilmasi bilan tayyorlangan bo‘lsa,
qo‘shimcha Н harfi bilan belgilanadi;
5) avtotransformatorlarning belgilash uchun birinchi o‘rinda A harfi
qo‘yiladi.
Harfiy belgidan keyin nominal quvvat va kuchlanish sinfi ko‘rsatiladi.
Bir xil parametrli, bir xil konstruksiyali turli korxonalarda ishlab
chiqariladigan
transformatorlar
uchun,
shu
konstruksiyadagi
transformatorlar qaysi yildan boshlab ishlab chiqarilishi ko‘rsatiladi.
Masalan: TMН-10000/110 - 67 - uch fazali, ikki chulg‘amli, moy bilan
tabiiy sovitiluvchi, YUOR li nominal quvvati 10000 kVA, 110 kV klassli,
1967 yilda yaratilgan konstruksiyali transformator.